De fide Contra Manicheos (34-37)

Dicitis magno errore, sed tamen dicitis Christum cotidie
nasci, cotidie pati, cotidie mori, numquid forte in iis. qui credunt
et pro nomine ipsius tribulationes mortemque patiuntur? non,
inquiunt, sed in cucurbitis et poris et in portulaca et ceteris
huiusmodi rebus. magna ridicula, magna. caecitas : superius [*]

Item cum eis dicimus: quid factura erat deo gens tenebrarum,
si nollet cum illa pugnare ? dicunt: nihil fieri potuit deo
incorruptibili. non enim si quia uerbi gratia sphaeram uitream
solidam unguibus lacerare uoluerit, aliquid ei umquam faciet saeuitia
unguium suorum. sed si uel talem substantiam diuinam isti
esse fingerent, ut omnis saeuitia gentis tenebrarum talis ad illam
esset, quales sunt ungues lacerantis ad sphaeram uitream, non
deus Manichaei hodie luctum pateretur de partis suae abscissione
uel amissione: quam partem dicunt, cum in fructibus uel in herbis
fuerit, id est in malone uel beta uel talibus rebus, et principium
suum et medietatem et finem nosse, cum autem ad carnem uenerit,
omnem intellegentiam amittere; et propterea magister hominibus
missus sit, quia stulta in illis facta est pars dei, et propterea non
sit missus meloinbus, quia sapientem habent animam.

Quis ista credat uel ab hominibus aliquando uel inter homines
posse dici? sed tamen quomodo nihil mali patitur substantia
dei uestri, cum et in pomis ligatur et in carne excaecatur uel
cum uolens redire deicitur ad terras a gente tenebrarum? sed si
nihil ei mali contigit uel contingit, falsa omnia sunt, quae Manichaeus
dixit in epistula Fundamenti, quae caput est omnium uanatum
fabularum, uel in Thesauro. qui thesaurus est omnium
turpitudinum et blasphemiarum, uel in ceteris omnibus libris, in
quibus tanta loquacitate nihil aliud quam infelicitatem substantiae
dei, quam conmixtam dicit principibus tenebrarum, et in diuinis
uirtutibus tristitiam propter illam magnam sollicitudinom ut liberetur
adfirmat. nam reuera nihil mali aut potuit aut poterit pati
substantia dei nec aliquem habet inimicum, qui eius partem ingenitam
corrumpat, sed homines sunt deo uel potius sibi inimici
non obtemperando praeceptis dei et cupiditatibus se potius corrumpendo,
non deum. [*]

Duorum uero testamentorum concordiam si simplici oculo
intendere uelitis, o Manichaei, facillime uideretis. rabide enim
ferimini in id, quod scriptum est: spiritus dei superferebatur
super aquam et: uidit deus quia bonum est et:
Adam ubi es? et: deus zelans et: ignis edax et: gladius
meus et cetera talia, non considerantes, quia, si alius ita caecus
sit, ut reprehendere uelit illud domini, quod in euangelio dictum
est: non iurabis per caelum, quoniam sedes est dei; neque
per terram, quia scabellum est pedum eius, et hoc dicat
quod uos mira dementia dicere soletis; ubi erat deus, ante quam
esset caelum et terra ? aut quod scriptum est: e.t miratus est
Iesus, cum mirari nemo soleat nisi de re, quae illi erat incognita.
uidere autem quia bonum est, non sit ignorantis sed quia placuit
ei quod fecit. aut illud, quod scriptum est dicente domino: quis
me tetigit? et de Lazaro : ubi posuistis eum? et: ego ueni
non pacem mittere super terram sed gladium et: ignem
ueni mittere in mundum et: ueni, ut qui non uident,
uideant, et qui uident, caeci fiant et: uendite res uestras
et emite uobis gladios et apostolus: zelo dei uos zelo et:
reuelabitur ira dei de caelo super omnem inpietatem et
cetera innumerabilia ab ipso domino uel ab apostolis dicta uel
facta, quae insanissime poterunt homines accusare non intellegentes.
nam et auari uel flagitiosi possunt aliter accipere, quod dominus
ait, ut si quis dimiserit, quae habet, septuplum aut etiam centuplum
in hoc saeculo accipiat; aut si aliquis uxorem, ancillam uel
etiam meretrices dimittere propter dominum uelit spe illius multiplicationis
faciat, non amore iustitiae. possunt etiam horrere male
intellegentes quod ait: si quis non manducauerit carnem
meam et biberit sanguinem meum, non habebit in se
uitam. nam quod ait: qui dixerit fratri suo fatue, reus
erit gehennae ignis, si dicant stulti, ecce pro conuicio gehenna [*] [*]