Contra Fortunatum (20)

AuG. dixit: Et nostra fides haec est, quod malorum
genitor non sit deus neque ullam naturam fecerit malam. sed
cum uterque nostrum consentiat incorruptibilem deum et incoinquinabilem,
prudentium est aestimare et fidelium, quae sit
fides purior et maiestate dei dignior: illa. ubi adseritur uel [*] [*] [*] [*]

uirtus dei uel pars aliqua dei uel sermo dei posse commutari.
uiolari, corrumpi, ligari, an ea, ubi dicitur et omnipotentem
deum et omnem ipsius naturam et substantiam nulla parte
umquam posse corrumpi, sed mala esse uoluntario peccato
animae, cui dedit deus liberum arbitrium. quod liberum arbitrium
si non dedisset deus, iudicium puniendi nullum iustum
esse posset nec meritum recte faciendi nec praeceptum diuinum,
ut ageretur paenitentia de peccatis, nec ipsa indulgentia peccatorum,
quam nobis deus per dominum nostrum Iesum Christum
donauit, quia qui non uoluntate peccat, non peccat. hoc arbitror
omnibus apertum esse atque perspicuum. quapropter non nos
mouere debent, si aliqua in his, quae deus fecit, molesta
patimur pro meritis nostris. sicut enim ille bonus est, ut
constitueret omnia, sic iustus est, ut peccatis non parcat.
quae peccata, ut dixi, nisi libera uoluntas esset in nobis, peccata
non essent. si quis enim uerbi causa ligaretur ab aliquo
ceteris membris et de manu eius falsum scriberetur sine eius
propria uoluntate, quaero, si hoc iudici patefieret, possit hunc
hominem falsitatis crimine condemnare? quare si manifestum
est peccatum non esse, ubi non est liberum uoluntatis arbitrium,
uolo audire animam, quam dicitis aut partem aut
uirtutem aut sermonem aut quodlibet aliud dei, quid mali
fecerit, ut a deo puniatur aut paenitentiam agat peccati, ut
ueniam mereatur, cum nihil ipsa peccauerit.

FORT. dixit: De substantiis proposui, quod bonorum tantummodo
deus creator, ultor uero malorum habeatur, eo quod mala
ex ipso non sint. merito ergo hoc sentio et ulcisci deum mala,
quia ex ipso non sunt. ceterum si ex ipso essent aut daret [*]

licentiam peccandi, quod dicis liberum arbitrium dedisse deum,
consensor iam inueniebatur delicti mei, eo quod delicti mei
auctor esset, aut ignorans quod futurus essem delinquere, quem
ipse non se dignum institueret. hoc ergo propositum est a
me, et quod interrogo nunc, utrum deus mala instituerit necne,
et utrum ipse finem malorum instituerit. etenim quae ab ipso
diximus facta esse ut opifice deo, uti ab ipso creata et genita
incorruptibilia haberi, his rebus et paret et fides euangelica docet.
haec ego et proposui, quae sunt credulitatis nostrae et quae
a te possunt in ista professione nostra firmari, ita tamen, ut
non desit auctoritas fidei christianae. et quia nullo genere
recte me credere ostendere possum, nisi eandem fidem scripturarum
auctoritate firmauerim, id ergo est, quod insinuaui,
quod dixi. aut si mala auctore deo in mundum peruenerunt,
hoc ipse dicere dignare; aut si recte creditur mala ex deo
non esse, hoc etiam praesentium contemplatio prosequi debet
et suscipere. de substantiis dixi, non de peccato, quod in nobis
uersatur. si enim originem non haberet, quod cogitamus delicta
facere, non cogeremur ad peccatum uenire uel ad delictum.
nam quia inuiti peccamus et cogimur a contraria et inimica
nobis substantia, idcirco sequimur scientiam rerum. qua scientia
admonita anima et memoriae pristinae reddita recognoscet, ex
quo originem trahat, in quo malo uersetur, quibus bonis iterum
emendans, quod nolens peccauit, possit per emendationem [*] [*]
delictorum suorum bonorum operum gratia meritum sibi reconciliationis
apud deum collocare auctore deo saluatore nostro.
qui nos docet et bona exercere et mala fugere. propositum
est enim nobis, quod non aliqua contraria natura. sed sua
sponte homo aut iustitiae seruiat aut peccatis se obnoxium
faciat. cum nulla contraria gente, si sola uersatur anima in
corpore constituta. cui deus, ut dicis, liberum arbitrium dedit.
sine peccato esset nec peccatis se obnoxium faceret.