De Paenitentia (1.10.45-1.11.48)

Unde nec illa quaestio vestra quicquam poterit adferre ponderis, quam sumitis de epistula Iohannis dicentis: Qui scit fratrem suum peccare peccatum non ad mortem, petet, et dabit illi vitam deus, qui non peccat ad mortem. Est peccatum ad mortem: non de illo dico, ut oret. Non enim ad Moysen et Hieremiam loquebatur, sed ad populum, qui suorum peccatorum alium precatorem deberet adhibere, cui satis est, si pro levioribus delictis deum precetur, graviorum veniam iustorum orationibus reservandam putet. Nam quomodo Iohannes diceret non orandum pro delicto graviore, qui legisset rogasse Moysen et inpetrasse, ubi erat praevaricatio voluntaria, qui sciret etiam Hieremiam rogasse?

Quomodo Iohannes diceret non orandum pro peccato, quod esset ad mortem, qui ipse in Apocalypsi scripsit mandatum angelo ecclesiae Pergami: Habes illic tenentes doctrinam Balaam, qui docebat Balaac mittere scandalum coram, filiis Israhel, manducare inmolata et fornicari; ita et tu

habes tenentes doctrinam Nicolaitarum. Similiter age paenitentiam; ceterum venio tibi? Vides, quod deus paenitentiam exigit, ut veniam polliceatur? Denique et ibi dicit: Qui habet aurem, audiat, quid spiritus dicat ecclesiis: vincenti dabo illi manducare de manna.

Nonne ipse Iohannes cognoverat Stephanum pro persecutoribus suis, qui Christi nomen audire non poterant, deprecatum, cum de ipsis, a quibus lapidabatur, diceret: Domine, ne statuas illis hoc peccatum? Cuius precationis effectum in apostolo Paulo videmus. Paulus enim, qui lapidantium Stephanum vestimenta servabat, non multo postea per gratiam Christi factus apostolus est, qui fuerat persecutor.

Ergo quia de Iohannis generali epistula sermo est, ipsius Iohannis in evangelio scripta interrogemus, utrum cum vestra interpraetatione conveniant. Scribit enim dixisse dominum, quia sic dilexit deus hunc mundum, ut filium suum unicum daret, ut omnis, qui credit in eum, non pereat, sed habeat vitam aeternam. Si quem ergo lapsum revocare cupias, ut credat, an ut non credat, hortaris? Utique ut credat. Sed qui credit, iuxta domini sententiam habebit vitam aeternam. Quomodo ergo prohiberis orare pro eo, cui aeterna vita debetur, cum divinae sit gratiae fides, sicut apostolus in 'divi-

sionibus gratiarum' docet, quia alii datur 'in eodem spiritu fides'? Et discipuli domino dicunt: Adauge nobis fidem. Qui ergo fidem habet, habet vitam; qui vitam habet, non est utique exclusus a venia: Omnis, inquit, qui credit in eum, non pereat. Cum 'omnis' dicitur, nullus excluditur, nullus excipitur. Non enim excipit eum, qui lapsus est, si tamen postea bene credat.