De XII Abusionibus saeculi (10-12)

EPISCOPVS NEGLEGENS.

Decimus abusionis gradus est episcopus neglegens, qui gradus sui
honorem inter homines requirit, sed ministerii sui dignitatem
coram Deo, pro quo legationem fungitur, non custodit. primum namque
ab episcopo quid sui nominis dignitas tenet inquiratur: quoniam;
episcopus cum Graecum nomen sit, speculator interpretatur. quare
uero speculator ponitur et quid a speculatore requiritur Dominus
ipse denudat, cum sub Ezechielis prophetae persona episcopo officii
sui rationem denuntiat, ita inquiens: speculatorem dedi te
domui Israel. audiens ergo ex ore meo sermonem adnuntiabis
eis ex me. si autem uideris gladium uenientem
et tu non adnuntiaueris ut reuertatur impius
auia sua, ipse quidem impius in iniquitate sua morietur,
sanguinem autem eius de manu tua requiram. si
autem tu adnuntiaueris et ille non fuerit reuersus,
ipse quidem in iniquitate sua morietur, sed tu animam
tuam liberasti. decet ergo episcopum qui omnium speculator positus
est peccata diligenter intendere et postquam adtenderit, sermone
si poterit et actu corrigere et si non poterit iuxta euangelii regulam
scelerum operarios declinare: si enim, inquit in euangelio, peccauerit in te frater tuus. corripe illum inter te
et ipsum solum. si te audierit, lucratus es fratrem
tuum: si te non audierit, adhibe tecum adhuc unum [*] [*]

uel duos testes, ut in ore duorum testium uel trium
stet omne uerbum: si illos non audierit, dic ecclesiae:
si ecclesiam non audierit, sit tibi sicut ethnicus et
publicanus. tali ordine expellendus est qui cuicumque doctori
uel episcopo adhaerere noluerit. et qui tali ordine expulsus fuerit ab
alio aliquo doctore siue episcopo recipi non debet. de sacerdote in lege
scribitur: uiduam aut repudiatam non accipiet uxorem.
qui ergo excommunicatum a catholico illo non permittente recipit
contra scripturae statuta agit ac iura sancti sacerdotii, in quod Christianorum
genus electum est, excedit. hac ratione episcopum ad eos
quibus in speculatione positus est esse oportet. ceterum uero qualis
in semet ipso esse debeat Paulus apostolus exponit, ut ad gradum
episcopii ueniens sit sobrius prudens castus sapiens modestus hospitalis,
filios habens subditos cum omni castitate, testimonium habens
bonum ab his qui foris sunt, praeferens doctrinarum fidelem sermonem,
ante episcopatum non plus quam unam habens uxorem. non
percussor, non bilinguis, non ebriosus, non neophytus, ut per
haec ipse prius ostendat in opere quod alios docet in sermone doctrinae.
caueant ergo neglegentes episcopi, quod in tempore uindictae Dominus
per prophetam conqueritur: pastores muti demoliti sunt
populum meum, et non pascebant pastores gregem
meum, sed pascebant pastores semet ipsos, sed potius [*] [*]
procurent hi in quod eos constituit Dominus supra familiam suam dare
illis cibum in tempore suo mensuram tritici, puram scilicet et probatam
doctrinam, quatenus ueniente Domino mereantur audire: euge
serue bone et fidelis, quia supra pauca fidelis fuisti
supra multa te constituam: intra in gaudium Domini
tui.

PLEBS SINE DISCIPLINA.

]
, Vndecimus abusionis gradus est plebs sine disciplina: quae dum
disciplinae exercitationibus non seruit, communi se perditionis laqueo
constringit: iram etenim domini absque disciplinae rigore non euadit.
atque idcirco psalmistae uocibus indisciplinatae plebi praedicatur :
adprehendite disciplinam ne quando irascatur Dominus.
disciplina uero est morum ordinata correctio et maiorum praecedentium
regularum obseruatio. de qua disciplina Paulus apostolus ita
loquitur dicens: in disciplina perseuerate: tamquam
filiis uobis offert se Deus. quod si extra disciplinam
estis, cuius participes facti sunt omnes, ergo adulteri
et non filii estis. qui ergo adulteri et sine disciplina sunt, et
caelestis\'regni hereditatem non capiunt: filii autem paternae disciplinae
correctiones ferunt et hereditatem quandoque recipere posse
non desperant. de qua etiam disciplina Esaias eidem indisciplinatae
plebi praedicat dicens: quiescite agere peruerse, discite [*] [*]

bene facere. et ad eandem psalmista consona uoce compsallit dicens:
declina a malo et fac bonum. infelix ergo est qui
abicit disciplinam. audet enim extra milites aliquid, qui Dominum
crucifigentes non consciderunt tunicam, qui ecclesiae Christi scindit
disciplinam. sicut enim tunica. totum corpus praeter caput tegitur,
ita disciplina omnibus in ecclesia est praeter Christum. qui ergo
ecclesiae sub disciplina est protegitur et ornatur. ipsa uero tunica
contexta desuper fuerat per totum, quia eadem ecclesiae disciplina
a Domino de caelo tribuitur et integratur. de qua Dominus cum ad
patrem ascendisset, postquam resurrexit a mortuis, ad apostolos suos
loquebatur: uos autem sedete in ciuitate, quoadusque
induamini uirtute p b excelso. tunica ergo corporis Christi
disciplina ecclesiae est: qui autem extra disciplinam est alienus est
a corpore Christi. non scindamus igitur illam, sed sortiamur
de illa, non soluamus quicquam de mandatis Christi, sed
unusquisque in quo uocatus est in eo permaneat apud Deum.

POPVLVS SINE LEGE.

Duodecimus abusionis gradus est populus sine lege, qui dum Dei
dicta et legum scita contemnit per diuersas errorum uias eundem
perditionis laqueum incurrit. de quibus uiis sub persona praeuaricatoris
populi humanum genus propheta ita deplangit: nos autem [*] [*]

sicut oues errauimus, unusquisque in uiam suam declinauit.
de quibus etiam eadem sapientia loquitur per Salomonem:
multae uiae uidentur hominibus rectae, et
nouissimae earum ducunt ad mortem. quae utique multae
perditionis uiae tunc inceduntur, cum una regalis uia lex Dei uidelicet,
quae neque ad dexteram neque ad sinistram declinat, per neglegentiam
deseritur. de qua scilicet uia Dominus Christus qui est
finis legis ad iustitiam omni credenti denuntiat: ego sum uia et
ueritas et uita: nemo uenit ad patrem nisi per me. ad
quam uiam omnes homines communiter inuitat dicens: uenite ad
me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego uos
reficiam. quia non est personarum acceptio apud Deum.
ubi non est Iudaeus et Graecus, masculus et femina, seruus et liber,
barbarus et Scytha, sed omnia in omnibus Christus: omnes enim
unum sunt in Christo Iesu. dum ergo Christus finis est legis, qui
sine lege sunt sine Christo fiunt. igitur populus sine lege populus
sine Christo est. abusiuum ergo in temporibus euangelii populum
fieri sine Christo, quando apostolis in cunctas gentes licentia praedicationis
data est, quando tonitruum euangelii per cunctas saeculi
partes intonuit, quando gentes quae non sectabantur iustitiam adprehenderunt
iustitiam, quando qui longe fuerunt facti sunt prope in
sanguine Christi, qui aliquando non populus, nunc autem populus
sanctus in Christo, quando est tempus acceptabile et dies salutis et
tempora refrigerii in conspectu altissimi, quando unaquaeque gens
habet testem resurrectionis, quando protestatur Dominus: ecce ego [*] [*]
nobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem
saeculi. non fiamus ergo sine Christo in hoc tempore transitorio,
ne sine nobis Christus esse incipiat in futuro.