Liber de Divinis Scripturis sive Speculum quod fertur S. Augustini (117-120)

CXVII. HOMINES MALOS CANES VOCARI.

In regnorum II: Et audiens abessa filius saruiae semei
maledicentem regem dauid, dixit ad regem: ut quid maledicit
canis hic maledictus dominum meum regem? permitte
et transeam et auferam caput eius. Item in psalmo XXI:
Quoniam circumdederunt me canes multi, concilium malignantium
obsedit me. Iteminpsalmo LVIII: Connertentar
ad uesperum et famem patientur ut canes, et circumibunt
ciuitatem. ipsi dispargentur ad manducandum: si autem non
saturentur, et murmurabunt. Item in ecclesiastico:
Quae communicatio sancto homini ad canem? Item in
esaia: Videte quoniam omnia excaecata sunt, non cognouerunt
sapere: omnes canes muti qui non poterunt latrare,
somniantes in cubile. et canes inprobi animi, nescientes satietatem:
et sunt nequam, nescientes intellectum. omnes uias
suas secuti sunt, unusquisque in id ipsum. Item in enangelio
secundum matthaeum: Nolite dare sanctum canibus,
neque miseritis margaritas uestras ante porcos, ne forte
conculcent eas pedibus suis et conuersi elidant uos. Item
illic: Non licet tollere panem filiorum et mittere canibus.
Item paulus apostolus ad philippenses: Videte canes, [*] [*]

uidete malos operarios, uidete circumcisionem. Item in
apocalypsi: Foras canes et malefici et adulteri et idolis
seruientes.

CXVIII. QVOD DOMVS VEL TEMPLVM HOMO IPSE DEBEAT INTELIGI.

In leuitico: Si autem iterum superuenerit macula et
orta fuerit in domum, postquam euolsi fuerint lapides et
postquam rasa fuerit domus et postquam defricata est, introibit
sacerdos et uidebit: si diffusa est macula lapidis in
domum, et perseuerans est in ea domo, inmunda est. et
demolient ipsam domum, et materiam eius et lapides eius
et omnem puluerem domus eicient foras ciuitatem in locum
inmundum. Item in prouerbiis: Domus superborum destruet
dominus. Item illic: Qui altam facit domum suam,
quaerit ruinam. Item illic: Cum sapientia aedificatur
domus, et cum intellectu erigitur. cum sensu inplentur horrea
plena omnibus diuitiis pretiosis et bonis. Item illic:
Praepara in exitu opera tua, et praeparare in agro, et ueni
retro me, et aedificabis domum tuam. Item in ecclesiastico:
Qui aedificat domum suam inpendiis alienis quasi
qui colligit lapides suos in hieme. Item illic: Si non
timorem domini tenueris instanter, cito subuertetur domus
tua. Item illic: Non omnem hominem inducas in domum
tuam: multae enim sunt insidiae dolosi. Item in iob:
Numquid non sciet quod mors conteret domum terrenam, et
omne quod est mortale dissoluetur? Item in hieremia:
s o qui aedificat domum suam non cum iustitia et superiora [*] [*]

caenaculi eius non cum iudicio! Item in euangelio secundummatthaeum:
Et omnis qui audit sermones meos
et facit eos, similem aestimabo eum uiro prudenti, qui aedificauit
domum suam super petram. descendit pluuia, aduenerunt
flumina, uenerunt uenti et inpigerunt in domum
illam, et non cecidit: fundata enim erat super petram. et
omnis qui audit hos sermones meos et non facit eos similis
est uiro stulto, qui aedificat domum suam super harenam.
descendit pluuia, uenerunt flumina et inpigerunt in domum
illam, et cecidit, et facta est ruina domus illius magna
Item secundum iohannem: Soluite templum hoc manu
factum, et in triduo illud resuscitabo sine manibus. dixerunt
ergo iudaei: quadraginta et sex annis aedificatum est hoc
templum, et tu tribus diebus excitabis illud? iesus autem
dicebat de templo corporis sui. Item apostolus ad corinthios
I: Nescitis quia templum dei estis et spiritus dei
habitat in uobis? si quis autem templum dei uiolauerit, uiolabit
illum deus: templum enim dei sanctum est, quod estis
uos. Item illic: Aut nescitis quoniam membra uestra templum
est spiritus sancti, qui in uobis est, quem habetis a
deo, et non estis uestri? empti enim estis magno pretio.
glorificate et tollite deum in corpore uestro. Item adoorinthios
II: Scimus enim, quoniam si terrestris domus
nostra huius habitationis dissoluatur, quod aedificationem a
deo habemus, domum non manu factam, aeternam in caelis.
nam in hoc gemimus, habitaculum nostrum, quod de caelo
est, superuestiri cupientes: si tamen spoliati, non nudi inueniamur.
[*] [*]

CXVIIII. LVMBIS SPIRITALIBVS HOMINEM DEBERE ESSE PRAECINCTVM.

In exodo de agno paschae: Sic autem comedetis eum:
lumbis uestris praecinctis, et calciamenta uestra in pedibus
uestris sint, et bacula uestra in manibus uestris, et edetis
illud cum sollicitudine. Item in regnorum IIII: Et dixit
elisee ad giezi: praecinge lumbos tuos et accipe baculum
meum in manu tua et uade: et si inueneris obuians aliquem,
non benedicas eum, sed et si quis benedixerit te, non respondebis
ei: et cum ueneris, inpone baculum meum super faciem
pueri eius. Item illic: Vocauit elisee unum ex filiis prophetarum
et dixit illi: praecinge lumbos tuos et accipe lenticulam
olei et uade in regmath galaditide. et cum intraueris
ibi, ecce ibi est ieu filius namessi. ingressus autem segregabis
eum de medio fratrum illius et induces illum de cubiculo
in cubiculum. et accipies lenticulam et infundes in caput
illius, et dices: haec dicit dominus: unxi te in regem israhel.
et aperies ostium et effugies nec restabis ibidem. Item in
prouerbiis: Succincta fortiter lumbos suos firmauit brachia
sua in opus. Item in esaia propheta: Itaque tollet signum
in nationes, in eas quae longe et in eas quae prope
sunt: et trahet eas ab extremo terrae, et ecce cito leuiter
uenient. non esurient neque laborabunt neque dormitabunt
neque dormient neque soluent zonas suas a lumbis suis neque
rumpentur corrigiae calciamentorum eorum. Item ad hie-

[*][*]

[*][*][*][*]

remiam prophetam: Et tu adcinge lumbos tuos et exurge
et dic omnia quaecumque mandauero tibi: ne timeas faciem

eorumnec formides in conspectu eorum. Item in naum
propheta: Considera uiam, tene lumbos, uiriliter age in
uirtute nimis. Item in euangelio secundum lucam:
Sint autem lumbi uestri praecincti et lucernae ardentes, et uos
similes hominibus expectantibus dominum suum quando ueniat
a nuptiis, ut cum uenerit et pulsauerit, confestim aperiatis eibeati
serui illi, quos cum uenerit dominus inueniet uigilantes b

Item petrus apostolus: Succincti lumbos mentis uestrae,
sobrii perfecte, sperate in eam quae offertur uobis gratiam
in reuelatione iesu christi. quasi fili uestrae desideriis.
miscentes uos illis prioribus ignorantiaeuestraedesideriis.
eos. In naum

[*][*]

[*][*]

sed secundum eum qui uos uocauit sanctum et uos sancti ih
omni conuersatione estote, quia scriptum est: sancti estote,
quia et ego sanctus sum.

CXX. HOMINES SIVE SANCTOS SIVE IMPIOS MONTES VOCARI.

In psalmo LXIIII: Et campi tui replebuntur ubertate:
pinguescent fines deserti, et exultatione colles adcingentur.
induti sunt arietes ouium, et conualles abundabunt frumento:
etenim clamabunt et hymnum dicent. Item in psalmo
LXXXVI: Fundamenta eius in montibus sanctis, diligit dominus
portas sion super omnia tabernacula iacob. gloriosa dicta
sunt de te, ciuitas dei. Item in psalmo CXIII: Montes
exultabunt ut arietes, et colles sicut agni ouium. Item in
prouerbiis: Super cacumina montium praedicatur, in portis
autem potentium adsistit. Item in esaia propheta: Et
non derelinquam illos, sed aperiam in montibus flumina, et

[*][*]

[*][*][*]

in medio camporum fontes : faciam desertum in stagna et
sitientem terram in flumina aquarum. Item michaeas
propheta: Adpropinquate montibus aeternis. Item iohel
propheta: Et erit in illa die, destillabunt montes dulcedinem,
et colles fluent lactem. Item in naum: Haec dicit dominus
princeps aquarum multarum: exterminabo sculptilia tua et
fusilia tua in sepulturam: quia ecce ueloces pedes super
montes euangelizantes et adnuntiantes pacem. Item in
ezechiel propheta: Fili hominis, confirma faciem tuam
super montes israhel et prophetare ad eos, et dices: montes
israhel, audite uerbum domini. Item illic: Vestri autem
montes israhel facient uuam et fructum uestrum, quod uos
manducabitis, populus meus, qui adpropriant uenire. Item

[*][*]

[*][*]

in esaia propheta: Ecce clamate montes laetitiam, et
colles et omnia ligna, quae in ipsis sunt. Item illic: Erumpant
montes iucunditatem, quia misertus est deus populo suo.
Item illic: Nam montes et colles exilient expectantes uos
in gaudio, et omnia ligna agri plaudent ramis.