Partitiones Oratoriae (122-126)

in confirmandis autem nostris argumentationibus infirmandisque[*] contrariis saepe erunt accusatori motus animorum incitandi, reo mitigandi. Atque hoc quidem utrique maxime in peroratione faciendum[*]; alteri frequentatione argumentorum et coacervatione universa; alteri, si plane causam redarguendo explicarit, enumeratione, ut quidque diluerit, et miseratione ad extremum.

C. Scire mihi iam videor quem ad modum coniectura tractanda sit. Nunc de definitione audiamus. P. Communia dantur in isto genere accusatori defensorique praecepta. Vter enim definiendo describendoque verbo magis ad sensum iudicis opinionemque penetrarit et uter ad communem verbi vim et eandem, quam eius verbi praeceptionem[*]

sed tamquam explicando excutiendoque verbo, ut, si in reo pecunia absoluto rursusque revocato praevaricationem[*] accusator esse definiat omnem iudici corruptelam ab reo[*], defensor autem non omnem, sed tantum modo accusatoris corruptelam ab reo, sit ergo haec contentio primum[*] verborum, in quo[*], etiam si propius accedat[*] ad consuetudinem mentemque sermonis defensoris definitio, tamen accusator sententia legis nitetur[*]; negat enim probari oportere eos qui leges scripserint,

ne ratum haberetur[*] iudicium[*], si totum corruptum sit[*] , si unus accusator corruptus[*] sit, non rescindere; nititur[*] aequitate utilitate quasi[*] scribenda lex sit, quaeque[*] tum[*] complecteretur in iudiciis[*] corruptis, ea verbo uno praevaricationis comprehendisse dicit;

defensor autem testatur consuetudinem sermonis verbique vim ex contrario repetit quasi converso[*] accusatore, cui contrarium est nomen praevaricatoris, et ex consequentibus, quod ea littera de accusatore soleat dari iudici, et ex nomine ipso, quod significat eum qui in contrariis causis quasi vare[*] positus esse videatur. Sed huic tamen ipsi confugiendum est ad aequitatis locos, ad rerum iudicatarum auctoritatem, ad finem aliquem periculi; communeque sit hoc praeceptum, ut cum uterque definierit quam maxime potuerit ad communem sensum vimque verbi, tum similibus exemplisque eorum qui ita locuti sint suam