Tertius deinde gradus est adulescens sine oboedientia, quo mundus a recto rationis ordine deprauatur. qualiter namque in senectute 1 totius uidetur corr. ex citius 0 2 caliginant G, caligant XVv 3 aures g. audiunt G2Χυ pallorem Vx 4 lassi] lapai v 5 cacinnat X, cac.innat G 6 homo] etiam homo v 7 omnia om. X 8 ut om. Y dum om. X adpropiat GX, adpropinquant Vv 9 f. aditus] futura habitatio v conprehendat V 10 enim om. V, autem X 11 maturus X recessus om. X, exitus e breuiter concordat om. G V 13 ueterascent V, ueteraaount v hominem secum ad peccatum v 14 semper nonas V 15 machinare X machinari cor Vv 16 ergo om. X sibi] sui v armoniam GX 17 grauitati X 18 namque] autem X, enim v aetate«et X, aetati et Y eminenti iam scripsi, eminentia GIX, eminenciae V, eminenti G2υ 19 est] sit e 20 uilem G\' 22 deinde] abusionis Xv aboedigentia 91 ministrari sibi ille sperabit, qui in adulescentia senioribus oboedientiam exhibere contemnit? unde et in prouerbio apud ueteres habetur, quod seruiri nequeat qui prius alicui seruitutem praebere denegat. propter quod et Dominus Iesus in temporibus suae carnis, dum adhuc ad legitimam aetatem doctoris non peruenit, oboedienter ministrationem parentibus suis exhibuit. sicut ergo in senibus sobrietas et morum per fectio requiritur, ita in adulescentibus obsequium et subiectio et oboedientia rite debetur. quapropter et in mandatis legis primum in his quae ad homines pertinent patris et matris honor imperatur, quia quamuis carnalis pater non superuixerit aut indignus fuerit, alicui tamen patri digno et uiuenti paternus honor usque ad dignam aetatem a filiis praebendus esse ostenditur. quattuor etenim modis per scripturas diuinas patres uocantur, hoc est natura gente admonitione aetate. de patre namque naturali Iacob ad Laban loquitur : nisi timor patris mei Isaac adfuisset, tulisses omnia quae mea sunt. gente uero pater dicitur, quando Dominus ad Moysen de rubo loquebatur, ego sum, inquiens, Deus patrum tuorum, Deus Abraham, Deus Isaac, Deus Iacob. aetate autem pariter et admonitione pater dicitur, cum Moyses in cantico Deuteronomii loquitur: interroga patrem , tuum, et adnuntiabit tibi [maiores tuos, et dicent tibi]. quod si ergo naturalis pater superstes non fuerit aut indignus fuerit, admonenti tamen aut seniori ab adulescentibus oboedientia praebenda erit. quomodo enim honoratus in senectute 14 Gen. 81, 42, 17 Ex. 3, 6. 20 Deut. 32, 7. 1 ministrari sibi (sibi om. GlV) ille (illi V) GY, obsequi sibi ille X, aliis ministerium v aperat G sed at in ras., imperabit v se senioribus Xv oboedientem Vx 8 seruire V, dominari v denegat] nequeat V 4 dum om. X 5 p**uenit X, pernenerat Vx 6 suis om. X exhibuit] praestitit v 7 ita] ita etiam v 8 et in] in V 13 admonitione] adoptione X e aetate v 14 naturali.. V, natnraliter GX; fort. naturali per 16 de rnbo ad moysen v 18 pariter et monitione X, pater dicitur et adm. V, ******* et ammonitione G eed am 8. l. m. 2, et adm. pariter v 20 adnnntianit G1 X1 maiores t. e. d. tibi om. G XV 21 quod om. V, unde X ergo om. X pater om. X 22 ab aduliscentibus GV, adulescenti X, adolescentis v 23 enim om. V, ergo v.. apparebit, qui disciplinae laborem in adulescentia non sustinuerit? quodcumque etenim homo laborauerit, hoc et metet. omnia namque disciplina in praesenti non uidetur esse gaudii sedmaeroris: postea autem fructum pacatissimum exercitatio per eam reddit iustitiae. sicut ergo fructus non inuenitur in arbore in qua pampinus aut flos prius non apparuerit, sic et in senectute honorem legitimum consequi non poterit qui in adulescentia disciplinae alicuius exercitationibus non laborauerit. disciplina igitur absque oboedientia qualiter fieri potest? adulescens ergo sine oboedientia adulescens sine disciplina est: quoniam et ipsa oboedientia quae omnium disciplinarum mater est magna exercitatione indiget, ut sui normam studii Christo Domino exhibeat qui oboediens patri usque ad mortem crucis ignominiam libenter sustinuit.