De Noe (114-116)

: Quaero nunc cur non simpliciter dixent: \'uidit Cham [*] nudationem
patris\', sed: uidit Cham pater Chanaan? utique
Chanaan natus non erat. cur ergo nomen addidit fili nisi ut
et uitio auctoris deformaretur hereditas et auctor fili nequitia
grauaretur? et pater igitur in filio et in patre filius redarguuntur
habentes stultitiae, nequitiae, impietatis quoque commune
consortium. nec poterat fieri ut bonum generaret filium
qui ipse bono patri nequam filius et naturae et eruditionis [*]
degener extitisset.

haec secundum litteram. quod autem ad
altiorem sensum pertinet, omnes mores pessimi erroribus
delectantur alienis, nec solum erroribus, sed etiam iis quae
ipsis uideantur mala esse, etiamsi non sint. nudum enim se
Noe non sentiebat, qui amictu erat indutus sapientiae. denique
nec Adam in paradiso positus nudum se putabat nisi posteaquam
praeuaricationis commisit errorem. et redopertus amictu
sapientiae ac iustitiae mandatorumque caelestium praeuaricatione
nudatus (se nudum uidit et foliis operiendum putauit.
ridet igitur Cham nudatum patrem cernens. omnis namque [*] [*]

improbus, quoniam ipse deuius disciplinae est, aliorum lapsus274 [*]
non solum pro sui erroris solacio accipit, quod consortes
inuenerit culpae, uerum etiam improbo laetatur affectu, tamquam
sua ipse delicta correxerit. mala mens ergo laetatur
praeter propositum aliquid accidisse sapienti, cum utique corporis
lapsus in uitio esse non debeat, etiamsi lapsus putetur,
nisi animus quoque inclinet in culpam. postremo ueniabilia
huiusmodi iudicentur errata, non odio persequenda, non [*]
habenda ludibrio, sed mens, ut dixi, improba, cum putat errasse
sapientem, insultandum arbitratur ei cuius sibi putat
mores esse contrarios, quod peccatum suum uelut tacito
quodam sapientis testimonio redarguatur, eoque laetandum
sibi, quod iusto uiro nec eruditio ipsius profuerit nec iustitia
suffragata sit nec ea quae secundum corpus sunt habuerint
prosperos cursus. haec enim pro summis bonis apud improbos
aestimantur in diuitiis aut honore posita, quae tamen nullum [*]
fructum ad laudem uirtutis conferunt. propterea insipientiae
defensores uidentur qui uirtutis amatorem prosperorum
munere esse fraudatum, qui omne bonum temporalibus magis
quam perpetuis aestimandum putant.

Quid est quod Sem et lapheth uestimentum [*] imposuerunt
supra umeros suos et perrexerunt retrorsum
et operuerunt nudum patrem et non uiderunt
nudationem eius? littera euidentem pietatis expressit
affectum, quod nudatum amictu patrem boni filii uidere [*] cauerunt,
ne paterna reuerentia uel ipso minueretur aspectu, siquidem
etiam tacito uultu pietas frequenter offenditur. unde [*] [*]
etiam Romae uetus fuisse usus dicitur, ne filii cum parentibus
et maxime puberes intrarent lauacrum.