Contra Gaudentium Donatistarum Episcopum (2.4)

Nempe nunc saltem uides aduersus sanctum Cyprianum
uos in nostra collatione clamasse eique contentionibus
restitisse, quibus asserebatis agrum Christi, de quo ait: ager
est mundus, non esse ecclesiam, sed mundum praeter [*] [*]
ecclesiam, ut ea quae cernerentur posset habere zizania. nam in
ecclesia dicebatis manifesta zizania esse non posse, quotiens
hoc testimonium Cypriani posuimus, et nec aperte illi resistere
ausi estis nec tamen consentire uoluistis. nempe nunc
saltem expergisceris audis aduertis, quia, etsi uidentur in
ecclesia esse zizania, non tamen impediri debet
aut fides aut caritas nostra, ut quoniam zizania
esse in ecclesia cernimus ipsi de ecclesia recedamus.
quare uos ergo ab unitate huius ecclesiae nefario schismate
disceditis et haeretica praesumptione in eadem discissione
persistitis? ecce tibi est Cyprianus: consenti illi aut
responde illi. uides quemadmodum his uerbis, quibus dicit
esse in ecclesia cernique zizania nec tamen ab illa propterea
debere discedi, delet omnes tuorum scriptorum calumnias,
quibus etiam in tanta abrupta progressus es et te more uestro
praecipitasti, ut diceres etiam nescientes qui peccauerunt de
uniuerso mundo peccatis alienis perire potuisse christianos,
quia scilicet legitur in sanctis scripturis unum de anathemate
fuisse furatum et pro isto peccato alienum populum nescientem
fuisse punitum, ignorans illas mortalium corporum poenas,
hoc est moriturorum mortes, ad utilem terrorem populo ualuisse,
non tamen eisdem mortuis ad aliquod detrimentum
futurae uitae aliena peccata, praesertim quae nescierunt, aliquid
obfuisse. itane hoc diceres? itane peccatis alienis, etiamne
incognitis, perire deo quemquam credere et dicere auderes?
nec saltem ipsos timuisti collegas tuos, qui te in nostra
collatione reticente et fortasse cum hoc iam sentires (dicere)
non audente tantis disceptationum lateribus pugnauerunt pisces [*] [*] [*]
malos in dominicis retibus a piscatoribus ignorari, ne uidelicet
perirent eorum contagione, si scirent. nonne tibi uenit in
mentem, cum de palea dominicae areae, id est ecclesiae, usque
ad tempus uentilationis in una permixtione toleranda disputabamus,
cum Emeritus urgeretur, negasse illum atque dixisse:
non legis aream? qui cum et a suis secretius ammoneretur
et a nobis apertius, commemorantibus ex euangelio dominum
esse uenturum ferentem uentilabrum in manu sua, qui mundabit
aream suam et frumentum recondet in horreo, paleam
uero comburet igni inexstinguibili, continuo correxisse obliuionis
errorem quo negauerat scriptum, nec tamen schismaticam
uel haereticam conuertisse peruersitatem, qua negabat
malos a bonis debere pro unitate ecclesiae sustineri, continuoque
dixisse, quod nomine paleae mali siguificarentur occulti,
ut hoc causae uestrae praecipua diligentia seruaretis, quod
ignorati mali commaculare bonorum neminem possent. ecce
partis uestrae patronus egregius perdidit te aduersante labores
suos. ille quippe, ut custodiat bonorum salutem, prorsus in
ecclesia malos permanentes a bonis perhibet ignorari, ne perdant
eos, si fuerint cogniti et tolerati; tu autem etiam ignoratorum
malorum contagio bonos perire dixisti neque timuisti
tam multos ab initio uestros latentes flagitiosos, facinorosos
atque impios, qui profecto secundum tuam sententiam te atque
omnes tuos uobis nescientibus perdiderunt. sed nunc quoque
nullo pauore tremuisti, ne forte quispiam uestrum te nesciente
peccaret et te, dum ista loqueris, perderet. an forte, dum
cognitis tuis factis perisse te intellegis, propter hoc alienis
incognitis perire non metuis?