De civitate dei (5.3)

CAPUT III. De argumento, quod ex rota figuli Nigidius mathematicus adsumsit in quaestione geminorum.

Frustra itaque adfertur nobile illud commentum de figuli
rota, quod respondisse ferunt Nigidium hac quaestione turbatum,
unde et Figulus appellatus est. Dum enim rotam
figuli ui quanta potuit intor?isset, currente illa bis numero
de atramento tamquam uno eius loco summa celeritate percussit;
deinde inuenta sunt signa, quae fixerat, desistente
motu, non paruo interuallo in rotae illius extremitate distantia.
Sic, inquit, in tanta rapacitate caeli, etiamsi alter post alterum
tanta celeritate nascatur, quanta rotam bis ipse percussi, in
caeli spatio plurimum est: hinc sunt, inquit, quaecumque dissimillima
perhibentur in moribus casibusque geminorum.\' Hoc
figmentum fragilius est quam uasa, quae illa rotatione finguntur.
Nam si tam multum in caelo interest, quod constellationibus
conprehendi non potest, ut alteri geminorum hereditas
obueniat, alteri non obueniat: quur audent ceteris, qui
gemini non sunt, cum inspexerint eorum constellationes, talia
pronuntiare, quae ad illud secretum pertinent, quod nemo
potest conprehendere et momentis adnotare nascentium? Si
autem propterea talia dicunt in aliorum genituris, quia haec
ad productiora spatia temporum pertinent; momenta uero illa
partium minutarum, quae inter se gemini possunt habere [*]

nascentes, rebus minimis tribuuntur, de qualibus mathematici
non solent consuli (quis enim consulat quando sedeat, quando
deambulet, quando uel quid prandeat?): numquid ista dicimus,
quando in moribus operibus casibusque geminorum plurima
plurimumque diuersa monstramus? *