Severus (16-20)

Aestate igitur iam exeunte Parthiam ingressus Ctesiphontem pulso rege pervenit et cepit hiemali prope tempore, quod in illis regionibus melius per hiemem bella tractantur, cum herbarum [*] radicibus milites viverent atque inde morbos aegritudinesque contraherent. quare cum obsistentibus Parthis, fluente quoque per insuetudinem cibi alvo militum, longius ire non posset, tamen perstitit et oppidum cepit et regem fugavit et plurimos interemit et Parthicum nomen meruit, ob hoc [*] etiam filium eius [*] [*] [*] [*] Bassianum Antoninum, qui Caesar appellatus iam fuerat, annum XIII agentem participem imperii dixerunt milites. Getam quoque, minorem filium. Caesarem dixerunt, eundem Antoninum, ut plerique in litteras tradunt, appellantes. harum appellationum causa donativum militibus largissimum dedit, concessa omni praeda oppidi Parthici, quod milites quaerebant, inde in Syriam rediit victor, et Parthicum deferentibus sibi patribus triumphum idcirco recusavit, quod consistere in curru adfectus articulari morbo non posset, filio sane concessit, ut triumpharet; cui senatus Iudaicum triumphum decreverat, idciro quod et in Syria res bene gestae fuerant a Severo. Dein cum Antiochiam transisset, data virili toga filio maiori secum eum consulem designavit, et statim in Syria consulatum inierunt, post hoc dato stipendio

cumulatiore militibus Alexandriam petiit, in itinere Palaestinis plurima iura fundavit. Iudaeos fieri sub gravi poena vetuit, idem etiam de Christianis sanxit. deinde Alexandrinis ius buleutarum dedit, qui sine publico consilio ita ut sub regibus ante vivebant, uno [*] iudice contenti, quem Caesar dedisset, multa praeterea his iura mutavit, iucundam sibi peregrinationem hanc propter religionem dei Serapidis et propter rerum antiquarum cognitionem et propter novitatem animalium vel locorum fuisse Severus ipse postea semper ostendit, nam et Memphim et Memnonen et pyramides et labyrinthum diligenter inspexit. Et quoniam longum est minora persequi, huius magnifica illa: quod victo et occiso Iuliano praetorianas cohortes exauctoravit, Pertinacem contra voluntatem militum in deos rettulit, Salvii [*] Iuliam decreta iussit aboleri; quod non obtinuit, denique cognomentum Pertinacis non tam ex sua voluntate quam ex morum parsimonia videtur habuisse, nam et infinita multorum caede crudelior habitus et, cum quidam ex hostibus eidem se suppliciter obtulisset atque dixisset illi quid facturus esses? , non [*] [*] [*] [*] [*] emollitus [*] tam prudente dicto interfici eum iussit. fuit praeterea delendarum cupidus factionum. prope

a nullo congressu digressus nisi victor. Persarum regem Abgarum subegit. Arabas in dicionem accepit. Adiabenos in tributarios coegit. Britanniam, quod maximum eius imperii decus est, muro per transversam insulam ducto utrimque ad finem Oceani munivit. unde etiam Britannici nomen accepit. Tripolim, unde oriundus erat, contusis bellicosissimis gentibus securissimam reddidit, ac populo Romano diurnum oleum gratuitum et fecundissimum in aeternum donavit. Idem cum implacabilis delictis fuit, tum ad erigendos industrios quosque iudicii singularis. philosophiae ac dicendi studiis satis deditus, doctrinae quoque nimis cupidus, latronum ubique hostis, vitam suam privatam publicamque ipse composuit ad fidem, solum tamen vitium crudelitatis excusans. de hoc senatus ita iudicavit, illum aut nasci non debuisse [*] [*] [*] [*] aut mori, quod et nimis crudelis et nimis utilis rei publicae videretur, domi tamen minus cautus, qui uxorem Iuliam famosam adulteriis tenuit, ream etiam coniurationis. idem, cum pedibus aeger bellum moraretur, idque milites anxie ferrent eiusque filium Bassianum, qui una erat, Augustum fecissent, tolli se atque in tribunal ferri iussit, adesse deinde omnes tribunos centuriones duces et cohortes quibus auctoribus id acciderat, sisti deinde filium, qui Augusti nomen acceperat, cumque animadverti in omnes auctores facti praeter filium iuberet rogareturque [*] omnibus ante tribunal prostratis, caput manu contingens ait: Tandem sentitis caput imperare, non pedes . huius dictum est, cum eum ex humili per litterarum et militiae officia ad imperium plurimis gradibus fortuna duxisset: Omnia, inquit, fui et nihil expedit.

Periit Eboraci in Britannia, subactis gentibus quae Britanniae videbantur infestae, anno imperii XVIII, morbo gravissimo exstinctum iam senex, [*] [*] reliquit filios duos, Antoninum Bassianum et Getam, cui et ipsi in honorem Marci Antonini nomen imposuit. inlatus sepulchro Marci Antonini, quem ex omnibus imperatoribus tantum coluit, ut et Commodum in divos referret et Antonini nomen omnibus deinceps quasi Augusti adscribendum putaret, ipse a senatu agentibus liberis, qui ei funus amplissimum exhibuerant, inter divos est relatus. Opera publica praecipua eius exstant Septizonium et Thermae Severianae. eiusdemque etiam Septimianae [*] in Transtiberina regione ad portam nominis sui, quarum forma intercidens statim usum publicum invidit. Iudicium de eo post mortem magnum omnium fuit, maxime quod diu nec a filiis eius boni aliquid rei publicae venit, et postea invadentibus multis rem publicam res Romana praedonibus direptui fuit. [*] [*] [*] Hic tam exiguis vestibus usus est ut vix et tunica eius aliquid purpurae haberet, cum hirta chlamyde umeros velaret. cibi parcissimus, leguminis patrii avidus, vini aliquando cupidus, carnis frequenter ignarus, ipse decorus, ingens, promissa barba, cano capite et crispo, vultu reverend us, canorus voce, sed Atrum quiddam usque ad senectutem sonans, ac multum post mortem amatus vel invidia deposita vel crudelitatis metu.

Legisse me apud Aelium 3 Maurum Phlegontis Hadriani libertum memini Septimium Severum inmoderatissime, cum moreretur, laetatum, quod duos Antoninos pari imperio rei publicae relinqueret, exemplo Pii, qui Verum et Marcum Antoninos per adoptionem filios rei publicae reliquit, hoc melius quod ille filios per adoptionem, hic per se genitos rectores Romanae rei publicae daret; Antoninum scilicet Bassianum quidem ex priore matrimonio susceperat et Getam de Iulia genuerat, sed illum multum spes fefellit; nam unum parricidium, alterum sui mores rei publicae inviderunt. sanctumque illud nomen in nullo fere diu bene mansit, et reputanti mihi, Diocletiane Auguste, neminem prope [*] [*] [*] [*] [*] magnorum virorum optimum et utilem filium reliquisse satis daret, denique aut sine liberis veris interierunt aut tales habuerunt plerique, ut melius fuerit de