De Gratia Libri Duo (1.13)

XIII. UBI SIBI GRATIA DEI ET UOLUNTAS HUMANA TESTIMONIORUM ASSERTIONE SOCIANTUR.

Si bene intendas animum, aperte copioseque cognosces, quomodo
per sanctarum paginas scripturarum nunc asseratur gratiae
uirtus, nunc humanae uoluntatis adsensus. fragilitatem arbitrii
demonstramus, cum ad deum dicimus: pone, domine, custodiam
ori meo et ostium circumstantiae labiis meis.
item iubet sermo diuinus, ut aliquid uigor possit arbitrii, dum
ad hominem dicit: cohibe linguam tuam a malo et labia
tua ne loquantur dolum. arbitrium commendat sapientiae [*] [*]

sermo, cum dicit: omni custodia serua cor tuum. sed
apostolus sine diuino adiutorio hoc fieri non posse manifestat,
cum dicit: dominus custodiat corda uestra et intellegentias
uestras in Christo Iesu. asserit propheta uoluntatis
propriae facultatem de semet ipso dicens: inclinaui cor meum
ad faciendas iustificationes tuas. sed nihil de solis eius
uiribus intellegit praesumendum, cum proclamat ad deum: inclina,
inquit, cor meum in testimonia tua et non in
auaritiam. propter liberum arbitrium indicitur nobis: rectos
cursus fac pedibus tuis et uias tuas dirige. sed nos ad
gratiam confugientes pro infirmitatis conscientia supplicamus:
dirige in conspectu tuo uiam meam, et: perfice gressus
meos in semitis tuis. \'

Imperat nobis, qui propriae uoluntatis generali dispensatione
ius tribuit: inluminate uobis lumen scientiae. pro eo
uero, quod totum ad auctorem gratiae referendum est, legimus:
qui docet hominem scientiam, uel: dominus inluminat
caecos, et iterum: inlumina oculos meos, ne umquam
obdormiant in mortem, et: beatus homo, quem tu erudieris,
domine, et de lege tua docueris eum. apostolus
arbitrii praedicator libertatem eius ita incitat dicens: custodite
animas uestras, sed misericordiam dei protestatur ita
commemorans: dominus custodiat introitum tuum et
exitum tuum. per haec itaque, quibus modo arbitrii libertas
adseritur, modo caelestis largitas demonstratur, nunc homo de
concessis uiribus admonetur, ne de sola gratia speret otiosus,
nunc de gratia sperare praecipitur, ne de solo sit labore securus.
sed dicis: si praedestinatio non est, cur in paruulis
alii baptizantur, alii sine baptismi [*] [*]

sanctificatione rapiuntur? serpentinae fraudis est ad tenebrosas cauernas
relicta luce transfugere, cum per omnia uolumina sacrae
litterae euidenter liberum loquantur arbitrium. quid rationis
est, ut interrogare uelis occulta, cum sollicitudini tuae plenissime
uideas respondere manifesta? quid utilitatis est certa
omittere et incerta consulere, de quibus nihil inuenis catholica
lectione conscriptum? non intellegis, quod in ueritatis iniuriam
perscrutaris, quidquid ueritas scire te noluit? materiam de
liberi arbitrii ratione proponis et ad discutiendum infantiae
statum pernicioso errore delaberis, in quo nullum penitus uestigium
liberi arbitrii, nullum apparere potest propriae uoluntatis
indicium.