De Peccato Originali (36-40)

Quid sibi ergo uult pro nullo propriae uoluntatis
admisso tanta damnatio? neque enim, sicut nonnulli secundum
Platonicos opinantur, hoc uniuscuiusque infantis animae redditur,
quod ante istam uitam sua uoluntate commisit, cum haberet
ante hoc corpus uel bene uel male uiuendi liberum arbitrium,
cum Paulus apostolus apertissime dicat nondum natos nihil
egisse boni uel mali. unde ergo recte infans illa perditione
punitur, nisi quia pertinet ad massam perditionis et iuste intellegitur
ex Adam natus antiqui debiti obligatione damnatus,
nisi inde fuerit non secundum debitum, sed secundum gratiam
liberatus? quam gratiam nisi gratiam dei per Iesum Chri
stum dominum nostrum, quem profecto inter cetera
ueterum sacramenta etiam ipsa praeputii circumcisio prophetauit?
dies enim octauus est in hebdomadum recursibus dies
dominicus, quo resurrexit dominus, et petra erat Christus.
unde circumcisionis cultellus est petrinus et caro praeputii
corpus peccati.

Mutatis proinde sacramentis posteaquam uenit
qui eis significabatur esse uenturus, non tamen mutato mediatoris
auxilio, qui etiam priusquam uenisset in carne, antiqua
sua membra liberabat suae incarnationis fide, et nos cum
essemus mortui delictis et praeputio- carnis nostrae,
conuiuificati sumus Christo, in quo circumcisi sumus
circumcisione non manu facta, quam figurabat circumcisio
manu facta, ut euacuaretur corpus peccati, cum
quo sumus ex Adam nati. damnatae originis propagatio nos [*] [*] [*]
damnat, nisi mundemur similitudine carnis peccati, in qua missus
est sine peccato, qui tamen de peccato damnaret peccatum;
factus est enim pro nobis peccatum. unde dicit apostolus:
obsecramus pro Christo, reconciliamini deo. eum
qui non nouerat peccatumpro nobis peccatum fecit,
utnos simusiustitia in ipso in ipso. deus ergo, cui per eum
reconciliamur, fecit eum pro nobis peccatum, id est sacrificium
per quod dimitterentur nostra peccata, quoniam peccata uocantur
sacrificia pro peccatis. et utique ipse pro peccatis nostris est
immolatus nullum habens uitium solus in hominibus, quale
quaerebatur etiam tunc in pecoribus, quo significabatur unus
sine uitio ad uitia sananda uenturus. quocumque igitur die
suae natiuitatis infans baptizatur in Christo, tamquam octauo
circumciditur die, quoniam in illo circumciditur, qui tertio quidem
ex quo crucifixus est, sed octauo in hebdomadibus resurrexit
die. circumciditur autem in expoliationem corporis
carnis, id est ut debitum, quod contagio carnalis
generationis attraxit, gratia spiritalis regenerationis absoluat;
nullus enim est mundus a sorde — qua, obsecro, sorde
nisi peccati? — nec infans, cuius est unius diei uita
super terram.

Sic autem argumentantur dicentes: \'ergo malum
sunt nuptiae et non est opus dei homo quem generant nuptiae?\'
quasi nuptiarum bonum sit morbus concupiscentiae, in quo
uxores diligunt qui ignorant deum, quod apostolus prohibet.
ac non potius pudicitia coniugalis, qua in bonos usus ordinate
filios procreandi redigitur libido carnalis, aut uero possit esse [*] [*]
homo nisi opus dei non solum qui de coniugio, uerum etiam
qui de fornicatione uel de adulterio procreatur. sed in hac
quaestione, ubi quaeritur non cui rei creator, sed cui saluator
sit necessarius, non intuendum est quid boni sit in procreatione
naturae, sed quid in peccato mali, quo certum est uitiatam
esse naturam. simul autem utrumque propagatur, et natura et
naturae uitium, quorum est unum bonum, alterum malum. illud
de conditoris largitate sumitur, hoc de origine damnationis
attrahitur; illi est causa bona uoluntas dei summi, huic mala
uoluntas hominis primi; illud indicat deum creaturae institu
torem, hoc indicat deum inoboedientiae punitorem. denique
idem ipse Christus propter illud creandum factor est hominis,
propter hoc sanandum factus est homo.

Bonum ergo sunt nuptiae in omnibus quae
sunt propria nuptiarum. haec autem tria sunt: generandi ordinatio,
fides pudicitiae, conubii sacramentum. propter ordinationem
generandi scriptum est: uolo iuniores nubere,
filios procreare, matres familias esse; propter fidem
pudicitiae: uxor non habet potestatem corporis sui,
sed uir; similiter et uir non habet potestatem corporis
sui, sed mulier; propter conubii sacramentum: quod
deus coniunxit, homo non separet. de quibus in aliis
opusculis nostris, quae uobis non sunt incognita, quantum
domino adiuuante potuimus, satis nos disseruisse meminimus.
propter haec omnia honorabiles nuptiae in omnibus
et torus inmaculatus. in quantum enim nuptiae bonae
sunt, in tantum faciunt plurimum boni etiam de libidinis malo,
quoniam libidine non bene utitur libido, sed ratio. libido est [*] [*]
autem in illa quam notat apostolus repugnante legi mentis
inoboedientium lege membrorum, ratio uero bene utens libidine
ipsa est in lege nuptiarum. nam si nullum de malo bonum
fieri posset, nec deus ex adulterino concubitu hominem conderet.
sicut ergo adulterii damnabile malum, quando et inde
homo nascitur, non inputatur deo, qui certe in opere hominum
malo facit ipse opus bonum, ita quicquid est pudendum in
membrorum illa inoboedientia, de qua erubuerunt qui post
peccatum foliis ficulneis eadem membra texerunt, non nuptiis
inputatur, propter quas concubitus coniugalis non solum est
licitus, uerum etiam utilis et honestus, sed inputatur peccato
inoboedientiae, cuius haec poena est consecuta, ut homo
inoboediens deo sua quoque sibi inoboedientia membra sentiret.
de quibus erubescens, quod non ad arbitrium uoluntatis eius,
sed ad libidinis incentiuum uelut arbitrio proprio mouerentur,
quae pudenda iudicauit, operienda curauit. non enim confundi
debuit homo de opere dei aut ullo modo fuerant creato erubescenda,
quae instituenda uisa sunt creatori. itaque nec deo
nec homini illa simplex nuditas displicebat, quando nihil erat
pudendum, quia nihil praecesserat puniendum.

Essent autem procul dubio nuptiae etiam non
praecedente peccato, quia neque ob aliam causam uiro adiutorium
non alius uir, sed femina facta est et illa dei uerba:
crescite et multiplicamini, non est damnandorum praedictio
peccatorum sed fecundatarum benedictio nuptiarum. his
enim deus ineffabilibus suis uerbis, id est diuinis rationibus
in suae sapientiae per quam facta sunt omnia ueritate uiuentibus
uim seminis indidit primis hominibus. si autem peccato non
fuisset dehonestata natura, absit ut opinemur tales futuras
fuisse nuptias in paradiso, ut in eis ad prolem seminandam [*] [*]
non nutu uoluntatis, sicut pes ad. ambulandum, manus ad
operandum, lingua ad loquendum, sed aestu libidinis membra
genitalia mouerentur nec, sicut nunc fit, uirginitatis integritas
ad concipiendos fetus ui turbidi uitiaretur ardoris, sed obsequeretur
imperio tranquillissimae caritatis et eo modo non
esset dolor et cruor uirginis concumbentis, quomodo non esset
etiam matris gemitus parientis. haec ideo non creduntur, quia
in ista mortalitatis conditione inexperta sunt. in deterius quippe
uitio mutata natura non inuenit primae illius puritatis exemplum.
sed fidelibus loquimur, qui nouerunt credere diuinis eloquiis
etiam nullis adhibitis expertae ueritatis exemplis. quomodo
enim nunc ostendam sine ullis parentibus de puluere hominem
factum eique de suo latere coniugem? et tamen quod oculus
iam non inuenit, fides credit.