Vita Caecilii Cypriani (4-6)

Erat sane illi etiam de nobis contubernium uiri iusti et
laudabilis memoriae Caeciliani et aetate tunc et honore presbyteri,
qui eum ad agnitionem uerae diuinitatis a saeculari errore correxerat.
hunc toto honore atque omni obseruantia diligebat, [*]

obsequenti ueneratione suspiciens, non iam ut amicum animae coaequalem,
sed tamquam nouae uitae parentem. denique ille demulsus
obsequiifl in tantum dilectionis immensae meritis prouocatus
est, ut de saeculo excedens accersitione iam proxima commendaret
illi coniugem ac liberos suos et quem fecerat de sectae communi
catione participem postmodum faceret pietatis heredem.

Longum est ire per singula: enumerare cuncta eius onerosim
est. aa. proDationem Donorum operum SOlum noc aroitror
satis esse, quod iudicio Dei et plebis fauore ad officium sacerdotii
et episcopatus gradum adhuc neophytus et ut putabatur nouellus
electus est. quamuis in primis fidei suae adhuc diebus et rudi
uitae spiritalis aetate sic generosa indoles reluceret, ut etsi nondum
officii spei tamen fulgore resplendens imminentis sacerdotii
totam fiduciam polliceretur. non praeteribo etiam illud eximium,
quemadmodum cum in dilectionem eius et honorem totus popuius
inspirante Domino prosiliret, humiliter ille secessit, antiquioribna
cedens et indignum se titulo tanti honoris existimans, ut dignus
magis fieret. magis enim dignus efficitur, qui quod meretur exrnsat.
quo tunc ardore plebs aestuans fiuctuabat, spiritali deaiderio
concupiscens, ut exitus docuit, non episcopum tantum: in
eo enim quem tunc latenti diuinitatis praesagio taliter fiagitabat,
non solummodo sacerdotem sed et futurum martyrem requirebat.
obsederat fores domus copiosa fraternitas et per omnes aditus
sollicita caritas circuibat. potuisset fortasse tunc illi apostolicum
illnd euenire, quod uoluit, ut per fenestram deponeretur, si iam [*]

tum apostolo etiam ordinationis honore similaretur. erat uidere
ceteros omnes suspenso et anxio spiritu expectare uenturum, cum
gaudio nimio excipere uenientem. inuitus dico, sed dicam necesse
est. quidam illi restiterunt et ut uinceret: quibus tamen quanta
lenitate patientiae, quam beniuolenter indulsit, quam clementer.
ignouit, amicissimos eos postmodum et inter necessarios computans
mirantibus multis. cui enim posset non esse miraculo tam
memoriosae mentis obliuio?

Exinde quemadmodum se gesserit, quis referre sufficiat?
quae illi pietas, qui uigor, misericordia quanta, quanta censura.
tantum sanctitatis et gratiae ex ore lucebat, ut confunderet intuentium
mentes. grauis uultus et laetus nec seueritas tristis nec
comitas nimia, sed admixta utrimque temperies, ut esset ambigere
uereri an diligi mereretur, nisi quod et uereri et diligi merebatur.
sed nec cultus fuit dispar a uultu, temperatus et ipse de medio.
non illum superbia saecularis inflauerat, nec tamen prorsus adfectata
penuria sordidarat: quia et hoc uestitus genus a iactantia
minus non est, quod ostendit taliter ambitiosa frugalitas. quid
autem circa pauperes episcopus faceret, quos catecumenus diligebat?
uiderint pietatis antistites seu quos ad officium boni
operis instruxit ipsius ordinis disciplina seu quos sacramenti
religio communis ad obsequium exhibendae dilectionis artauit:
Cyprianum de suo talem accepit cathedra, non fecit. [*]