Accedit his Cerdon quidam. hic introducit initia duo, id est duos deos, unum bonum et alterum saeuum, bonum superiorem, saeuum hunc mundi creatorem. hic prophetias et legem repudiat, deo creatori renuntiat, superioris dei filium Christum uenisse tractat, hunc in substantia carnis negat, in phantasmate solo fuisse pronuntiat, nec omnino passum, sed quasi passum, nec ex uirgine natum, sed omnino nec natum. resurrectionem animae tantummodo probat, corporis negat, solum euangelium Lucae nec tamen totum recipit 8] Apoc. 1, 8. 18-223, 2] cf. Iren. I 27, 1. 1 <dominum) pronuntiat 1. M. Routh (ex Philastro), sed cf. Epiphan. 36, 2: ftv$pu)itov cpGbxet elvat tov UYW TUtV SXtuv icaxepa, ov XCtt Boaov mpooTjYopEuoe illa R, illo PNF 2 deinde (alt. loco) PN, de ui F 4 post hoc PN, post hO F, post hos R vulgo 9 denique = nam in addidi: intellege: in Iesum descendisse Christum; olim uerba Iesum et descendisse spuria iudicabam 10 quae Graeco nomine sqq. intellege: Christus = a-j-uj = 801; irEptatEpa = 801 = a-|-u>; ergo Christw = iceai- otspa. 11 secum hunc Scal: secundum PNF 12 B, A scripsi: alphabeta PNF, A, B R vulgo 13 decadas ita Eng: decadas. ita vulgo afferre R, auferre PNF 14 ut PNF, et lun 16 negant om. F apostoli Pauli neque omnes neque totas epistolas sumit. Acta Apostolorum et Apocalypsim quasi falsa reicit. post hunc discipulus ipsius emersit, Marcion quidam nomine, Ponticus genere, episcopi filius, propter stuprum cuiusdam uirginis ab ecclesiae communicatione abiectus. hic ex occasione qua dictum sit: omnis arbor bona bonos fructus facit, mala autem malos, haeresim Cerdonis approbare conatus est (et) eadem dicere, quae ille superior haereticus ante dixerat. extitit post hunc Lucanus quidam nomine, Marcionis sectator atque discipulus. et hic per eadem uadens blasphemiae genera eadem docet, quae Marcion et Cerdon docuerant. post hos subsequitur Appelles, discipulus Marcionis, qui posteaquam in carnem suam lapsus est, a Marcione segregatus est. hic introducit unum deum (in) infinitis superioribus partibus. hunc potestates multas angelosque fecisse; propterea et aliam uirtutem, quam dicit, dominum dicit sed angelum ponit. (ab) hoc uult uideri mundum institutum ad imitationem mundi superioris, cui mundo permiscuisse paenitentiam, quia non illum tam perfecte fecisset quam ille superior mundus institutus fuisset. legem et prophetas repudiat. Christum neque in phantasmate dicit fuisse, sicut Marcion, neque in substantia ueri corporis, ut euangelium docet, sed in eo, quo de superioribus partibus descenderit, ipso descensu sideream sibi carnem et aeream contexuisse. hunc in resurrectione singulis quibusque elementis quae in descensu suo mutuatus fuisset in ascensu reddidisse, et sic dispersis quibusque corporis sui 2—SJ cf. Iren. I 27, 2. 4] cf. Epiph. 42, 1. 6] Matth. 7, 17. 20-224, 1J cf. Epiph. 44, 2. 1 epistolas pauli apostoliF 3 illiusJP 6 fructus bonos N 7 et add.Eng 8 dicerePN, diceretF, dicensIun, <ut> diceret Oehlerus 10 uadens-eadem om. P (add. B ex Hirsaugienri) 11 post hos PN, post hoc F 12 in came sua susp. Eng 14 in addidit I. M. Routh 15 propterea PNF. praeterea lun 16 dicit (alt. loco) PN, dicunt F ponit PN, ponunt F ab addiditlun 18 mundo E3, mundi PNFB1 22 in eo, quo (quod F) de PNF, ideo quod de Oehlerus, in deleuit Iun (sed cf. Epiph. 44, 2: iv 7<j> xatepyEsfrat aah twv JKoupaviiuv) 23 descenderit scripsi: descenderet PNF 25 mutuatus fuisset scripsi: mutatus fuisset F, mutata fuissent PN partibus in caelum spiritum tantum reddidisse. hic carnis resurrectionem negat; animarum solarum dicit salutem. solo utitur apostolo, sed Marcionis, id est non toto. habet praeterea priuatas, sed extraordinarias lectiones suas, quas appellant phanerosis, Philumenes cuiusdam puellae, quam quasi prophetissam sequitur. habet praeterea suos libros, quos inscripsit Syllogismorum, in quibus probare uult quod omnia, quaecumque Moyses de deo scripserit, uera non sint, sed falsa sint.

His haereticis omnibus accedit Tatianus quidam alter haereticus. hic Iustini Martyris discipulus fuit; post hunc diuersa sentire coepit. totus enim secundum Valentinum sapit, adiciens illud, quod Adam negat salutem consequi posse, quasi non, si rami salui fiunt, et radix salua sit accesserunt alii haeretici, qui dicuntur secundum Phrygas, sed horum non una doctrina est. sunt enim, qui kata Proclum dicantur, sunt alii. qui secundum Aeschinen pronuntiantur. hi habent aliam communem blasphemiam, aliam blasphemiam non communem, sed peculiarem et suam: et communem quidem illam, qua in apostolis quidem dicant spiritum sanctum fuisse, paracletum non fuisse, et qua dicant paracletum plura in Montano dixisse quam Christum in euangelio protulisse, nec tantum plura, sed etiam meliora atque maiora. priuatam autem blasphemiam illi, qui sunt kata Aeschinen, hanc habent, qua adiciunt etiam hoc, uti dicant Christum ipsum esse filium et patrem. 9-13] cf. Iren. I 28, 1. 1 caelum F, caelo PNuulgo 2 uerba animarum solaram dicit salutem, quae in libris mss. paulo infra post toto leguntur, huc tratistnli 3 apostolo F, et apostolo PNuulgo, Paulo apostolo Enq 4 priuatns F appellant PNF, appellat Rig 5 quam quasi R3, quamquam si PNF prophetismam sic habet F 7 quaecunque PN, quae F 9 tacianus PN, itaccianus F 11 diuersa Lat: diuisa PNF sapit R3. capit PNFRX 12 quodAdam scripsi: quod iam PNR*, quodam F. Adam R3 negat scripsi: nec PNF 15 sunt om. F dicantur PN, dicuntur F sunt alii-pronuntiantur om. PJ21 alii N Oehlerus: aliqui FR 20 qua N, quia PF plura om. F 21 euangelio Eng: euangelium PNF 22 autem om. P 23 aeschinen PN, estineum F

Est praeterea his omnibus etiam Blastos accedens, qui latenter Iudaismum uult introducere. pascha enim dicit non aliter custodiendum esse, nisi secundum legem Moysi XIUI mensis *. quis autem nesciat, quoniam euangelica gratia euacuatur, si ad legem Christum redigis? accedit his Theodotus, haereticus Byzantius, qui posteaquam Christum, pro nomine adprehensus, negauit, in Christum blasphemare non destitit. doctrinam enim introduxit, qua Christum hominem tantummodo diceret, deum autem illum negaret, ex spiritu quidem sancto (conceptum et) natum ex uirgine, sed hominem solitarium atque nudum, nullo alio prae ceteris nisi sola iustitiae auctoritate. alter post hunc Theodotus haereticus erupit, qui et ipse introduxit alteram sectam: et ipse hominem Christum tantummodo dicit ex spiritu sancto (et) ex uirgine Maria conceptum pariter et natum, sed hunc inferiorem esse quam Melchisedech, eo quod dictum sit de Christo: tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech. nam illum Melchisedech praecipua ex gratia caelestem esse uirtutem, et quod agat Christus pro hominibus, deprecator et aduocatus ipsorum factus, Melchisedech facere pro caelestibus angelis atque uirtutibus. nam esse illum usque adeo Christo meliorem, ut apator sit, ametor sit, agenealogetus sit, cuius neque initium neque finis comprehensus sit aut comprehendi possit. 16] Pa. 109, 4. Hebr. 5, 6. 1 blastos PNF, Blastus 22 uulgo 4 lacunam signaui: Nisan uel Aprilis desideratur quoniam PN, quomodo F 5 redigis scripsi: redigit PN, redditur F theodocus F 6 postquam N Christum pro FR, christi pro P (corr. R sec. Hirsaugiensem), pro Christi N Christi pronomine (= cognomine, cf. apud Iren. interpretem latinum II 35, 3) Eng 7 adprehensus negauit F, adprehensus est P (corr. 22 sec. Hirsaugiensem) G (probat Eng), captus eet N 10 conceptum et addidi (c/. I. 14) 11 nullo alio PNF, nulla alia Pam prae(uertentem) ceteris fort. (cl. 205, 15) 13 sectam: et ipse scripsi: sectam et ipsum PNF 14 et addidi 17 nam illum Melchisedech om. F 18 praecipua ex gratia scripsi: precipua et gratia F, praecipua et graecia P, praecipua gracia N et quod scripsi: eo quod PNF 20 factus; Melchisedech uulgo 22 agenealogitus PNF XXXXVII. Tert. III. 15 sed post hos omnes etiam Praxeas quidam haeresim introduxit, quam Victorinus corroborare curauit. hic deum patrem omnipotentem Iesum Christum esse dicit; hunc, crucifixum passumque, contendit mortuum; praeterea se ipsum sibi sedere ad dexteram suam cum profana et sacrilega temeritate proponit. 1 etiam om. N 2 Victor Oehlerus (in notis) 3 hunc, crucifiiuni passumque, contendit Eng: hunc crucifixum passumque contendit uutyo 4 mortuum PNF, < et) mortuum Rig 6 Explicit liber Tertulliani aduersus omnes haereses F, in PN subscriptio deest