De civitate dei (2.19)

CAPUT XVIIII. De corruptione Romanae rei publicae, priusquam cultum deorum Christus auferret.

Ecce Romana res publica (quod non ego primus dico, sed
auctores eorum, unde haec mercede didicimus, tanto ante
dixerunt ante Christi aduentum) \'paulatim mutata ex pulcherrima
adque optima pessima ac flagitiosissima facta est.\' Ecce
ante Christi aduentum, post deletam Carthaginem \'maiorum
mores non paulatim, ut antea, sed torrentis modo praecipitati,
adeo iuuentus luxu adque auaritia corrupta est.3 Legant nobis
contra luxum et auaritiam praecepta deorum suorum populo [*]

Romano data; cui utinam tantum casta et modesta reticerent,
ac non etiam ab illo probrosa et ignominiosa deposcerent,
quibus per falsam diuinitatem perniciosam conciliarent auctoritatem.
Legant nostra et per prophetas et per sanctum euangelium,
et per apostolicos actus et per epistulas tam multa
contra auaritiam adque luxuriam ubique populis ad hoc congregatis
quam excellenter, quam diuine non tamquam ex
philosophorum concertationibus strepere, sed tamquam ex
oraculis et Dei nubibus intonare. Et tamen luxu adque auaritia
saeuisque ac turpibus moribus ante aduentum Christi rem
publicam pessimam ac flagitiosissimam factam non inputant
dis suis; adflictionem uero eius, quamcumque isto tempore
superbia deliciaeque eorum perpessae fuerint, religioni increpitant
Christianae. Cuius praecepta de iustis probisque moribus
si simul audirent adque curarent reges terrae et omnes populi,
principes et omnes iudices terrae, iuuenes et uirgines, seniores
cum iunioribus, aetas omnis capax et uterque sexus, et quos
baptista Iohannes adloquitur, exactores ipsi adque milites: et
terras uitae praesentis ornaret sua felicitate res publica, et uitae
aeternae culmen beatissime regnatura conscenderet. Sed quia
iste audit, ille contemnit, pluresque uitiis male blandientibus
quam utili uirtutum asperitati sunt amiciores: tolerare Christi
famuli iubentur, siue sint reges siue principes siue iudices,
siue milites siue prouinciales, siue diuites siue pauperes, siue
liberi siue serui, utriuslibet sexus, etiam pessimam, si ita
necesse est, flagitiosissimamque rem publicam et in illa angelorum
quadam sanctissima adque augustissima curia caelestique [*] [*]
re publica, ubi Dei uoluntas lex est, clarissimum sibi locum
etiam ista conparare tolerantia.