Academicorum reliquiae cum Lucullo (106-110)

'Unde memoria, si nihil percipimus?' sic[*] enim quaerebas. quid[*] meminisse visa nisi conprensa non possumus? quid Polyaenus,[*] qui magnus mathematicus fuisse dicitur, is postea quam Epicuro adsentiens totam geometriam falsam esse credidit, num illa etiam quae sciebat oblitus est? atqui falsum quod est id percipi non potest, ut vobismet ipsis placet. si igitur memoria perceptarum conprensarumque rerum est, omnia quae quisque meminit

habet ea conprensa atque percepta; falsi autem conprendi nihil potest; et omnia meminit Seiron[*] Epicuri dogmata; vera igitur illa sunt nunc omnia.[*] hoc per me licet; sed tibi aut concedendum est ita esse, quod minime vis, aut memoriam mihi remittas oportet et fateare[*] esse ei locum etiam si conprehensio perceptioque nulla sit.

'Quid[*] fiet artibus?' Quibus?[*] iisne quae[*] ipsae fatentur coniectura se plus uti quam scientia, an iis[*] quae tantum id quod videtur secuntur nec habent[*] istam artem vestram qua vera et falsa diiudicent?

Sed illa sunt lumina duo quae maxime causam istam continent. Primum enim negatis fieri posse ut quisquam nulli rei adsentiatur. at id quidem perspicuum est, cum Panaetius, princeps prope meo quidem iudicio Stoicorum, ea de re dubitare se dicat quam[*] omnes praeter eum Stoici certissimam[*] putant, vera esse responsa haruspicum[*] auspicia oracula somnia vaticinationes, seque ab adsensu sustineat — quod is potest facere vel[*] de iis rebus quas illi a quibus ipse didicit certas habuerint, cur id sapiens de reliquis rebus facere non possit? an est aliquid quod positum[*] vel inprobare vel adprobare possit, dubitare[*] non possit? an tu in soritis poteris hoc cum voles, ille in reliquis rebus non poterit eodem modo insistere, praesertim cum possit sine adsensione ipsam veri similitudinem non inpeditam sequi.

Alterum est quod negatis[*] actionem ullius rei posse in eo esse qui nullam rem adsensu suo conprobet. Primum enim

videri oportet,[*] in quo sit[*] etiam adsensus (dicunt enim Stoici sensus ipsos adsensus esse, quos quoniam adpetitio consequatur actionem sequi) — tolli autem omnia si visa tollantur. hac de re in utramque partem 5et dicta sunt[*] et scripta multa †vide superiore†,[*] sed brevi res potest tota confici. ego enim etsi maximam actionem puto repugnare visis obsistere opinionibus adsensus lubricos sustinere, credoque Clitomacho ita scribenti, Herculi quendam laborem exanclatum[*] a Carneade, quod ut feram et inmanem beluam sic ex animis nostris adsensionem id est opinationem et temeritatem extraxisset, tamen, ut ea pars defensionis relinquatur, quid impediet actionem eius qui probabilia sequitur nulla re inpediente?

'Hoc' inquit 'ipsum inpediet, quod statuet ne id quidem quod probet posse percipi'. lam istuc te quoque impediet in navigando et[*] in conserendo, in uxore ducenda in liberis procreandis, plurumisque in rebus, in quibus nihil sequere praeter probabile. Et tamen illud usitatum et saepe repudiatum refers, non ut Antipater, sed ut ais pressius; nam[*] Antipatrum reprensum[*] quod diceret consentaneum esse ei qui adfirmaret nihil posse conprendi id ipsum saltem dicere posse conprendi. quod ipsi Antiocho pingue videbatur et sibi ipsum[*] contrarium;[*] non enim potest convenienter dici nihil conprendi posse, si quicquam conprendi posse [*] dicatur. illo modo potius putat urguendum fuisse Carneadem, cum sapientis nullum decretum esse possit[*] nisi conprehensum perceptum cognitum, ut hoc ipsum decre-

tum qui sapientis esse diceret,[*] nihil posse percipi, fateretur esse perceptum. proinde quasi sapiens nullum aliud decretum habeat et sine decretis vitam agere possit.

sed ut illa[*] habet probabilia non[*] percepta, sic hoc ipsum nihil posse percipi. nam si in hoc haberet cognitionis notam, eadem uteretur in ceteris; quam quoniam non habet, utitur probabilibus. itaque non metuit ne confundere omnia videatur et incerta reddere. non enim quem ad modum si quaesitum ex eo sit stellarum numerus par an impar sit, item si de officio multisque aliis de rebus, in quibus versatus exercitatusque sit,[*] nescire se dicat. in incertis enim nihil est probabile; in quibus autem est, in iis non deerit sapienti nec quid[*] faciat nec quid respondeat.