<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xmlns:py="http://codespeak.net/lxml/objectify/pytype" py:pytype="TREE"><text><body><div type="edition" xml:lang="lat" n="urn:cts:latinLit:stoa0117.stoa002.opp-lat1"><div n="5" subtype="chapter" type="textpart"><ab><title>V.  DE UARIIS NOMINUM APPELLATIONIBUS. </title></ab><p>Homo aut homo totus aut mens; in Genesi: fecit deus<lb n="10"/>
            hominem ad imaginem et similitudinem suam. et <lb/>
            in malam partem in psalmo: exurge, domine, non confortetur <lb/>
            homo, hoc est caro uel diabolus. 
</p><p>Uir spiritus, id est mens; in apostolo: caput mulieris <lb/>
            uir. item uir in malam partem in Genesi: bona facie <lb n="15"/>
            ualde uirgo, quam uir non cognouerat, id est diabolus, <lb/>
            qui plerumque mentem cogitatione corrumpit. 
</p><p>Mulier anima siue caro humana; in apostolo: caput <lb/>
            mulieris uir. 
</p><p rend="script">Uirgo ecclesia uel sanctae animae; in apostolo: des pondi<lb n="20"/>
            enim uos uni uiro uirginem castam exhibere <lb/>
            Christo.

<note type="footnote"> 1 Ps. 73, 14. 4 Luc. 10, 19. 7 Matth. 23, 33. <hi rend="italic">et</hi> Luc. 3, 7. <lb/>
            10 Gen. 1, 27. 12 Ps. 9, 20. 14 I Cor. 11, 3. 15 Gen. 24, 16. <lb/>
            18 I Cor. 11, 3. 20 II Cor. 11, 2. </note>

<note rend="script" type="footnote"> e <lb/>
            1 dracho <hi rend="italic">S</hi> diabulus <hi rend="italic">G</hi> confrigisti (e m. <hi rend="italic">2)</hi> S confringisti <hi rend="italic">N</hi> <lb/>
            2 et esca S in escam <hi rend="italic">M</hi> 3 ethyopum <hi rend="italic">G</hi> 4 scorpio <hi rend="italic">SM</hi> 5 scorpionis ■ <lb/>
            (e <hi rend="italic">m. 2) S</hi> 6 gemina <hi rend="italic">N</hi> 9 INCIPIT DE <hi rend="italic">N</hi> 12 ps. VIIII <hi rend="italic">S</hi> <lb/>
            exurge <hi rend="italic">SN</hi> confortetur] praeualeat homo homo S 14 spiritus] <lb/>
            Christus <hi rend="italic">M</hi> id est] uel S apostulo capud <hi rend="italic">G</hi> 15 in <hi rend="italic">om. S</hi> bona <lb/>
            bona faciae <hi rend="italic">N</hi> faciae S 16 quam uir] quamuis <hi rend="italic">N</hi> 17 mentes <hi rend="italic">S</hi> <lb/>
            mente <hi rend="italic">N</hi> conrumpit <hi rend="italic">N</hi> 19 mulieri <hi rend="italic">N</hi> 20 uel] siue <hi rend="italic">N</hi> in apostolo] <lb/>
            ubi supra <hi rend="italic">N</hi> dispondi <hi rend="italic">SN</hi> 21 uos <hi rend="italic">om</hi>. S exibere <hi rend="italic">SM</hi> <lb/>
            22 deo S </note> 
<pb n="31"/>
            
</p><p>Rex dominus; in apostolo: rex regum et dominus <lb/>
            dominantium. 
</p><p>Regina ecclesia; in psalmo: adstitit regina a dextris <lb/>
            tuis. et iterum regina anima imperans corpori. 
</p><p>Pater dominus; in propheta: et ero uobis in patrem <lb n="5"/>
            et uos eritis mihi in filios et filias, dicit dominus <lb/>
            omnipotens.,
</p><p>Mater ecclesia uel Hierusalem caelestis; in apostolo: illa <lb/>
            autem quae sursum est Hierusalem libera est, quae <lb/>
            est mater nostra. <lb n="10"/>
            
</p><p>Frater Christus uel proximus; in psalmo: narrabo <lb/>
            nomen tuum fratribus meis. 
</p><p>Soror ecclesia, synagogae uel Christo anima; in canticis <lb/>
            canticorum: soror mea sponsa. 
</p><p>Uir et uxor Christus et ecclesia, intellectus spiritalis et <lb n="15"/>
            historia scripturarum; in apostolo: uiri, diligite uxores <lb/>
            uestras sicut et Christus dilexit ecclesiam. 
</p><p>Sponsus Christus ideo quod a patre ab initio sit promissus; <lb/>
            in psalmo: et ipse tamquam sponsus procedens <lb/>
            de thalamo suo. <lb n="20"/>
            
</p><p>Sponsa ecclesia, quae utique diuinis sponsionibus sit promissa; <lb/>
            in cantico canticorum: ueni a Libano, sponsa, <lb/>
            ueni a Libano. 
</p><p rend="script">Filius populus credentium; in apostolo: iam non est <lb/>
            seruus sed filius; quod si filius, et heres per deum.

<note type="footnote"> 1 I Tim. 6, 15. 3 Ps. 44, 10. 5 Hier. 31, 33. 8 Gal. 4, 26. <lb/>
            11 Ps. 21, 23. 14 Cant. 4, 9. 16 Eph. 5, 25. 19 Ps. 18, 6. 22 Cant. 4, 8. <lb/>
            24 Gal. 4, 7. </note>

<note rend="script" type="footnote"> 1 in apostolo] ubi supra <hi rend="italic">N</hi> 3 ps. XLIIII <hi rend="italic">S</hi> astitit P 4 imperans <lb/>
            i <lb/>
            corpori <hi rend="italic">om. S</hi> 5 patre <hi rend="italic">SN</hi> 6 heretis <hi rend="italic">S</hi> 8 aecclesiam <hi rend="italic">N</hi> caelestes <hi rend="italic">S</hi> <lb/>
            in illa S 13 aecclesia <hi rend="italic">S</hi> sinagoga <hi rend="italic">S</hi> cantica <hi rend="italic">N</hi> 14 sponsa] <lb/>
            i i <lb/>
            speciosa mea S 16 storia <hi rend="italic">S</hi> scribturarum <hi rend="italic">N</hi> dilegete <hi rend="italic">S (corr. m</hi> 2) <lb/>
            18 ideo] eo <hi rend="italic">S</hi> 19 ps, XVIII S procidens <hi rend="italic">N</hi> 20 thalamo <hi rend="italic">N</hi> <lb/>
            i o <lb/>
            21 u//tique <hi rend="italic">N</hi> deuinus <hi rend="italic">S</hi> 22 cantic// <hi rend="italic">P</hi> canticis <hi rend="italic">SGM</hi> cantica <hi rend="italic">N</hi> <lb/>
            23 ueni sponsa a libano <hi rend="italic">M</hi> 25 dominum <hi rend="italic">S</hi> </note> <lb n="25"/>
            
<pb n="32"/>
            
</p><p>Filia anima fidelis siue ecclesia; in psalmo: audi, filia, <lb/>
            et uide. 
</p><p>Proximi fide propinqui; in Salamone: uenite manducate <lb/>
            et bibite et inebriamini proximi. 
</p><p>Amici concordes in deum; in euangelio: uos amici mei<lb n="5"/>
            estis. 
</p><p>Senex consummatae iustitiae; in Genesi: et mortuus <lb/>
            Abraham senex et plenus dierum. et in Salamone: <lb/>
            cani sunt hominis sensus et aetas senectutis uita <lb/>
            inmaculata. et in alteram partem de Salamone: cumque<lb n="10"/>
            iam senex esset, deprauatum est cor eius. 
</p><p>Iuuenes alacres in deum; in epistula Iohannis: scribo <lb/>
            uobis, iuuenes, quia fortes estis et uerbum dei in <lb/>
            uobis manet et uicistis malignum. et in malam <lb/>
            partem in regnorum libro de Roboam: derelicto consilio<lb n="15"/>
            seniorum locutus est secundum consilium iuuenum. <lb/>
            </p><p>Paruulus mente humilis et simplex; in euangelio: abscondisti <lb/>
            haec a sapientibus et prudentibus et <lb/>
            reuelasti ea paruulis; item in alteram partem in<lb n="20"/>
            apostolo: cum essem paruulus, loquebar ut paruulus. 
</p><p rend="script">Meretrix anima peccatrix, quae relicto caelesti uiro suo,

<note type="footnote"> 1 Ps. 44, 11. 3 Cant. 5, 1. 5 Ioh. 15, 14. 7 Gen. 25, 8. <lb/>
            9 Sap. 4, 8-9. 10 III Reg. 11, 4. 12 I Ioh. 2, 14. 15 III Reg. <lb/>
            12-13. 18 Matth. 11, 25. 21 I Cor. 13, 11. </note>

<note rend="script" type="footnote"><lb/>
            1 <hi rend="intraline">i i</hi>fedeles <hi rend="italic">S</hi> (i <hi rend="italic">m</hi>. 2) fidelix <hi rend="italic">N</hi> 3 <hi rend="intraline">a</hi>solomone <hi rend="italic">S</hi> salomone <hi rend="italic">M</hi> solomone <hi rend="italic">N</hi> <lb/>
            i <lb/>
            nenite et <hi rend="italic">S</hi> 4 bebite <hi rend="italic">S</hi> (i <hi rend="italic">m</hi>. 2) proximi <hi rend="italic">om. IV</hi> 5 concordis P dominum <lb/>
            <hi rend="italic">S</hi> 6 estis si feceritis quae mando uobis <hi rend="italic">M</hi> 7 <hi rend="italic">et</hi> 8 senes S <lb/>
            a <lb/>
            consumatae <hi rend="italic">S</hi> 8 habraam <hi rend="italic">N</hi> solomone <hi rend="italic">S</hi> (a <hi rend="italic">m</hi>. 2) salomone <hi rend="italic">(bis) MN</hi> <lb/>
            9 uitam inmaculataip (m <hi rend="italic">eras.) SN</hi> 10 malam partem <hi rend="italic">M</hi> 11 deprauaturn] <lb/>
            desabbatum <hi rend="italic">N</hi> cumquam senes <hi rend="italic">S</hi> 12 iuuenis alacris <hi rend="italic">MN</hi> <lb/>
            b e <lb/>
            iohannes <hi rend="italic">N</hi> scriuo (b <hi rend="italic">m. 2) S</hi> 13 bouis <hi rend="italic">N</hi> iuuenis (e <hi rend="italic">m. 2) S</hi> <lb/>
            iuuenis <hi rend="italic">N</hi> fortis <hi rend="italic">N</hi> 14 manit (e <hi rend="italic">m. 2) S</hi> manet in uobis <hi rend="italic">M</hi> uicisti <lb/>
            <hi rend="italic">N</hi> et-partem <hi rend="italic">om. M</hi> 15 libro <hi rend="italic">om. S</hi> qui derelicto <hi rend="italic">N</hi> 18. et <lb/>
            i <lb/>
            in <hi rend="italic">S</hi> 20 eam <hi rend="italic">N</hi> 22 uero <hi rend="italic">S</hi> (i <hi rend="italic">m. 2)</hi> </note> <lb/>
             
<pb n="33"/>
            id est Christo, adulterinos de diabolo iniquitatis fructus concipit; <lb/>
            in Hieremia: facies mulieris meretricis facta <lb/>
            est tibi. 
</p><p>Operarii apostoli uel praedicatores euangelii; in euangelio; <lb/>
            messis quidem multa, operarii autem pauci. <lb n="5"/>
            
</p><p>Pastor dominus: ego sum pastor bonus. item pastor <lb/>
            apostolus; in euangelio: pasce oues meas. 
</p><p>Mercennarii seruientes domino non pro amore tantum diuino <lb/>
            sed pro temporali retributione; in euangelio: quanti mercennarii <lb/>
            patris mei abundant panibus! <lb n="10"/>
            
</p><p>Piscatores apostoli uel doctores; in euangelio: et faciam <lb/>
            uos fieri piscatores hominum. 
</p><p>Medicus Christus uel doctus; in Salamone: mansuetus <lb/>
            uir cordis est medicus. et iterum; non egent sani <lb/>
            medico sed male habentes. <lb n="15"/>
            
</p><p rend="script">Diues fidelis abundans spiritalibus bonis; in apostolo: <lb/>
            quia diuites facti estis in illo in omni scientia et <lb/>
            in omni uerbo. et in malam partem: uae uobis diuitibus <lb/>
            in euangelio. <lb/>
            Pauper humilis; in euangelio: et erat quidam Lazarus <lb n="20"/>
            pauper. et iterum: beati pauperes spiritu. in malam <lb/>
            partem in psalmo: quia pauperes facti sumus nimis.

<note type="footnote"> .2 Hier. 3, 3. 5 Matth. 9, 37. 6 Ioh. 10, 11. 7 Ioh. 21, 17. <lb/>
            9 Luc. 15, 17. 11 Matth. 4, 19. 13? 14 Luc. 5, 31. 17 I Cor. 1, 5. <lb/>
            18 Luc. 6. 24. 20 Luc. 16, 20. 21 Matth. 5, 3. 22 Ps. 78, 8. </note>

<note rend="script" type="footnote"> 1 diabulo <hi rend="italic">PMN</hi> fructos <hi rend="italic">N</hi> concepit <hi rend="italic">MN</hi> 2 iheremia <hi rend="italic">N</hi> <lb/>
            i <lb/>
            4 euangelii <hi rend="italic">om. S</hi> in euangelio <hi rend="italic">M</hi> 5 messes P messes <hi rend="italic">S</hi> 6 domi- <lb/>
            11 <lb/>
            nus in euangelio <hi rend="italic">SM</hi> 7 in euangelio <hi rend="italic">om. M</hi> obes <hi rend="italic">S</hi> 8 amoreip <lb/>
            <hi rend="italic">S</hi> diuino tantum <hi rend="italic">N</hi> 9 pro <hi rend="italic">om. N</hi> retributione] <lb/>
            deuotione <hi rend="italic">N</hi> mercennarii in domo <hi rend="italic">S</hi> 14 et iterum] item <hi rend="italic">N</hi> <lb/>
            i <lb/>
            iterum] in euangelio <hi rend="italic">M</hi> 15 medicum <hi rend="italic">SN</hi> 16 fedelis <hi rend="italic">S</hi> fidelix <hi rend="italic">N</hi> <lb/>
            17 qui S 18 item in malam partem in euangelio <hi rend="italic">MN</hi> 20 in <lb/>
            euangelio] ubi supra <hi rend="italic">N</hi> pauper Lazarus <hi rend="italic">S</hi> eleazarus <hi rend="italic">M</hi> 21 iterum <lb/>
            <hi rend="italic">om. M</hi> item <hi rend="italic">S</hi> et in malam partem <hi rend="italic">S</hi> item in malam partem <hi rend="italic">M</hi> <lb/>
            22 ps. LXXVm S </note>

<note type="footnote"> XXXI. pars 1. </note>

<note type="footnote"> 8 </note> 
<pb n="34"/>
            
</p><p>Uestitus habens baptismi uel fidei integritatem; in euangelio: <lb/>
            et uidit ibi hominem non uestitum ueste <lb/>
            nuptiali. 
</p><p>Nudus carens baptismi uestimento uel diuino adiutorio; <lb/>
            in Apocalypsi: tu autem es nudus et miser. et in bonam<lb n="5"/>
            partem in euangelio: et reiecta, inquit, sindone nudus <lb/>
            profugit ab eis, id est nudus terrena facultate. 
</p><p>Uiui iusti; in psalmo: placebo domino in regione <lb/>
            uiuorum. et in alteram partem: et laudaui magis <lb/>
            mortuos quam uiuentes, in Ecclesiaste. <lb n="10"/>
            
</p><p>Mortui peccatores uel infideles; in euangelio: sine <lb/>
            mortui sepeliant mortuos suos. et in bonam partem: <lb/>
            beati mortui qui in domino moriuntur. item et: <lb/>
            mortui estis et uita uestra abscondita est cum <lb/>
            Christo in deo. <lb n="15"/>
            
</p><p>Cadauera infidelium corpora; in propheta: et impleam <lb/>
            uallem Iosaphat cadaueribus mortuorum. item in <lb/>
            aliam partem: posuerunt cadauera seruorum tuorum. 
</p><p rend="script">Sepulchrum corpus peccatoris mortuam uitiis animam <lb/>
            intrinsecus retinens; in euangelio: quia similes estis

<note type="footnote"> 2 Matth. 22, 11. 5 Apoc. 3,17. 6 Marc. 14, 52. 8 Ps. 114, 9. <lb/>
            9 Eccle. 4, 2. 11 Matth. 8, 22. 13 Apoc. 14, 13. 14 Col. 3, 3. <lb/>
            16 Ioel 3, 3 18 Ps. 78, 2. 20 Matth. 23, 27. </note>

<note rend="script" type="footnote"> 1 <lb/>
            1 habens baptismi uestitum <hi rend="italic">S</hi> uestitum baptismi habens <hi rend="italic">M</hi> fedei S (i <lb/>
            <hi rend="italic">m. 2) S</hi> 2 ibi] sibi <hi rend="italic">N</hi> 3 nuptiale <hi rend="italic">N</hi> 4 uestimentum <hi rend="italic">S</hi> 5 apocai <lb/>
            <lb/>
            lapsi S (i <hi rend="italic">m. 2)</hi> apocalipsin <hi rend="italic">M</hi> nudus <hi rend="italic">S</hi> est <hi rend="italic">N-</hi> 6 in <hi rend="italic">om. N</hi> <lb/>
            reiecta] relicta <hi rend="italic">SM</hi> 7 profugiitfi1 a terrenaM 8 ps. eXITS 9 aliamM <lb/>
            in salomone <hi rend="italic">post</hi> partem <hi rend="italic">add. S</hi> 10 ecclesiasten <hi rend="italic">M</hi> 11 mortuo S <lb/>
            i <lb/>
            infideles <hi rend="italic">S</hi> fidelix <hi rend="italic">N</hi> mortuos <hi rend="italic">PSN</hi> mortui <hi rend="italic">scripsi secutus cod. Par. <lb/>
            Lat. 11955 s. VIII cf. Nouum testamentum domini nostri Iesu Christi<lb/>
             recensuit Ioh. Wordsworth. Oxonii MDCCCLXXXIX tom. I fasc. I <lb/>
            p. 69</hi> sine ut mortui <hi rend="italic">M</hi> 13 et item <hi rend="italic">N</hi> 14 mortui enim <hi rend="italic">N</hi> cum] <lb/>
            i <lb/>
            in <hi rend="italic">S</hi> 15 domino <hi rend="italic">M</hi> 16 infedelium <hi rend="italic">S</hi> 17 iosafat P iosaph <hi rend="italic">S</hi> <lb/>
            iosafhat <hi rend="italic">N</hi> kadaueribus <hi rend="italic">M</hi> 18 partem psalmo <hi rend="italic">M</hi> tuorum et ubi <lb/>
            fuerit cadauer, illic congregabuntur et aquilae <hi rend="italic">M</hi> 19 morftium <hi rend="italic">S</hi> <lb/>
            i i <lb/>
            mortua uitae animam <hi rend="italic">M</hi> 20 similis P semeles <hi rend="italic">S (corr. m. 2)</hi> </note> <lb n="20"/>
             
<pb n="35"/>
            sepulchris dealbatis, quae foris parent hominibus <lb/>
            speciosa, intus uero plena sunt ossibus mortuorum. 
</p></div></div></body></text></TEI>