Scaife ATLAS

CTS Library / Contra epistulam fundamenti

Contra epistulam fundamenti (5)

urn:cts:latinLit:stoa0040.stoa021a.opp-lat1:5
Refs {'start': {'reference': '5', 'human_reference': 'Chapter 5'}}
Ancestors []
Children []
prev
plain textXML
next

Uideamus igitur, quid me doceat Manichaeus, et potissimum
illum consideremus librum, quem Fundamenti epistulam
dicitis, ubi totum paene, quod creditis, continetur. ipsa enim
nobis illo tempore miseris quando lecta est, inluminati dicebamur
a uobis. certe sic incipit: Manichaeus apostolus

Iesu Christi prouidentia dei patris. haec sunt salubria
uerba de perenni ac uiuo fonte. iam cum bona patientia,
si placet, adtendite, quid quaeram. non credo esse istum
apostolum Christi. quaeso, ne suscenseatis et male dicere incipiatis.
nostis enim me statuisse nihil a uobis prolatum
temere credere. quaero ergo, quis sit iste Manichaeus. respondebitis:
apostolus Christi. non credo; quid iam dicas aut
facias, non habebis. promittebas enim scientiam ueritatis, et
nunc quod nescio cogis, ut credam. euangelium mihi fortasse
lecturus es et inde Manichaei personam temptabis adserere. si
ergo inuenires aliquem, qui euangelio nondum credit, quid
faceres dicenti tibi: non credo? ego uero euangelio non crederem,
nisi me catholicae ecclesiae conmoueret auctoritas.I
quibus ergo obtemperaui dicentibus: crede euangelio, cur eis
non obtemperem dicentibus mihi: noli credere Manichaeis ?
elige, quid uelis. si dixeris: crede catholicis, ipsi me monent,
ut nullam fidem adcommodem uobis; quapropter non possum [*]

198
illis credens nisi tibi non credere. si dixeris: noli catholicis
credere, non recte facies per euangelium me cogere ad
Manichaei fidem, quia ipsi euangelio catholicis praedicantibus
credidi. si autem dixeris: recte credidisti catholicis laudantibus
euangelium, sed non recte illis credidisti uituperantibus Manichaeum,
usque adeo me stultum putas, ut nulla reddita ratione,
quod uis credam, quod non uis. non credam? multo enim
iustius atque cautius facio, si catholicis quoniam semel credidi,
ad te non transeo, nisi me non credere iusseris, sed
apertissime ac manifestissime scire aliquid feceris. quocirca si
mihi rationem redditurus es. dimitte euangelium. si ad euangelium
te tenes, ego me ad eos teneam, quibus praecipientibus
euangelio credidi, et his iubentibus tibi omnino non
credam. quodsi forte in euangelio aliquid apertissimum de
Manichaei apostolatu inuenire potueris, infirmabis mihi catholicorum
auctoritatem, qui iubent, ut tibi non credam: qua
infirmata iam nec euangelio credere potero. quia per eos illi
credideram. ita nihil apud me ualebit, quicquid inde protuleris.
quapropter si nihil manifestum de Manichaei apostolatu in
euangelio reperitur, catholicis potius credam quam tibi. si
autem aliquid inde manifestum pro Manichaeo legeris, nec
illis nec tibi: illis, quia de te mihi mentiti sunt; tibi autem.
quia eam scripturam mihi profers, cui per illos credideram,
qui mihi mentiti sunt. sed absit. ut euangelio ego non credam.
illi enim credens non inuenio, quomodo possim etiam tibi
credere; apostolorum enim nomina, quae ibi leguntur. non
inter se continent nomen Manichaei. in locum autem traditoris
Christi quis successerit, in apostolorum actibus legimus: cui [*] [*]
199
libro necesse est me credere, si credo euangelio. quoniam
utramque scripturam similiter mihi catholica commendat auctoritas.
in eodem etiam libro de uocatione atque apostolatu
Pauli uulgatissimam tenemus historiam. lege mihi iam, si
potes, in euangelio, ubi Manichaeus apostolus dictus est, uel
in aliquo alio libro, cui me iam credidisse confiteor. an illud
lecturus es, ubi spiritum sanctum paracletum dominus promisit
apostolis ? de quo loco uide, quot et quanta sint, quae
me reuocent et deterreant, ne Manichaeo credam.

Tokens

Uideamus 1 w 8
igitur 1 w 14
quid 1 w 19
me 1 w 21
doceat 1 w 27
Manichaeus 1 w 37
et 1 w 40
potissimum 1 w 50
illum 1 w 55
consideremus 1 w 67
librum 1 w 73
quem 1 w 78
Fundamenti 1 w 88
epistulam 1 w 97
dicitis 1 w 104
ubi 1 w 108
totum 1 w 113
paene 1 w 118
quod 1 w 123
creditis 1 w 131
continetur 1 w 142
ipsa 1 w 147
enim 1 w 151
nobis 1 w 156
illo 1 w 160
tempore 1 w 167
miseris 1 w 174
quando 1 w 180
lecta 1 w 185
est 1 w 188
inluminati 1 w 199
dicebamur 1 w 208
a 13 w 209
uobis 1 w 214
certe 1 w 220
sic 1 w 223
incipit 1 w 230
Manichaeus 2 w 241
apostolus 1 w 250
Iesu 1 w 254
Christi 1 w 261
prouidentia 1 w 272
dei 1 w 275
patris 1 w 281
haec 1 w 286
sunt 1 w 290
salubria 1 w 298
uerba 1 w 303
de 5 w 305
perenni 1 w 312
ac 1 w 314
uiuo 1 w 318
fonte 1 w 323
iam 1 w 327
cum 1 w 330
bona 1 w 334
patientia 1 w 343
si 4 w 346
placet 1 w 352
adtendite 1 w 362
quid 2 w 367
quaeram 1 w 374
non 1 w 378
credo 1 w 383
esse 1 w 387
istum 1 w 392
apostolum 1 w 401
Christi 2 w 408
quaeso 1 w 415
ne 3 w 418
suscenseatis 1 w 430
et 4 w 432
male 1 w 436
dicere 1 w 442
incipiatis 1 w 452
nostis 1 w 459
enim 2 w 463
me 3 w 465
statuisse 1 w 474
nihil 1 w 479
a 38 w 480
uobis 2 w 485
prolatum 1 w 493
temere 1 w 499
credere 1 w 506
quaero 1 w 513
ergo 1 w 517
quis 1 w 522
sit 1 w 525
iste 1 w 529
Manichaeus 3 w 539
respondebitis 1 w 553
apostolus 2 w 563
Christi 3 w 570
non 2 w 574
credo 2 w 579
quid 3 w 584
iam 2 w 587
dicas 1 w 592
aut 1 w 595
facias 1 w 601
non 3 w 605
habebis 1 w 612
promittebas 1 w 624
enim 3 w 628
scientiam 1 w 637
ueritatis 1 w 646
et 5 w 649
nunc 1 w 653
quod 2 w 657
nescio 1 w 663
cogis 1 w 668
ut 2 w 671
credam 1 w 677
euangelium 1 w 688
mihi 1 w 692
fortasse 1 w 700
lecturus 1 w 708
es 7 w 710
et 6 w 712
inde 1 w 716
Manichaei 1 w 725
personam 1 w 733
temptabis 1 w 742
adserere 1 w 750
si 6 w 753
ergo 2 w 757
inuenires 1 w 766
aliquem 1 w 773
qui 5 w 777
euangelio 1 w 786
nondum 1 w 792
credit 2 w 798
quid 4 w 803
faceres 1 w 810
dicenti 1 w 817
tibi 1 w 821
non 5 w 825
credo 3 w 830
ego 1 w 834
uero 1 w 838
euangelio 2 w 847
non 6 w 850
crederem 1 w 858
nisi 1 w 863
me 5 w 865
catholicae 1 w 875
ecclesiae 1 w 884
conmoueret 1 w 894
auctoritas 1 w 904
I 2 w 906
quibus 1 w 912
ergo 3 w 916
obtemperaui 1 w 927
dicentibus 1 w 937
crede 3 w 943
euangelio 3 w 952
cur 1 w 956
eis 1 w 959
non 7 w 962
obtemperem 1 w 972
dicentibus 2 w 982
mihi 2 w 986
noli 1 w 991
credere 3 w 998
Manichaeis 1 w 1008
elige 1 w 1014
quid 5 w 1019
uelis 1 w 1024
si 9 w 1027
dixeris 1 w 1034
crede 5 w 1040
catholicis 1 w 1050
ipsi 1 w 1055
me 6 w 1057
monent 1 w 1063
ut 3 w 1066
nullam 1 w 1072
fidem 1 w 1077
adcommodem 1 w 1087
uobis 3 w 1092
quapropter 1 w 1103
non 8 w 1106
possum 1 w 1112
1 1 w 1113
dubio 1 w 1118
T 1 w 1119
2 1 w 1120
pmonenda 1 w 1128
s 86 w 1130
I 3 w 1132
i 138 w 1134
pponenda 1 w 1142
H 1 w 1144
omnibus 1 w 1151
illis 1 w 1156
b 24 w 1157
3 1 w 1158
et 8 w 1160
non 9 w 1163
nec 1 w 1167
T 2 w 1168
5 1 w 1169
religionis 1 w 1179
HTHCSVLb 1 w 1187
6 1 w 1188
K 1 w 1189
H 4 w 1190
toceat 1 w 1196
Y 1 w 1197
manicheus 1 w 1206
e 147 w 1208
pro 5 w 1211
ae 13 w 1213
semper 1 w 1219
PH 1 w 1222
7 1 w 1223
quam 1 w 1227
HLb 1 w 1230
9 1 w 1231
inluminati 2 w 1241
uo 7 w 1244
inclinati 1 w 1253
TLb 1 w 1256
inclinatis 1 w 1266
V 2 w 1267
dicentibus 3 w 1277
V 3 w 1278
dicebamus 1 w 1287
6 2 w 1288
10 1 w 1290
a 88 w 1291
uobis 4 w 1296
ab 3 w 1299
is 37 w 1301
corr 1 w 1306
tn 1 w 1309
1 3 w 1310
P 2 w 1312
amen 2 w 1316
b 32 w 1317
12 1 w 1319
perhenni 1 w 1327
VT 1 w 1329
13 1 w 1331
attendite 1 w 1340
P 3 w 1341
istum 2 w 1346
esseHCb 1 w 1353
16quero 1 w 1360
T 6 w 1361
quial 1 w 1366
qui 10 w 1369
d 50 w 1371
er 30 w 1373
H 8 w 1376
iste 2 w 1380
ille 1 w 1385
b 34 w 1386
18 1 w 1388
fatias 1 w 1394
V 5 w 1395
promittebat 1 w 1406
V 6 w 1407
19 1 w 1409
fortasse 2 w 1417
mihi 3 w 1421
b 36 w 1422
20 1 w 1424
temtabis 1 w 1432
P 4 w 1433
tentabis 1 w 1441
Hb 1 w 1443
asserere 1 w 1451
P 5 w 1452
21 1 w 1454
inuenires 2 w 1463
s 109 w 1465
s 110 w 1466
I 4 w 1468
a 100 w 1470
m 65 w 1471
1 10 w 1473
H 10 w 1475
inuenirem 1 w 1484
b 40 w 1485
23 1 w 1487
commoueret 1 w 1497
P 6 w 1498
cõmoneret 1 w 1507
b 41 w 1508
24 1 w 1510
credite 1 w 1517
b 42 w 1518
quur 1 w 1522
P 7 w 1523
26 1 w 1525
quid 6 w 1529
i 179 w 1531
corr 2 w 1535
ex 1 w 1538
o 85 w 1539
H 11 w 1541
ipsi 2 w 1545
corr 3 w 1550
ex 2 w 1553
ipse 1 w 1557
H 12 w 1559
mouent 1 w 1565
T 7 w 1566
27 1 w 1568
accomodem 1 w 1577
P 8 w 1578
illis 2 w 1583
credens 1 w 1590
nisi 2 w 1594
tibi 2 w 1598
non 10 w 1601
credere 4 w 1608
si 13 w 1611
dixeris 2 w 1618
noli 2 w 1623
catholicis 2 w 1633
credere 5 w 1640
non 11 w 1644
recte 1 w 1649
facies 1 w 1655
per 7 w 1658
euangelium 2 w 1668
me 8 w 1670
cogere 1 w 1676
ad 4 w 1678
Manichaei 3 w 1687
fidem 2 w 1692
quia 2 w 1697
ipsi 3 w 1701
euangelio 4 w 1710
catholicis 3 w 1720
praedicantibus 1 w 1734
credidi 1 w 1741
si 15 w 1744
autem 1 w 1749
dixeris 3 w 1756
recte 2 w 1762
credidisti 1 w 1772
catholicis 4 w 1782
laudantibus 1 w 1793
euangelium 3 w 1803
sed 1 w 1807
non 12 w 1810
recte 3 w 1815
illis 3 w 1820
credidisti 2 w 1830
uituperantibus 1 w 1844
Manichaeum 1 w 1854
usque 1 w 1860
adeo 1 w 1864
me 9 w 1866
stultum 1 w 1873
putas 1 w 1878
ut 6 w 1881
nulla 2 w 1886
reddita 1 w 1893
ratione 1 w 1900
quod 3 w 1905
uis 3 w 1908
credam 2 w 1914
quod 4 w 1919
non 13 w 1922
uis 4 w 1925
non 14 w 1929
credam 3 w 1935
multo 1 w 1941
enim 4 w 1945
iustius 1 w 1952
atque 1 w 1957
cautius 1 w 1964
facio 1 w 1969
si 16 w 1972
catholicis 5 w 1982
quoniam 1 w 1989
semel 1 w 1994
credidi 4 w 2001
ad 6 w 2004
te 24 w 2006
non 15 w 2009
transeo 1 w 2016
nisi 3 w 2021
me 11 w 2023
non 16 w 2026
credere 6 w 2033
iusseris 1 w 2041
sed 2 w 2045
apertissime 1 w 2056
ac 8 w 2058
manifestissime 1 w 2072
scire 1 w 2077
aliquid 1 w 2084
feceris 1 w 2091
quocirca 1 w 2100
si 20 w 2102
mihi 4 w 2106
rationem 1 w 2114
redditurus 1 w 2124
es 15 w 2126
dimitte 1 w 2134
euangelium 4 w 2144
si 21 w 2147
ad 7 w 2149
euangelium 5 w 2159
te 26 w 2161
tenes 1 w 2166
ego 2 w 2170
me 14 w 2172
ad 8 w 2174
eos 1 w 2177
teneam 1 w 2183
quibus 2 w 2190
praecipientibus 1 w 2205
euangelio 5 w 2214
credidi 5 w 2221
et 11 w 2224
his 1 w 2227
iubentibus 1 w 2237
tibi 3 w 2241
omnino 1 w 2247
non 17 w 2250
credam 4 w 2256
quodsi 1 w 2263
forte 1 w 2268
in 17 w 2270
euangelio 6 w 2279
aliquid 2 w 2286
apertissimum 1 w 2298
de 22 w 2300
Manichaei 4 w 2309
apostolatu 1 w 2319
inuenire 4 w 2327
potueris 1 w 2335
infirmabis 1 w 2346
mihi 5 w 2350
catholicorum 1 w 2362
auctoritatem 1 w 2374
qui 16 w 2378
iubent 2 w 2384
ut 8 w 2387
tibi 4 w 2391
non 18 w 2394
credam 5 w 2400
qua 7 w 2404
infirmata 1 w 2413
iam 5 w 2416
nec 2 w 2419
euangelio 7 w 2428
credere 7 w 2435
potero 1 w 2441
quia 3 w 2446
per 11 w 2449
eos 2 w 2452
illi 4 w 2456
credideram 1 w 2466
ita 5 w 2470
nihil 2 w 2475
apud 1 w 2479
me 15 w 2481
ualebit 1 w 2488
quicquid 1 w 2497
inde 2 w 2501
protuleris 1 w 2511
quapropter 2 w 2522
si 24 w 2524
nihil 3 w 2529
manifestum 1 w 2539
de 26 w 2541
Manichaei 5 w 2550
apostolatu 2 w 2560
in 22 w 2562
euangelio 8 w 2571
reperitur 1 w 2580
catholicis 6 w 2591
potius 1 w 2597
credam 6 w 2603
quam 2 w 2607
tibi 5 w 2611
si 25 w 2614
autem 2 w 2619
aliquid 3 w 2626
inde 3 w 2630
manifestum 2 w 2640
pro 9 w 2643
Manichaeo 1 w 2652
legeris 1 w 2659
nec 3 w 2663
illis 4 w 2668
nec 4 w 2671
tibi 6 w 2675
illis 5 w 2681
quia 4 w 2686
de 28 w 2688
te 34 w 2690
mihi 6 w 2694
mentiti 1 w 2701
sunt 2 w 2705
tibi 7 w 2710
autem 3 w 2715
quia 5 w 2720
eam 3 w 2723
scripturam 1 w 2733
mihi 7 w 2737
profers 1 w 2744
cui 1 w 2748
per 13 w 2751
illos 1 w 2756
credideram 2 w 2766
qui 23 w 2770
mihi 8 w 2774
mentiti 2 w 2781
sunt 3 w 2785
sed 3 w 2789
absit 1 w 2794
ut 11 w 2797
euangelio 9 w 2806
ego 3 w 2809
non 19 w 2812
credam 7 w 2818
illi 7 w 2823
enim 5 w 2827
credens 2 w 2834
non 20 w 2837
inuenio 1 w 2844
quomodo 1 w 2852
possim 1 w 2858
etiam 1 w 2863
tibi 8 w 2867
credere 8 w 2874
apostolorum 1 w 2886
enim 6 w 2890
nomina 1 w 2896
quae 4 w 2901
ibi 9 w 2904
leguntur 1 w 2912
non 21 w 2916
inter 1 w 2921
se 18 w 2923
continent 1 w 2932
nomen 1 w 2937
Manichaei 6 w 2946
in 28 w 2949
locum 1 w 2954
autem 4 w 2959
traditoris 1 w 2969
Christi 4 w 2976
quis 2 w 2980
successerit 1 w 2991
in 29 w 2994
apostolorum 2 w 3005
actibus 1 w 3012
legimus 1 w 3019
cui 2 w 3023
26 2 w 3025
cf 1 w 3027
Matth 1 w 3033
10 2 w 3036
2 10 w 3038
sqq 1 w 3041
Marc 1 w 3046
3 4 w 3048
16 2 w 3051
sqq 2 w 3054
Luc 1 w 3058
6 7 w 3060
13 2 w 3063
sqq 3 w 3066
28 1 w 3069
Act 1 w 3072
1 14 w 3074
26 3 w 3077
1 15 w 3078
nisi 4 w 3082
non 22 w 3086
V 7 w 3087
7 3 w 3088
multo 2 w 3093
Efl 1 w 3097
stulto 1 w 3103
T 8 w 3104
8 3 w 3105
atque 2 w 3110
et 13 w 3113
b 63 w 3114
10 3 w 3116
manifestissime 2 w 3130
ac 10 w 3132
apertissime 2 w 3143
HCSTb 1 w 3148
aliquid 4 w 3155
scire 2 w 3160
T 10 w 3161
12 2 w 3163
ego 4 w 3166
om 11 w 3168
V 8 w 3170
me 21 w 3172
om 12 w 3174
VL 2 w 3177
ad 10 w 3179
eos 3 w 3182
me 22 w 3184
Tb 2 w 3186
13 3 w 3188
tibi 9 w 3192
8 4 w 3193
I 5 w 3195
T 12 w 3197
18 2 w 3199
aput 1 w 3203
P 9 w 3204
ualebis 1 w 3211
b 68 w 3212
19 2 w 3214
nichil 1 w 3220
sit 3 w 3224
Bempar 1 w 3231
T 13 w 3233
20 2 w 3235
repperitur 1 w 3245
PH 2 w 3247
21 2 w 3249
autem 5 w 3254
om 13 w 3256
T 14 w 3258
inde 4 w 3262
aliquid 5 w 3269
b 69 w 3270
28 2 w 3272
scribturam 1 w 3282
P 11 w 3283
24 2 w 3285
ante 1 w 3289
sed 4 w 3292
K 2 w 3293
H 15 w 3294
ego 5 w 3297
euangelio 10 w 3306
b 71 w 3307
25 1 w 3309
non 23 w 3312
credens 3 w 3319
T 15 w 3320
28 3 w 3322
quis 3 w 3326
qui 28 w 3330
HTVb 1 w 3334
I 6 w 3335
libro 1 w 3340
necesse 1 w 3347
est 6 w 3350
me 23 w 3352
credere 9 w 3359
si 32 w 3362
credo 4 w 3367
euangelio 11 w 3376
quoniam 2 w 3384
utramque 1 w 3392
scripturam 2 w 3402
similiter 1 w 3411
mihi 9 w 3415
catholica 2 w 3424
commendat 1 w 3433
auctoritas 2 w 3443
in 31 w 3446
eodem 1 w 3451
etiam 2 w 3456
libro 2 w 3461
de 36 w 3463
uocatione 1 w 3472
atque 3 w 3477
apostolatu 3 w 3487
Pauli 1 w 3492
uulgatissimam 1 w 3505
tenemus 1 w 3512
historiam 1 w 3521
lege 2 w 3526
mihi 10 w 3530
iam 10 w 3533
si 35 w 3536
potes 1 w 3541
in 32 w 3544
euangelio 12 w 3553
ubi 3 w 3557
Manichaeus 4 w 3567
apostolus 3 w 3576
dictus 1 w 3582
est 7 w 3585
uel 2 w 3589
in 33 w 3591
aliquo 1 w 3597
alio 1 w 3601
libro 3 w 3606
cui 3 w 3610
me 25 w 3612
iam 11 w 3615
credidisse 1 w 3625
confiteor 1 w 3634
an 41 w 3637
illud 1 w 3642
lecturus 2 w 3650
es 25 w 3652
ubi 4 w 3656
spiritum 1 w 3664
sanctum 1 w 3671
paracletum 1 w 3681
dominus 1 w 3688
promisit 1 w 3696
apostolis 1 w 3705
de 37 w 3708
quo 11 w 3711
loco 1 w 3715
uide 2 w 3719
quot 1 w 3724
et 16 w 3726
quanta 1 w 3732
sint 1 w 3736
quae 5 w 3741
me 26 w 3743
reuocent 1 w 3751
et 17 w 3753
deterreant 1 w 3763
ne 21 w 3766
Manichaeo 2 w 3775
credam 8 w 3781