De Mendacio (29-31)

Sicut illud: nolite cogitare de crastino, et:
nolite itaque cogitare quid manducetis et quid
bibatis et quid induamini. cum autem uidemus et [*] [*]

ipsum dominum habuisse loculos, quo ea quae dabantur mittebantur,
ut seruari possent ad usus pro tempore necessarios,
et ipsos apostolos procurasse multa fratrum indulgentiae non
solum in crastinum, sed etiam in prolixius tempus inpendentis
famis, sicut in Actibus apostolorum legimus: satis elucet illa
praecepta sic intellegenda, ut nihil operis nostri temporalium
adipiscendorum amore uel timore egestatis tamquam ex necessitate
faciamus.

Item dictum est apostolis, ut nihil secum portantes
in uia ex euangelio uiuerent. et quodam loco etiam ipse
dominus significauit, cur hoc dixerit, cum addidit: dignus
est enim operarius mercede sua. ubi satis ostendit
permissum hoc esse, non iussum, ne forte qui hoc faceret,
ut in opere praedicationis uerbi aliquid ab eis, quibus praedicaret,
in usus uitae huius sumeret, inlicitum aliquid se
facere arbitraretur. posse tamen laudabilius non fieri in apostolo
Paulo satis demonstratum est. qui cum diceret: communicet
autem qui catechizatur uerbum ei, qui se
catechizat in omnibus bonis, et multis locis id salubriter
fieri ab eis, quibus uerbum praedicatur, ostenderet,
sed tamen ego, inquit, non sum usus hac potestate.
potestatem ergo dedit dominus, cum ista diceret, non imperio
constrinxit. ita pleraque in uerbis intellegere non ualentes in
factis sanctorum colligimus quemadmodum oporteat accipi, quod
facile in aliam partem duceretur, nisi exemplo reuocaretur. [*] [*] [*] [*]

Sic ergo quod scriptum eat: os autem, quod
mentitur, occidit animam, de quo ore dixerit, quaeritur.
plerumque enim scriptura cum os dicit, conceptaculum ipsum
cordis significat, ubi placet et decernitur quidquid etiam per
uocem, cum uerum loquimur, enuntiatur, ut corde mentiatur.
cui placet mendacium, possit autem non corde mentiri, qui
per uocem aliud quam est in animo ita profert, ut maioris mali
euitandi causa malum se admittere nouerit, cui tamen utrumque
displiceat. et qui hoc asserunt, ita dicunt etiam illud intellegendum,
quod scriptum est: qui loquitur ueritatem in
corde suo, quia semper in corde ueritas loquenda est; non
autem semper in ore corporis, si aliqua causa cauendi maioris
mali aliud, quam in animo est, uoce proferri exigat. et esse
quidem os cordis ex hoc iam intellegi potest, quod ubi locutio
est, ibi os non absurde intellegitur. non recte diceretur: qui
loquitur in corde suo, nisi et os in corde recte intellegeretur.
quamquam et eo ipso loco, ubi scriptum est: os autem.
quod mentitur, occidit animam, si circumstantia lectionis
consideretur, non accipitur fortasse aliud quam os cordis.
obscurum enim responsum ibi est, ubi homines latet, qui os
cordis, nisi os corporis consonet, audire non possunt. illud
autem os dicit in eo loco scriptura peruenire ad auditum
spiritus domini, qui repleuit orbem terrarum, ita ut etiam
labia et uocem et linguam commemoret in eo loco nec tamen
omnia sinat intellectus nisi de corde accipi, quia dominum
dicit non latere quod dicitur; quod autem bono isto ad aures
nostras pertinente dicitur, nec homines latet. ita quippe [*] [*]
scriptum est: humanus est enim spiritus sapientiae, et
non liberabit maledicum a labiis eius, quoniam
renum illius testis est deus, et cordis illius scrutator
est uerus et linguae illius auditor. quoniam
spiritus domini repleuit orbem terrarum, et hoc
quod continet omnia scientiam habet uocis. propter
hoc qui loquitur iniqua, non potest latere, sed
nec praeteriet illum corripiens iudicium. in cogitationibus
enim inpii interrogatio erit; sermonum
autem illius auditio a domino ueniet ad correptionem
iniquitatum illius, quoniam auris zeli audit
-omnia, et tumultus murmurationum non abscondetur,
custodite ergo uos a murmuratione, quae
nihil prodest, et a detractione parcite linguae:
quoniam responsum obscurum in uacuum non ibit,
os autem, quod mentitur, occidit animam. uidetur
ergo his minari, qui obscurum putant et secretum esse, quod
corde agitant atque uersant; tam uero clarum ostendere uoluit
hoc esse auribus dei, ut etiam tumultum eum appellauerit.