De bono coniugali (17)

Posse sane fieri nuptias ex male coniunctis honesto
postea placito consequente manifestum est.

Semel autem initum conubium in ciuitate dei nostri,
ubi etiam ex prima duorum hominum copula quoddam sacramentum
nuptiae gerunt, nullo modo potest nisi alicuius eorum
morte dissolui. manet enim uinculum nuptiarum, etiamsi
proles, cuius causa initum est, manifesta sterilitate non subsequatur,
ita ut iam scientibus coniugibus non se filios [*] [*] [*]
habituros separare se tamen uel ipsa causa filiorum atque aliis
copulare non liceat. quod si fecerint, cum eis, quibus se
copulauerint, adulterium committunt, ipsi autem coniuges
manent. plane uxoris uoluntate adhibere aliam, unde communes
filii nascantur unius conmixtione ac semine, alterius autem
iure ac potestate apud antiquos patres fas erat; utrum et
nunc fas sit, non temere dixerim. non est enim propagandi
necessitas, quae tunc fuit, quando et parientibus coniugibus
alias propter copiosiorem posteritatem superducere licebat,
quod nunc certe non licet. nam tantum adfert oportunitatis ad
aliquid iuste agendum seu non agendum temporum secreta
distinctio, ut nunc melius faciat qui nec unam duxerit, nisi
se continere non possit, tunc autem etiam plures inculpabiliter
ducebant et qui se multo facilius continere possent, nisi aliud
pietas illo tempore postularet. sicut enim sapiens et iustus.
qui iam concupiscit dissolui et esse cum Christo et hoc magis
optimo delectatur, non iam hic uiuendi cupiditate, sed consulendi
officio sumit alimentum, ut maneat in carne, quod
necessarium est propter alios, sic misceri feminis iure nupti- \'
arum officiosum fuit tunc sanctis uiris, non libidinosum.