Bellum Iugurthinum
(82-84)
urn:cts:latinLit:phi0631.phi002.perseus-lat3:82-84
| Refs | {'start': {'reference': '82', 'human_reference': 'Chapter 82'}, 'end': {'reference': '84', 'human_reference': 'Chapter 84'}} |
|---|
| Ancestors | [] |
|---|
| Children | [] |
|---|
1
Imperator postquam de regum societate cognovit, non temere neque, uti saepe iam victo Iugurtha consueverat, omnibus locis pugnandi copiam facit. ceterum haud procul ab Cirta castris munitis reges opperitur, melius esse ratus cognitis Mauris, quoniam is novos hostis adcesserat, ex commodo pugnam facere. 2
interim Roma per litteras certior fit provinciam Numidiam Mario datam; nam consulem factum ante acceperat. quibus rebus supra bonum aut honestum perculsus neque lacrumas tenere neque moderari linguam, vir egregius in aliis artibus nimis molliter aegritudinem pati. 3
quam rem alii in superbiam vortebant, alii bonum ingenium contumelia accensum esse, multi quod iam parta victoria ex manibus eriperetur. nobis satis cognitum est illum magis honore Mari quam iniuria sua excruciatum, neque tam anxie laturum fuisse, si adempta provincia alii quam Mario traderetur. 83
1
igitur eo dolore impeditus et quia stultitiae videbatur alienam rem periculo suo curare, legatos ad Bocchum mittit postulatum, ne sine causa hostis populo Romano fieret: habere tum magnam copiam societatis amicitiaeque p.117
coniungundae, quae potior bello esset, et, quamquam opibus suis confideret, tamen non debere incerta pro certis mutare. omne bellum sumi facile, ceterum aegerrume desinere; non in eiusdem potestate initium eius et finem esse; incipere quoivis etiam ignavo licere, deponi quom victores velint. proinde sibi regnoque suo consuleret neu florentis res suas cum Iugurthae perditis misceret. 2
ad ea rex satis placide verba facit: sese pacem cupere, sed Iugurthae fortunarum misereri; si eadem illi copia fieret, omnia conventura. 3
rursus imperator contra postulata Bocchi nuntios mittit; ille probare partim, alia abnuere. eo modo saepe ab utroque missis remissisque nuntiis tempus procedere, et ex Metelli voluntate bellum intactum trahi.1
At Marius, ut supra diximus, cupientissuma plebe consul factus, postquam ei provinciam Numidiam populus iussit, antea iam infestus nobilitati, tum vero multus atque ferox instare; singulos modo, modo univorsos laedere; dictitare sese consulatum ex victis illis spolia cepisse, alia praeterea magnifica pro se et illis dolentia. 2
interim quae bello opus erant, prima habere: postulare legionibus supplementum, auxilia a populis et regibus arcessere, praeterea ex Latio sociisque fortissumum quemque, plerosque militiae, paucos fama cognitos, accire et ambiundo cogere homines emeritis stipendiis secum proficisci. 3
neque illi senatus, quamquam advorsus erat, de ullo negotio abnuere audebat. ceterum supplementum etiam laetus decreverat, quia neque plebi militia volenti putabatur et Marius aut belli usum aut studia volgi amissurus. sed ea res frustra sperata: tanta lubido cum Mario eundi plerosque invaserat. 4
sese p.118
quisque praeda locupletem fore, victorem domum rediturum, alia huiusce modi animis trahebant, et eos non paulum oratione sua Marius adrexerat. 5
nam postquam omnibus, quae postulaverat, decretis milites scribere volt, hortandi causa simul et nobilitatem, uti consueverat, exagitandi contionem populi advocavit. deinde hoc modo disseruit:
Tokens
| Imperator |
1 |
w |
9 |
| postquam |
1 |
w |
17 |
| de |
1 |
w |
19 |
| regum |
1 |
w |
24 |
| societate |
1 |
w |
33 |
| cognovit |
1 |
w |
41 |
| non |
1 |
w |
45 |
| temere |
1 |
w |
51 |
| neque |
1 |
w |
56 |
| uti |
1 |
w |
60 |
| saepe |
1 |
w |
65 |
| iam |
1 |
w |
68 |
| victo |
1 |
w |
73 |
| Iugurtha |
1 |
w |
81 |
| consueverat |
1 |
w |
92 |
| omnibus |
1 |
w |
100 |
| locis |
1 |
w |
105 |
| pugnandi |
1 |
w |
113 |
| copiam |
1 |
w |
119 |
| facit |
1 |
w |
124 |
| ceterum |
1 |
w |
132 |
| haud |
1 |
w |
136 |
| procul |
1 |
w |
142 |
| ab |
1 |
w |
144 |
| Cirta |
1 |
w |
149 |
| castris |
1 |
w |
156 |
| munitis |
1 |
w |
163 |
| reges |
1 |
w |
168 |
| opperitur |
1 |
w |
177 |
| melius |
1 |
w |
184 |
| esse |
1 |
w |
188 |
| ratus |
1 |
w |
193 |
| cognitis |
1 |
w |
201 |
| Mauris |
1 |
w |
207 |
| quoniam |
1 |
w |
215 |
| is |
6 |
w |
217 |
| novos |
1 |
w |
222 |
| hostis |
1 |
w |
228 |
| adcesserat |
1 |
w |
238 |
| ex |
1 |
w |
241 |
| commodo |
1 |
w |
248 |
| pugnam |
1 |
w |
254 |
| facere |
1 |
w |
260 |
| interim |
1 |
w |
268 |
| Roma |
1 |
w |
272 |
| per |
3 |
w |
275 |
| litteras |
1 |
w |
283 |
| certior |
1 |
w |
290 |
| fit |
1 |
w |
293 |
| provinciam |
1 |
w |
303 |
| Numidiam |
1 |
w |
311 |
| Mario |
1 |
w |
316 |
| datam |
1 |
w |
321 |
| nam |
2 |
w |
325 |
| consulem |
1 |
w |
333 |
| factum |
1 |
w |
339 |
| ante |
1 |
w |
343 |
| acceperat |
1 |
w |
352 |
| quibus |
1 |
w |
359 |
| rebus |
1 |
w |
364 |
| supra |
1 |
w |
369 |
| bonum |
1 |
w |
374 |
| aut |
1 |
w |
377 |
| honestum |
1 |
w |
385 |
| perculsus |
1 |
w |
394 |
| neque |
2 |
w |
399 |
| lacrumas |
1 |
w |
407 |
| tenere |
1 |
w |
413 |
| neque |
3 |
w |
418 |
| moderari |
1 |
w |
426 |
| linguam |
1 |
w |
433 |
| vir |
1 |
w |
437 |
| egregius |
1 |
w |
445 |
| in |
4 |
w |
447 |
| aliis |
1 |
w |
452 |
| artibus |
1 |
w |
459 |
| nimis |
1 |
w |
464 |
| molliter |
1 |
w |
472 |
| aegritudinem |
1 |
w |
484 |
| pati |
1 |
w |
488 |
| quam |
2 |
w |
493 |
| rem |
1 |
w |
496 |
| alii |
2 |
w |
500 |
| in |
6 |
w |
502 |
| superbiam |
1 |
w |
511 |
| vortebant |
1 |
w |
520 |
| alii |
3 |
w |
525 |
| bonum |
2 |
w |
530 |
| ingenium |
1 |
w |
538 |
| contumelia |
1 |
w |
548 |
| accensum |
1 |
w |
556 |
| esse |
3 |
w |
560 |
| multi |
1 |
w |
566 |
| quod |
1 |
w |
570 |
| iam |
7 |
w |
573 |
| parta |
1 |
w |
578 |
| victoria |
1 |
w |
586 |
| ex |
2 |
w |
588 |
| manibus |
1 |
w |
595 |
| eriperetur |
1 |
w |
605 |
| nobis |
1 |
w |
611 |
| satis |
1 |
w |
616 |
| cognitum |
1 |
w |
624 |
| est |
2 |
w |
627 |
| illum |
1 |
w |
632 |
| magis |
1 |
w |
637 |
| honore |
1 |
w |
643 |
| Mari |
2 |
w |
647 |
| quam |
3 |
w |
651 |
| iniuria |
1 |
w |
658 |
| sua |
1 |
w |
661 |
| excruciatum |
1 |
w |
672 |
| neque |
4 |
w |
678 |
| tam |
2 |
w |
681 |
| anxie |
1 |
w |
686 |
| laturum |
1 |
w |
693 |
| fuisse |
1 |
w |
699 |
| si |
1 |
w |
702 |
| adempta |
1 |
w |
709 |
| provincia |
2 |
w |
718 |
| alii |
4 |
w |
722 |
| quam |
4 |
w |
726 |
| Mario |
2 |
w |
731 |
| traderetur |
1 |
w |
741 |
| igitur |
1 |
w |
748 |
| eo |
1 |
w |
750 |
| dolore |
1 |
w |
756 |
| impeditus |
1 |
w |
765 |
| et |
5 |
w |
767 |
| quia |
1 |
w |
771 |
| stultitiae |
1 |
w |
781 |
| videbatur |
1 |
w |
790 |
| alienam |
1 |
w |
797 |
| rem |
2 |
w |
800 |
| periculo |
1 |
w |
808 |
| suo |
1 |
w |
811 |
| curare |
1 |
w |
817 |
| legatos |
1 |
w |
825 |
| ad |
4 |
w |
827 |
| Bocchum |
1 |
w |
834 |
| mittit |
1 |
w |
840 |
| postulatum |
1 |
w |
850 |
| ne |
8 |
w |
853 |
| sine |
1 |
w |
857 |
| causa |
1 |
w |
862 |
| hostis |
2 |
w |
868 |
| populo |
1 |
w |
874 |
| Romano |
1 |
w |
880 |
| fieret |
1 |
w |
886 |
| habere |
1 |
w |
893 |
| tum |
7 |
w |
896 |
| magnam |
1 |
w |
902 |
| copiam |
2 |
w |
908 |
| societatis |
1 |
w |
918 |
| amicitiaeque |
1 |
w |
930 |
| coniungundae |
1 |
w |
942 |
| quae |
1 |
w |
947 |
| potior |
1 |
w |
953 |
| bello |
1 |
w |
958 |
| esset |
1 |
w |
963 |
| et |
9 |
w |
966 |
| quamquam |
1 |
w |
975 |
| opibus |
1 |
w |
981 |
| suis |
1 |
w |
985 |
| confideret |
1 |
w |
995 |
| tamen |
1 |
w |
1001 |
| non |
2 |
w |
1004 |
| debere |
1 |
w |
1010 |
| incerta |
1 |
w |
1017 |
| pro |
4 |
w |
1020 |
| certis |
1 |
w |
1026 |
| mutare |
1 |
w |
1032 |
| omne |
1 |
w |
1037 |
| bellum |
1 |
w |
1043 |
| sumi |
1 |
w |
1047 |
| facile |
1 |
w |
1053 |
| ceterum |
2 |
w |
1061 |
| aegerrume |
1 |
w |
1070 |
| desinere |
1 |
w |
1078 |
| non |
3 |
w |
1082 |
| in |
13 |
w |
1084 |
| eiusdem |
1 |
w |
1091 |
| potestate |
1 |
w |
1100 |
| initium |
1 |
w |
1107 |
| eius |
2 |
w |
1111 |
| et |
12 |
w |
1113 |
| finem |
1 |
w |
1118 |
| esse |
5 |
w |
1122 |
| incipere |
1 |
w |
1131 |
| quoivis |
1 |
w |
1138 |
| etiam |
1 |
w |
1143 |
| ignavo |
1 |
w |
1149 |
| licere |
1 |
w |
1155 |
| deponi |
1 |
w |
1162 |
| quom |
1 |
w |
1166 |
| victores |
1 |
w |
1174 |
| velint |
1 |
w |
1180 |
| proinde |
1 |
w |
1188 |
| sibi |
1 |
w |
1192 |
| regnoque |
1 |
w |
1200 |
| suo |
2 |
w |
1203 |
| consuleret |
1 |
w |
1213 |
| neu |
1 |
w |
1216 |
| florentis |
1 |
w |
1225 |
| res |
2 |
w |
1228 |
| suas |
1 |
w |
1232 |
| cum |
1 |
w |
1235 |
| Iugurthae |
1 |
w |
1244 |
| perditis |
1 |
w |
1252 |
| misceret |
1 |
w |
1260 |
| ad |
5 |
w |
1263 |
| ea |
1 |
w |
1265 |
| rex |
1 |
w |
1268 |
| satis |
2 |
w |
1273 |
| placide |
1 |
w |
1280 |
| verba |
1 |
w |
1285 |
| facit |
2 |
w |
1290 |
| sese |
1 |
w |
1295 |
| pacem |
1 |
w |
1300 |
| cupere |
1 |
w |
1306 |
| sed |
1 |
w |
1310 |
| Iugurthae |
2 |
w |
1319 |
| fortunarum |
1 |
w |
1329 |
| misereri |
1 |
w |
1337 |
| si |
5 |
w |
1340 |
| eadem |
1 |
w |
1345 |
| illi |
1 |
w |
1349 |
| copia |
3 |
w |
1354 |
| fieret |
2 |
w |
1360 |
| omnia |
1 |
w |
1366 |
| conventura |
1 |
w |
1376 |
| rursus |
1 |
w |
1383 |
| imperator |
1 |
w |
1392 |
| contra |
1 |
w |
1398 |
| postulata |
1 |
w |
1407 |
| Bocchi |
1 |
w |
1413 |
| nuntios |
1 |
w |
1420 |
| mittit |
2 |
w |
1426 |
| ille |
1 |
w |
1431 |
| probare |
1 |
w |
1438 |
| partim |
1 |
w |
1444 |
| alia |
1 |
w |
1449 |
| abnuere |
1 |
w |
1456 |
| eo |
2 |
w |
1459 |
| modo |
2 |
w |
1463 |
| saepe |
2 |
w |
1468 |
| ab |
4 |
w |
1470 |
| utroque |
1 |
w |
1477 |
| missis |
1 |
w |
1483 |
| remissisque |
1 |
w |
1494 |
| nuntiis |
1 |
w |
1501 |
| tempus |
1 |
w |
1507 |
| procedere |
1 |
w |
1516 |
| et |
17 |
w |
1519 |
| ex |
5 |
w |
1521 |
| Metelli |
1 |
w |
1528 |
| voluntate |
1 |
w |
1537 |
| bellum |
2 |
w |
1543 |
| intactum |
1 |
w |
1551 |
| trahi |
1 |
w |
1556 |
| At |
1 |
w |
1559 |
| Marius |
1 |
w |
1565 |
| ut |
5 |
w |
1568 |
| supra |
2 |
w |
1573 |
| diximus |
1 |
w |
1580 |
| cupientissuma |
1 |
w |
1594 |
| plebe |
1 |
w |
1599 |
| consul |
3 |
w |
1605 |
| factus |
1 |
w |
1611 |
| postquam |
2 |
w |
1620 |
| ei |
3 |
w |
1622 |
| provinciam |
2 |
w |
1632 |
| Numidiam |
2 |
w |
1640 |
| populus |
1 |
w |
1647 |
| iussit |
1 |
w |
1653 |
| antea |
1 |
w |
1659 |
| iam |
12 |
w |
1662 |
| infestus |
1 |
w |
1670 |
| nobilitati |
1 |
w |
1680 |
| tum |
9 |
w |
1684 |
| vero |
1 |
w |
1688 |
| multus |
1 |
w |
1694 |
| atque |
1 |
w |
1699 |
| ferox |
1 |
w |
1704 |
| instare |
1 |
w |
1711 |
| singulos |
1 |
w |
1720 |
| modo |
3 |
w |
1724 |
| modo |
4 |
w |
1729 |
| univorsos |
1 |
w |
1738 |
| laedere |
1 |
w |
1745 |
| dictitare |
1 |
w |
1755 |
| sese |
2 |
w |
1759 |
| consulatum |
1 |
w |
1769 |
| ex |
6 |
w |
1771 |
| victis |
1 |
w |
1777 |
| illis |
1 |
w |
1782 |
| spolia |
1 |
w |
1788 |
| cepisse |
1 |
w |
1795 |
| alia |
2 |
w |
1800 |
| praeterea |
1 |
w |
1809 |
| magnifica |
1 |
w |
1818 |
| pro |
9 |
w |
1821 |
| se |
14 |
w |
1823 |
| et |
20 |
w |
1825 |
| illis |
2 |
w |
1830 |
| dolentia |
1 |
w |
1838 |
| interim |
2 |
w |
1846 |
| quae |
2 |
w |
1850 |
| bello |
2 |
w |
1855 |
| opus |
1 |
w |
1859 |
| erant |
1 |
w |
1864 |
| prima |
1 |
w |
1870 |
| habere |
2 |
w |
1876 |
| postulare |
1 |
w |
1886 |
| legionibus |
1 |
w |
1896 |
| supplementum |
1 |
w |
1908 |
| auxilia |
1 |
w |
1916 |
| a |
164 |
w |
1917 |
| populis |
1 |
w |
1924 |
| et |
21 |
w |
1926 |
| regibus |
1 |
w |
1933 |
| arcessere |
1 |
w |
1942 |
| praeterea |
2 |
w |
1952 |
| ex |
7 |
w |
1954 |
| Latio |
1 |
w |
1959 |
| sociisque |
1 |
w |
1968 |
| fortissumum |
1 |
w |
1979 |
| quemque |
1 |
w |
1986 |
| plerosque |
1 |
w |
1996 |
| militiae |
1 |
w |
2004 |
| paucos |
1 |
w |
2011 |
| fama |
1 |
w |
2015 |
| cognitos |
1 |
w |
2023 |
| accire |
1 |
w |
2030 |
| et |
23 |
w |
2032 |
| ambiundo |
1 |
w |
2040 |
| cogere |
1 |
w |
2046 |
| homines |
1 |
w |
2053 |
| emeritis |
1 |
w |
2061 |
| stipendiis |
1 |
w |
2071 |
| secum |
1 |
w |
2076 |
| proficisci |
1 |
w |
2086 |
| neque |
5 |
w |
2092 |
| illi |
4 |
w |
2096 |
| senatus |
1 |
w |
2103 |
| quamquam |
2 |
w |
2112 |
| advorsus |
1 |
w |
2120 |
| erat |
6 |
w |
2124 |
| de |
16 |
w |
2127 |
| ullo |
1 |
w |
2131 |
| negotio |
1 |
w |
2138 |
| abnuere |
2 |
w |
2145 |
| audebat |
1 |
w |
2152 |
| ceterum |
3 |
w |
2160 |
| supplementum |
2 |
w |
2172 |
| etiam |
2 |
w |
2177 |
| laetus |
1 |
w |
2183 |
| decreverat |
1 |
w |
2193 |
| quia |
2 |
w |
2198 |
| neque |
6 |
w |
2203 |
| plebi |
1 |
w |
2208 |
| militia |
2 |
w |
2215 |
| volenti |
1 |
w |
2222 |
| putabatur |
1 |
w |
2231 |
| et |
27 |
w |
2233 |
| Marius |
2 |
w |
2239 |
| aut |
2 |
w |
2242 |
| belli |
1 |
w |
2247 |
| usum |
1 |
w |
2251 |
| aut |
3 |
w |
2254 |
| studia |
1 |
w |
2260 |
| volgi |
1 |
w |
2265 |
| amissurus |
1 |
w |
2274 |
| sed |
2 |
w |
2278 |
| ea |
6 |
w |
2280 |
| res |
3 |
w |
2283 |
| frustra |
1 |
w |
2290 |
| sperata |
1 |
w |
2297 |
| tanta |
1 |
w |
2303 |
| lubido |
1 |
w |
2309 |
| cum |
3 |
w |
2312 |
| Mario |
3 |
w |
2317 |
| eundi |
1 |
w |
2322 |
| plerosque |
2 |
w |
2331 |
| invaserat |
1 |
w |
2340 |
| sese |
3 |
w |
2345 |
| quisque |
1 |
w |
2352 |
| praeda |
1 |
w |
2358 |
| locupletem |
1 |
w |
2368 |
| fore |
1 |
w |
2372 |
| victorem |
1 |
w |
2381 |
| domum |
1 |
w |
2386 |
| rediturum |
1 |
w |
2395 |
| alia |
3 |
w |
2400 |
| huiusce |
1 |
w |
2407 |
| modi |
1 |
w |
2411 |
| animis |
1 |
w |
2417 |
| trahebant |
1 |
w |
2426 |
| et |
29 |
w |
2429 |
| eos |
1 |
w |
2432 |
| non |
4 |
w |
2435 |
| paulum |
1 |
w |
2441 |
| oratione |
1 |
w |
2449 |
| sua |
3 |
w |
2452 |
| Marius |
3 |
w |
2458 |
| adrexerat |
1 |
w |
2467 |
| nam |
5 |
w |
2471 |
| postquam |
3 |
w |
2479 |
| omnibus |
2 |
w |
2486 |
| quae |
3 |
w |
2491 |
| postulaverat |
1 |
w |
2503 |
| decretis |
1 |
w |
2512 |
| milites |
1 |
w |
2519 |
| scribere |
1 |
w |
2527 |
| volt |
1 |
w |
2531 |
| hortandi |
1 |
w |
2540 |
| causa |
2 |
w |
2545 |
| simul |
1 |
w |
2550 |
| et |
31 |
w |
2552 |
| nobilitatem |
1 |
w |
2563 |
| uti |
2 |
w |
2567 |
| consueverat |
2 |
w |
2578 |
| exagitandi |
1 |
w |
2589 |
| contionem |
1 |
w |
2598 |
| populi |
2 |
w |
2604 |
| advocavit |
1 |
w |
2613 |
| deinde |
1 |
w |
2620 |
| hoc |
1 |
w |
2623 |
| modo |
5 |
w |
2627 |
| disseruit |
1 |
w |
2636 |