De Natura Boni (41-45)

Quod Manichaei si uellent sine pernicioso studio defendendi
erroris sui et cum dei timore cogitare, non scelestissime
blasphemarent inducendo duas naturas, unam bonam,
quam dicunt deum, alteram malam, quam non fecerit deus,
ita errantes, ita delirantes, immo uero ita insanientes, ut non
uideant et in eo, quod dicunt naturam summi mali, ponere
se tanta bona, ubi ponunt uitam, potentiam, salutem, [*] [*]

Quid istis blasphemiis comparari potest? nihil omnino.
sed si aliarum peruersarum sectarum considerentur errores,
si autem iste sibi error ex parte altera, de qua nondum diximus,
comparetur, adhuc etiam multo peius et execrabilius in
dei naturam blasphemare conuincitur. dicunt enim etiam nonnullas
animas, quas uolunt esse de substantia dei et eiusdem
omnino naturae, quae non sponte peccauerint, sed a gente
tenebrarum, quam mali naturam dicunt, ad quam debellandam
non ultro, sed patris imperio descenderunt, superatae et oppressae
sint, affigi in aeternum globo horribili tenebrarum.
ita secundum eorum sacrilega uaniloquia deus se ipsum in [*]

Quid? si etiam ostendimus ante commixtionem mali,
quam fabulose confictam dementissime crediderunt, in ipsa
lucis natura, quam dicunt, magna mala fuisse, quid ad istas
blasphemias addi posse uidebitur? illic enim fuit, antequam
pugnaretur, dura et ineuitabilis pugnandi necessitas. ecce iam
magnum malum, antequam bono misceretur malum. dicant,
hoc unde, cum adhuc nulla esset facta commixtio. si autem
necessitas non erat, uoluntas ergo erat. unde et hoc tam
magnum malum, ut deus ipse naturae suae nocere uellet, cui
noceri ab hoste non poterat, mittendo eam crudeliter
miscendam, turpiter purgandam, inique damnandam ? ecce
quantum malum perniciosae et noxiae et inmanissimae uoluntatis,
antequam ullum malum de gente contraria misceretur.
an forte nesciebat hoc euenturum membris suis, ut diligerent
tenebras et inimicae existerent sanctae luci, sicut ipse dicit,
hoc est non tantum deo suo, sed etiam patri, de quo erant? [*] [*] [*]

Iam uero quod ipsam partem naturae dei dicunt ubique
permixtam in caelis, in terris, sub terris, in omnibus corporibus,
siccis et humidis, in omnibus carnibus, in . omnibus
seminibus arborum, herbarum, hominum, animalium, non potentia
diuinitatis sine ullo nexu incoinquinabiliter, incorruptibiliter
omnibus rebus administrandis regendisque praesentem,
quod nos de deo dicimus, sed ligatam, obpressam, pollutam,
quam solui, liberari purgarique dicunt, non solum per discursum
solis et lunae et uirtutes lucis, uerum etiam per electos
suos: hoc genus nefandissimi erroris quam sacrilegas et incredibiles
turpitudines eis suadeat, etiamsi non persuadeat,
horribile est dicere. dicunt enim uirtutes lucis transfigurari
in masculos pulchros et obponi feminis gentis tenebrarum,
et easdem rursus uirtutes lucis transfigurari in feminas pulchras
et obponi masculis gentis tenebrarum, ut per pulchritudinem
suam inflamment spurcissimam libidinem principum
tenebrarum et eo modo uitalis substantia, hoc est dei natura,
quam dicunt in eorum corporibus ligatam teneri, ex eorum
membris per illam concupiscentiam relaxatis soluta fugiat et
suscepta uel purgata liberetur. hoc infelices legunt, hoc dicunt,
hoc audiunt, hoc credunt, hoc in libro septimo Thesauri
eorum — sic enim appellant scripturam quandam Manichaei,
ubi istae blasphemiae conscriptae sunt — ita positum est:
tunc beatus ille pater, qui lucidas naues habet diuersoria
et habitacula secundum magnitudines, pro insita
sibi clementia fert opem. qua exuitur et liberatur ab
inpiis retinaculis et angustiis atque angoribus suae
uitalis substantiae. itaque inuisibili suo nutu illas [*] [*]

Per electos autem suos purgari dicunt eandem ipsam
commixtam partem ac naturam dei manducando scilicet et
bibendo, quia eam in alimentis omnibus dicunt ligatam teneri: .
quae cum ab electis uelut sanctis in refectionem corporis
manducando et bibendo adsumuntur, per eorum sanctitatem
solui, signari et liberari. nec adtendunt miseri, quam non incongrue
de illis creditum sit, quod frustra negant. nisi eosdem
libros anathemauerint et Manichaei esse destiterint. si enim,
sicut dicunt, in omnibus seminibus est ligata pars dei et ab
electis manducando purgatur: quis non digne credat eos facere,
quod inter uirtutes caelorum et principes tenebrarum fieri in
Thesauro suo legunt, quandoquidem et carnes suas de gente
tenebrarum esse dicunt et in eis ligatam teneri uitalem illam
substantiam, partem dei, credere atque affirmare non dubitant?
quae utique si soluenda est et manducando purganda,
sicut eos fateri cogit funestus error ipsorum, quis non uideat,
quia non exhorreat, quanta turpitudo et quam nefaria consequatur
?.