Liber qui appellatur Speculum (46-50)

XLVI. DE EPISTVLA IACOBI.

Omne gaudium existimate, fratres mei, cum in temptationibus
uariis incideritis, scientes. quod probatio fidei uestrae patientiam
operatur. patientia autem opus perfectum habeat, ut sitis
perfecti et integri, in nullo deficientes. si quis autem uestrum
indiget sapientiam, postulet a deo, qui dat omnibus affluenter
et non inproperat, et dabitur ei. postulet autem in fide, nihil
haesitans: qui enim haesitat, similis est fluctui maris, qui a
uento mouetur et circumfertur. non enim aestimet homo ille
quod accipiat aliquid a domino, uir duplex animo inconstans
in omnibus uiis suis. glorietur autem frater humilis in exaltatione
sua, diues autem in humilitate sua, quoniam sicut
flos faeni transiet. exortus est enim sol cum ardore et arefecit
faenum, et flos eius decidit et decor uultus eius deperiit: ita
et diues in itineribus suis marcescet. beatus uir, qui suffert
temptationem, quia cum probatus fuerit, accipiet coronam
uitae, quam repromisit deus diligentibus se. Et post [*] [*]

paululum: Nolite itaque errare, fratres dilectissimi. omne datum
optimum et omne donum perfectum desursum est descendens
a patre luminum. Et post paucos uersus: Scitis, fratres
mei dilecti: sit autem omnis homo uelox ad audiendum, tardus
autem ad loquendum et tardus ad iracundiam. ira enim
iustitiam dei non operatur. propter quod abicientes omnem
inmunditiam et abundantiam malitiae, in mansuetudine suscipite
insitum uerbum, quod potest saluare animas uestras. estote
autem factores uerbi, et non auditores tantum fallentes uosmet
ipsos. quia si quis auditor est uerbi et non factor, hic conparabitur
uiro consideranti uultum natiuitatis suae in speculo:
considerauit enim se et abiit, et statim oblitus est qualis
fuerit. qui autem perspexerit in legem perfectam libertatis
et permanserit, non auditor obliuiosus factus, sed factor operis,
hic beatus in facto suo erit. si quis autem putat se religiosum
esse, non refrenans linguam suam, sed seducens cor suum,
huius uana est religio. religio munda et inmaculata apud
f deum et patrem haec est: uisitare pupillos et uiduas in tribulatione
eorum, inmaculatum se custodire ab hoc saeculo. Fratres
mei, nolite in personarum acceptione habere fidem domini
nostri Iesu Christi gloriae. Et post aliquot uersus:
Audite, fratres mei dilectissimi: nonne deus elegit pauperes
in hoc mundo diuites in fide et heredes regni quod [*] [*]
repromisit dens diligentibus se ? uos autem exhonorastis pauperem.
nonne diuites per potentiam opprimunt nos, et ipsi trahunt
uos ad iudicia? nonne. ipsi blasphemant bonum nomen, quod
inuocatum est super uos? si tamen legem perficitis regalem
secundum scripturas: diliges proximum tuum sicut te ipsum,
bene facitis. si autem personas accipitis, peccatum operamini,
redarguti a lege quasi transgressores. Et post paucos
uersus : Iudicium enim sine misericordia illi qui non fecit
misericordiam. superexaltat autem misericordia iudicio. Et
post aliquantum : Nolite plures magistri effici, fratres mei,
scientes quoniam maius iudicium sumitis. in multis enim
offendimus omnes. si quis in uerbo non offendit, hic perfectus
est uir, potest etiam freno circumducere totum corpus. Et
alio-loco: Linguam autem nullus hominum domare potest:
inquietum . malum, plena ueneno mortifero. in ipsa benedicimus
deum et patrem, et in ipsa maledicimus homines, qui ad
similitudinem - dei facti sunt. ex ipso ore procedit benedictio
maledietio. non oportet, fratres mei, haec ita fieri. Et
post paucos uersus: Quis sapiens et disciplinatus inter [*] [*] [*] [*]
nos? ostendat ex bona conuersatione operationem suam in
mansuetudine sapientiae. quod si zelum amerum habetis et
contentiones in cordibus uestris, nolite gloriari et mendaces
esse aduersus ueritatem. non est ista sapientia desursum
descendens, sed terrena, animalis, diabolica. ubi enim zelus
et contentio, ibi inconstantia et omne opus prauum. quae
autem desursum est sapientia, primum quidem pudica est,
deinde pacifica, modesta, suadibilis, bonis consentiens, plena
misericordia et fructibus bonis, non diiudicans, sine simulatione.
fructus autem iustitiae in pace seminatur facientibus pacem.
Vnde bella et lites in uobis? nonne hinc, ex concupiscentiis
uestris, quae militant in membris uestris ? Item post paucos
uersus : Petitis, et non accipitis, eo quod male petatis, ut
in concupiscentiis uestris insumatis. adulteri, . nescitis quia
amicitia huius mundi inimica est dei? quicumque ergo uoluerit
amicus esse saeculi huius, inimicus dei constituitur. Et paulo
. post: Propter quod dicit: deus superbis resistit, humilibus
autem dat gratiam. subditi igitur estote deo: resistite autem
diabolo, et fugiet a uobis. adpropiate deo, et adpropinquabit
uobis. emundate manus, peccatores, et purificate corda,
duplices animo. miseri estote et lugete. plorate: risus uester
I [*] [*]
in luctum conuertatur et gaudium in maerorem. humiliamini
in conspectu domini, et exaltabit uos. nolite detrahere de
alterutro, fratres. Et post paucos uersus: Vnus est
legislator et iudex, qui potest perdere et liberare. tu autem
quis es, qui iudicas proximum? ecce nunc qui dicitis: hodie
aut crastino ibimus in illam ciuitatem, et faciemus quidem
ibi annum et mercabimur et lucrum faciemus — qui ignoratis,
quid erit in crastinum: quae enim est uita uestra? uapor est
ad modicum parens, deinde exterminatur — pro eo ut
dicatis: si dominus uoluerit et si uixerimus, faciemus hoc
aut illud. nunc autem exultatis in superbiis uestris: omnis
exultatio talis maligna est. scienti igitur bonum facere et
non facienti peccatum est illi. Age nunc, diuites, plorate
ululantes in miseriis quae aduenient uobis. diuitiae uestrae
putrefactae sunt, et uestimenta uestra a tineis comesta sunt.
aurum et argentum uestrum aeruginauit, et aerugo eorum in
testimonium uobis erit, et manducabit carnes uestras sicut
ignis. thesaurizastis in nouissimis diebus. ecce merces operariorum,
qui messuerunt regiones uestras, qui fraudati sunt a
uobis, clamant, et clamor ipsorum in aures domini sabaoth
introiuit. epulati estis super terram, et in luxuriis enutristis [*] [*] [*]
corda uestra in die occisionis. adduxistis, occidistis iustum:
non resistit uobis. patientes igitur estote, fratres, usque ad
aduentum domini. Et paulo post: Patietites estote et uos,
confirmate corda uestra, quoniam aduentus domini adpropinquabit.
nolite ingemiscere, fratres, in alterutrum, ut non
iudicemini. Et alio loco: Ante omnia autem, fratres mei,
nolite iurare, neque per caelum, neque per terram, neque
aliud quodcumque iuramentum: sit autem uestrum: est est,
non non, ut non sub iudicio decidatis. tristatur aliquis uestrum?
oret aequo animo et psallat. infirmatur quis in uobis?
inducat presbyteros ecclesiae, et orent super eum, unguentes
eum oleo \'in nomine domini: et oratio fidei saluabit infirmum,
et adleuabit eum dominus, et si in peccatis sit, dimittentur
ei. confitemini ergo alterutrum peccata uestra et orate pro
inuicem, ut saluemini. multum ėnim ualet de[recatio iusti
adsidua. Et post aliquot uersus: Fratres mei, si quis
ex uobis errauerit a ueritate et conuerterit quis eum, scire
debet quoniam qui conuerti fecerit peccatorem ab errore uiae
suae saluabit animam eius a morte, et operit multitudinem
peccatorum. [*] [*]

XLVII. DE EPISТVLA IOHANNIS PRIMA.

Si dixerimus quoniam societatem habemus cum eo et in
tenebris ambulemus, mentimur et non faciemus ueritatem: si
autem in luce ambulemus, sicut et ipse est in luce, societatem
habemus ad inuicem et sanguis Iesu Christi, filii eius, mundat
nos ab omni peccato. si dixerimus quoniam peccatum non
habemus, ipsi nos seducimus et ueritas in nobis non est. si
confiteamur peccata nostra, fidelis est, ut remittat nobis peccata
et emundet nos ab omni iniquitate. si dixerimus quoniam non
peccauimus, mendacem faciemus eum et uerbum eius non est
in nobis. Filioli, haec scribo, ut non peccetis: sed et si quis
peccauerit, aduocatum habemus apud patrem Iesum Christum
iustum, et ipse est propitiatio pro peccatis nostris, non pro
nostris autem tantum, sed etiam pro totius* mundi. et in hoc
scimus quoniam cognouimus eum, si mandata eius obseruemus.
qui dicit se nosse eum et mandata eius non custodit, mendax
est: in hoc ueritas non est. qui autem seruat uerbum
eius, uere in hoc caritas dei perfecta est. in hoc scimus
quoniam in ipso sumus. qui dicit se in ipso manere, debet
sicut ille ambulauit et ipse ambulare. Et post aliquot [*] [*]

uersus: Qui dicit se in luce esse et fratrem suum odit, in
tenebris est usque adhuc. qui diligit fratrem suum, in lumine
manet et scandalum in eo non est. qui autem odit fratrem
suum, in tenebris est et in tenebris ambulat et nescit quo
eat, quoniam tenebrae obcaecauerunt oculos eius. Et paulo
post: Nolite diligere mundum neque ea quae in mundo
sunt: quoniam omne quod est in mundo, concupiscentia carnis
et concupiscentia oculorum est et superbia uitae, quae non
est ex patre, sed ex mundo est. et mundus transit et concupiscentia
eius, qui autem facit uoluntatem dei, manet in
aeternum. Et alio loco: Omne mendacium ex ueritate non
est. Et post paululum: Carissimi, nunc filii dei sumus,
et nondum apparuit quid erimus. scimus quoniam, cum
apparuerit, similes ei erimus, quoniam uidebimus eum sicuti
est. et omnis qui habet spem hanc in eo sanctificat se, sicut
ille sanctus est. omnis qui facit peccatum et iniquitatem facit,
et peccatum est iniquitas. et scimus quoniam ille apparuit,
ut peccata tolleret, et peccatum in eo non est. omnis qui in
eo manet non peccat: omnis qui peccat non uidit eum, nec
cognouit eum. filioli, nemo uos seducat. qui facit iustitiam,
iustus est, sicut et ille iustus est. qui facit peccatum, ex
diabolo est, quoniam ab initio diabolus peccat. in hoc apparuit [*] [*]
filius dei, ut dissoluat opera diaboli. omnis qui natus est ex
deo peccatum non facit, quoniam semen ipsius in eo manet,
et non potest peccare, quoniam ex deo natus est. in hoc
manifesti sunt filii dei et filii diaboli. omnis qui non est
iustus non est de deo, et qui non diligit fratrem suum: quoniam
haec est adnuntiatio, quam audistis ab initio, ut diligamus
alterutrum. Et post paucos uersus: Nolite mirari, fratres,
si odit uos mundus. nos scimus quoniam translati sumus de
morte in uitam, quoniam diligimus fratres: qui non diligit,
manet in morte. omnis qui odit fratrem suum homicida est,
et scitis quoniam omnis homicida non habet uitam aeternam
in se manentem. in hoc cogonouimus caritatem, quoniam ille
pro nobis animam suam posuit: et nos debemus pro fratribus
animas ponere. qui habuerit substantiam mundi et uiderit
fratrem suum necesse habere et clauserit uiscera sua ab eo,
quomodo caritas dei manet in eo? filioli mei, non diligamus
uerbo nec lingua, sed opere et ueritate. in hoc cognoscimus
quoniam ex ueritate sumus, et in conspectu eius suademus
corda nostra: quoniam, si reprehenderit nos cor, maior est
deus corde nostro et nouit omnia. carissimi, si cor non reprehenderit
nos, fiduciam habemus ad deum, et quicquid petierimus
percipiemus ab eo, quoniam mandata eius custodimus
et ea quae placita sunt coram eo facimus. et hoc est [*] [*]
mandatum eius, ut credamus in nomine filii eius Iesu\' Christi et
diligamus alterutrum, sicut dedit mandatum nobis. et qui
seruat mandata eius in illo manet, et ipse in eo. et in hoc
scimus quoniam manet in nobis de spiritu quem nobis dedit.
Carissimi, nolite omni spiritui credere, sed probate spiritus
si ex deo sunt: quoniam multi pseudoprophetae exierunt in
mundum. in hoc cognoscitur spiritus dei: omnis spiritus, qui
confitetur legum Christum in carne uenisse, ex deo est, et
omnis spiritus, qui soluit Iesum, ex deo non est: et hoc est
antichristi, quod audistis quoniam uenit, et nunc iam in mundo
est. uos ex deo estis, filioli, et uicistis eos, quoniam maior
qui in nobis est quam qui in mundo. ipsi de mundo sunt:
ideo de mundo locuntur, et mundus eos audit. nos ex deo
sumus: qui nouit deum, audit nos: qui non est ex deo, non
audit nos. in hoc cognoscimus spiritum ueritatis et spiritum
erroris. carissimi, diligamus inuicem, quoniam caritas ex deo
est, et omnis qui diligit ex deo natus est et cognoscit deum.
qui non diligit, non nouit deum, quoniam deus caritas est.
Et paulo post: Carissimi, si sic deus dilexit nos, et nos
debemus alterutrum diligere. deum nemo uidit umquam. si
diligamus inuicem, deus in nobis manet, et caritas eius in
nobis perfecta est. Item paulo post: Quisquis confessus
fuerit quoniam Iesus est filius dei, deus in eo manet et ipse [*] [*]
in deo. et nos . cognouimus et credimus caritati, quam habet
deus nobis. deus cantas est, et* qui manet in caritate, in
deo I manet et deus in eo. in hoc perfecta est caritas nobiscum,
ut fiduciam habeamus in die iudicii: quoniam sicut ille
est, et nos sumus in hoc mundo. timor non ille in caritate,
sed perfecta caritas foras mittit timorem: quoniam timor
- poenam habet, qui autem timet, non est perfectus in caritate.
nos ergo diligamus deum, quoniam prior deus dilexit nos. si
quia dixerit quoniam diligo deum, et fratrem suum odit,
mendax est. qui enim non diligit fratrem suum, quem uidet,
deum, quem non uidet, quomodo potest diligere? et hoc
mandatum habemus ab eo, ut qui diligit deum, diligat et.
fratrem suum. Omnis credit quoniam Iesus est Christa»
ex deo natus est, et omnis qui diligit eum qui genuit diligit
eum qui natus est ex eo. in hoc cognouimus quoniam diligimus
natos dei, cum deum diligamus et mandata eius faciamus.
haec est enim caritas dei, ut mandata eius custodiamus:
et mandata eius grauia non sunt quoniam omne quod natum
est ex deo uincit mundum. Et post paululum: Haec est enim
fiducia, quam habemus ad eum, quia quodcumque petierimus
secundum uoluntatem eius audit nos: et scimus quoniam
audit nos. Et post III uersus: Qui scit fratrem suum
peccare peccatum non ad mortem, petet, et dabit ei uitam, [*] [*]
peccantibus non ad mortem. est peccatum ad mortem: non
pro illo dico, ut roget. omnis iniquitas peccatum est, et est
peccatum non ad mortem. scimus quoniam omnis qui natus
est ex deo non peccat, sed generatio dei conseruat eum, et
malignus non tangit eum. Et alio loco: Filioli, custodite
uos a simulacris.

XLVIII. DE EPISTVLA EIVSDEM SECVNDA.

Non tamquam mandatum nouum scribens tibi, sed quod
habuimus ab initio, ut diligamus alterutrum. et haec est
caritas, ut ambulemus secundum mandata eius. hoc mandatum
est, ut quemadmodum audistis ab initio, in eo ambuletis. Et
post uersus paucos: Omnis qui praecedit et non manet
in doctrina Christi deum non habet: qui permanet in doctrina.
hic et filium et patrem habet. si quis uenit ad uos et hanc
doctrinam non adfert, nolite recipere eum in domum, nec haue
ei dixeritis. qui enim dicit illi haue, communicat operibus
eius «nalignis. [*] [*]

XLVIIII. DE EPISTVLA EIVSDEM TERTIA.

Carissime, fideliter facis quicquid operaris in fratres, et hoc
in peregrinos, qui testimonium reddiderunt caritati tuae in
conspectu ecclesiae: quos bene facies deducens digne deo.
pro nomine enim profecti sunt nihil accipientes a gentibus.
nos ergo debemus suscipere huiusmodi, ut cooperatores simus
ueritatis. Et post paululum: Carissime, noli imitari malum,
sed quod bonum est. qui bene facit, ei deo est: qui male
facit, non uidit deum.

L. DE EPISTVLA IVDAE.

Subintroierunt enim quidam homines, qui olim praescripti
sunt in hoc iudicium, impii, dei nostri gratiam transferentes
in luxuriam, et solum dominatorem et dominum nostrum
legum negantes. Et paulo post: Hi sunt in epulis suis
maculae, conuiuantes sine timore, semet ipsos pascentes. Et
alio loco: Hi sunt murmuratores querellosi, secundum [*] [*]

desideria sua ambulantes, et os illorum loquitur blasphemiam.
uos autem, carissimi, memores estote uerborum quae dicta
sunt ab apostolis domini nostri Iesu Christi, qui dicebant
uobis, quoniam nouissimo tempore uenient inlusores, secundum
sua desideria ambulantes inpietatum. hi sunt qui se
segregant, animales., spiritum non habentes. uos autem,
carissimi, superaedificantes uosmet ipsos sanctissimae uestrae
fidei, in spiritu sancto orantes, , ipsos uos in dilectione dei
seruate. et hos quidem arguite iudicatos, illos uero saluate
de igne rapientes, illis autem miseremini in timore, odientes
et eam quae carnis est maculatam tunicam.