De Genesi Ad Litteram Imperfectus Liber (1)

De obscuris naturalium rerum, quae omnipotente deo
artifice facta sentimus, non adfirmando, sed quaerendo tractandum
est in libris maxime quos nobis diuina commendat
auctoritas, in quibus temeritas adserendae incertae dubiaeque
opinionis difficile sacrilegii crimen euitat: ea tamen quaerendi
dubitatio catholicae fidei metas non debet excedere. et quoniam
multi haeretici ad suam sententiam, quae praeter fidem est
catholicae disciplinae, expositionem scripturarum diuinarum
trahere consueuerunt, ante tractationem huius libri catholica
fides breuiter explicanda est.

Est autem haec: deum omnipotentem patrem uniuersam
creaturam fecisse atque constituisse per filium suum unigenitum,
id est sapientiam et uirtutem suam consubstantialem sibi et
coaeternam, in unitate spiritus sancti et ipsius consubstantialis
et coaeterni. hanc ergo trinitatem dici unum deum eumque
fecisse et creasse omnia, quae sunt, in quantum sunt, disciplina
catholica credi iubet, ita ut creatura omnis siue intellectualis
siue corporalis, uel quod breuius dici potest secundum [*]

uerba scripturarum diuinarum, sine inuisibilis sine uisibilis,
non de deo nata, sed a deo sit facta de nihilo: nihilque in
ea esse quod ad trinitatem pertineat, nisi quod trinitas condidit,
ista condita est. quapropter creaturam uniuersam neque consubstantialem
deo neque coaeternam fas est dicere aut credere.

Esse autem omnia quae fecit deus bona ualde: mala uero
non esse naturalia; sed omne quod dicitur malum aut peccatum
esse aut poenam peccati. nec esse peccatum nisi prauum
liberae uoluntatis adsensum, cum inclinamur ad ea quae iustitia
uetat et unde liberum est abstinere; id est non in rebus ipsis,
sed in usu earum non legitimo. usus autem rerum est legitimus,
ut anima in lege dei maneat et uni deo plenissima dilectione
subiecta sit et cetera sibi subiecta sine cupiditate aut libidine
ministret, id est secundum praeceptum dei. ita enim sine difficultate
et miseria et cum summa facilitate et beatitudine
administrabit. poena uero peccati est, cum ipsis creaturis non
sibi seruientibus cruciatur anima, cum deo ipsa non seruit: quae
creatura illi obtemperabat, cum ipsa obtemperabat deo. itaque
non esse ignem malum, quia creatura dei est; sed tamen uri
eo inbecillitatem nostram ei merito peccati. dici autem peccata
naturalia, quae necesse est committi ante misericordiam dei,
postquam in hanc uitam per peccatum liberi arbitrii lapsi sumus.

Renouari autem hominem per legum Christum dominum
nostrum, cum ipsa ineffabilis et incommutabilis dei sapientia
plenum totumque hominem suscipere dignata est et nasci de
spiritu sancto et uirgine Maria, crucifigi, sepeliri et resurgere
et ascendere in caelum, quod iam factum est, et uenire ad
iudicandos uiuos et mortuos in fine saeculi et resurrectione
mortuorum in carne, quod adhuc futurum praedicatur. datum [*]

esse spiritum sanctum credentibus in eum. constitutam ab
illo matrem ecclesiam, quae catholica dicitur, ex eo quia
uniuersaliter perfecta est et in nullo claudicat et per totum
orbem diffusa est. remissa esse paenitentibus priora peccata
et uitam aeternam caelorumque regnum promissum.