Baptisma quod dant haeretici et schismatici non esse uerum ubique in scripturis sanctis declaratum est, quoniam ipsi praepositi eorum falsi Christi sunt et falsi prophetae dicente Dcmino per Salomonem: qui fidens est falsis hic pascit uentos, idem autem ipse sequitur aues uolantes. deseruit enim uias uineae suae, semitas uero agelli sui errauit. ingreditur autem per auia loca adque arida et terram destinatam in sitim, contrahit autem manibus infructuosa. et iterum: ab aqua autem aliena abstine nec de fonte extraneo biberis, ut 15 Prou. 9, 12. 20 Prou. 9, 18. 1 thomagade ST, thamocade L, thamugade Av dixit om. S 2 omnem scripturam v 3 ergo] tainen v; cf. 441, 10 expremere S 4 ut LT, ut ab S, om. Av; cf. 458, 2 5 debere] uidere T sed s. I. non uidentur perenne SLTX 9 baptizaui LT et Zonaras, baptizari Sv et om. TLl inter laicos v 10 recepi L et Zonaras, recipi Tv, om. S 11 thubnnis A" dixit om. STl 12 quod] quo S 14 christiani Baluzius 15 solomonem S in falsis LTAv 16 uentus S idem autem T in ras. 17 deserit Av enim S LT, autem SlA semitas SLT1, et a aemitis T*, et a semita A (roli" łrĮ ἅξοvας-πεπλάvηται uero exp. T* 18 errat A ingredimur Tl, et ingreditur A auia] deuia T, abdita S 19 in siti LT, siti A coatrait T, consequitur A 20 autem exp. T infructuosam S, infructuosae T autem om. v 21 alia LT abstinete LT nec] te et v extraneo] alieno v ne biberis v. longum uiuas tempus, adiciantur etiam tibi anni uitae. et in euangelio diuina sua uoce Dominus noster Christus locutus est dicens: nisi si quis renatus fuerit ex aqua et spiritu, non potest introire in regnum Dei. hic est Spiritus qui ab initio ferebatur super aquam. neque enim Spiritus sine aqua separatim operari potest nec aqua sine Spiritu. male ergo sibi quidam interpretantur ut dicant, quod per manus impositionem Spiritum sanctum accipiant et sic recipiantur, cum manifestum sit utroque sacramento debere eos renasci in ecclesia catholica. tunc poterunt filii Dei esse dicente apostolo: curantes seruare unitatem spiritus in coniunctione pacis, unum corpus et unus spiritus, sicut uocati estis in una spe uocationis uestrae, unus Dominus, una fides, unum baptisma. haec omnia ecclesia catholica loquitur. et iterum in euangelio dicit Dominus: quod natum est de carne caro est, et quod natum est de spiritu spiritus est, quia Deus spiritus est, et ex Deo natus est. ergo omnes haeretici et schismatici omnia quaecumque faciunt carnalia sunt dicente apostolo: manifesta sunt enim opera carnis, quae sunt fornicationes, inmunditiae, incestum, idololatriae seruitus, ueneficia, inimicitiae, certamina, zelus, ira, diuisiones, haereses et his similia: de quibus praedixi uobis, sicut praedico, quoniam quicumque haec faciunt regnum Dei non hereditabunt. condemnat 3 lo. 3, 5. 10 Eph. 4, 3 sq. 15 Io. 3, 6, 19 Gal. 5, 19 sq. 1 diciantur S 2 iesus christus v 3 si om. LTv 4 spu sco T 5 sps scs Ll aquas v 6 separatim operari scripsi, separari SLT, operari ÅV neque v 7 quidam sibi S quod om. L T manus add. in marg. L 8 interpositionem S et sic recipiantur exp. T 10 et tunc T, tunc quippe v potuerunt S, poterint L, posse ex poterunt T fili ST\', filios T2 11 coniunctionem STl 13 unam S spe* T, spem S quia unus T 14 baptisma] unus deus add. v in ecclesia TL 17 ez] de v 18 omnia S 19 manifestae S 20 enim sunt Av operae S fornicationis STI inimmunditiae S 21 incestus Tl idolatria L seruitus om. v; cf. test. III 64 beneficia Tl 22 inimitiae S certamina om. L 23 heresis SLT 25 condempnat T, condemnant S itaque apostolus cum omnibus malis et qui diuisionem faciunt hoc est schismaticos et haereticos. nisi ergo acceperint baptismum salutare in ecclesia catholica quae est una, salui esse non possunt, sed cum carnalibus in iudicio Domini Christi damnari.

Secundum scripturarum sanctarum auctoritatem decerno haereticos omnes baptizandos et sic in ecclesiam sanctam admittendos.

Cum Dominus in euangelio suo dixerit: uos estis sal terrae. quodsi autem sal fatuus fuerit, in quo condietur? ex eo ad nihilum ualebit, nisi ut proiciatur foras et conculcetur ab hominibus, et iterum post resurrectionem suam mittens apostolos suos mandat dicens: data est mihi omnis potestas in caelo et in terra. ite ergo et docete gentes baptizantes eos in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti. cum ergo manifestum sit haereticos id est hostes Christi non integram sacramenti habere confessionem, item schismaticos non posse condire sapientia spiritali, cum ipsi ab ecclesia quae una est recedendo infatuati 11 Matth. 5, 13. 15 Matth. 28,18 sq. 1 eos qui Av 2 est ex et L m. 2 et haereticos om. S acciperint L baptisma v 3 una est v 5 damnabuntur v; cf. p. 450,13 6 a lambes S, salambese L, a lambaese codd. Aug. dixit om. S, dicit T 7 auctoritatem om. S 8 sanctam om. S 10 castro A galbae A, galba LT, quando S dixit om. S, dicit T 12 quodsi S, si LTv sal L s. I. m. 2 fatuus S2, fatuum cx factum L m. 2, infatu* T, infatuus Sl, infatuatum v in quod Ll, iniquo Tl, id quodA condietur S, salietur TA, saluetur L; cf. test. IIIS7 13 nihil LT ualebit] ultra s. l. add. T 14 et foras Tl hominibus] omnibusS 15 suos mn. L mandauerit v 16 ergo om. v 17 omnes gentes v eos om. S 19 hostis L 20 confessionem habere v sapientiam S 21 infatuam contrari S contrarii facti sint, fiat sicut scriptum est: domus contrariorum legis debent emundationem, et consequens eos qui a contrariis baptizati inquinati sunt primo purgari et tunc demum baptizari.

Tanto coetu sanctissimorum consacerdotum lectis litteris Cypriani dilectissimi nostri ad Iubaianum itemque ad Stephanum, quae tantum in se sanctissimorum testimonio rum descendentium ex scripturis deificis continent, ut merito omnes per Dei gratiam adunati consentire debeamus, censeo ergo omnes haereticos et schismaticos qui ad catholicam ecclesiam uoluerint uenire non ante ingredi, nisi exorcizati et baptizati prius fuerint, exceptis his sane qui in ecclesia [catholica] fuerint ante baptizati: ii tamen per manus inpositionem in paenitentia ecclesiae reconcilientur.

Mea sententia haec est ut haeretici ad ecclesiam uenientes baptizentur eo quod nullam foris aput peccatores remissionem peccatorum consequentur. 1 Prou. 14, 9. 1 sunt STl contrariorum om. S 2 debet u emundatione purgari T consequentes Ll eos] et eoe SaLaT1, esteosau 3 contraris baptizatis S inquinati] in aqua nati S 5 certens T dicit T 6 in tanto LTAv sacerdotum S 7 idemq. T 8 sanct. test scripsi, sanctimoniorum SLT, sanctissimorum A descendentium] discentium S, om. codd. Aug. 9 deificis] dei magnificis S 10 debemus Ll ergo om. Lv; cf. p. 438, 3 11 et] siue A chismaticos L 12 uenire noluerint A et baptizati om. S prius om. A 13 catholica om. S ante L s. I. m. 2 14 ii tamen scripsi, ita tamen SLT1, ita tamen ut T*Ao paenitentiam Av 15 reconcilietur L1 T1 16 nicomedis S secermis S dicit T 18 nullum S, ullam L peccatoris S, peccatorem T 19 consequantur LTAo