DE COMMVNIBVS GENERIS ET DIFFERENTIAE. Commune est autem generi et differentiae con-
 
tinentia specierum. continet enim et differentia
species, etsi non omnes quot genera, rationale
enim etiamsi non continet ea quae sunt inratio·
nabilia quemadmodum animal, sed continet homi-
 
nem et deum, quae sunt species, et quaecumque
praedicantur de genere ut genera, et de his quae
sub ipso sunt speciebus praedicantur, et quae-
cumque de differentia praedicantur ut differen-
tiae, et de ea quae ex ipsa est specie praedicabun-
 
tur. nam cum sit genus animal, non solum de eo
praedicantur ut genera substantia et animatum,
sed etiam de his quae sunt sub animali speciebus
 4—p. 292, 10] Porph. p. 13, 22—14, 12 (Boeth. p. 40, 17—41, 12). 
 1 esse om. GN, add. Hm2 enumeratas] N numeratas cett. 2 prae-
dicantur] proferuntur HN 3 positas Gm1Hm1 suppositas Pm2 4 de 
 Porph. cf. ad p. 103, 7 5 Communis Σ , m1 in EH \ est om. E 
 Porph. (p. 13, 33) Busse, post autem N 6 continet—sunt (p. 292, 8)] LR Q ,
 om. cett. 7 etiamsi ΔΣ quod i m1 quas A m2R 8 enim om. R, 
 8. l. Δ inrationalia 2Φ , add. ut genus codd. praeter R Σ , om. etiam 
 Porph. p. 14,2, delend. uid. Bussio 9 sed] tamen brm 10 deum]
angelum R angelum et deum L; Porph. cod. A θεόν , cett. άγγελον 
11 genera] Σ genus cett. Busse (sed genera probare uid.); cf. ut genera
 16. p. 293, 20 , ut differentiae 13; Porph. p. 14,3 όσα τε ν,ατηγορεΐται του 
 γένους ώς γένους et] eadem in ras. A m2 12 et] Z p, s. l. A m2, 
 om. cett. (aliter er. T ) Busse item brm; cf. ad 13 quaecumque] Lm2R Z 
quaeque cett. 13 de differentia] differentiae Lm1 A differentia R ΓΦ ;
 cf. ut differentiae p. 294, 1; Porph. p. 14,4 όσα τε τής διαφοράς ώς 
 διαφοράς 14 ex] sub L \ et R; Porph. έξ praedicantur Γ 15 genus
sit ΔΛΣ 16 praedicatur R ut om. edd. genera] L Z Busse genus
 cett. codd., om. edd.; cf. p. 394, 3—5; Porph. p. 14,5 γένους... ώς 
 γένους αατηγορεΐται ή ουσία 17 sunt om. L animalis Δ 
 
omnibus praedicantur haec usque ad indiuidua.
cumque sit differentia rationalis, praedicatur de
ea ut differentia id quod est ratione uti, non solum
autem de eo quod est rationale, sed etiam de his
quae sunt sub rationali speciebus praedicabitur
 
ratione uti. commune autem est et perempto ge-
nere uel differentia simul perimi quae sub ipsis
sunt; quemadmodum enim si non sit animal, non
est equus neque homo, ita si non sit rationale,
nullum erit animal quod utatur ratione.
 Post eam quae cunctis adesse uisa est communitatem, sin-
gulorum ad se similitudines ac dissimilitudines quaerit, et
quoniam inter quinque proposita genus ac differentia uniuer-
salioris praedicationis sunt, siquidem genus species continet
ac differentias, differentiae uero species continent neque ab his
 
ullo modo continentur, primum generis ac differentiarum
similitudines colligit, ac primam quidem ponit hanc, dicit
enim commune esse generi ac differentiae, ut species claudant;
 1 praedicatur LR ante haec add. et s. l. Lm2, in mg. Γ , post 
haec Λ haec del. \ m2 2 rationalis] codd. (etiam Bussii LQ rational,
 in P uox paene tota euanuit ) rationale edd. Busse; Porph. p. 14,7 
 διαφοράς τε οόσης τής τοΰ λογιχοΰ ; cf. infra p. 293, 14 rationalis diffe-
rentia; 295, 11 sub rationali differentia, unde rationalis nominatiuum 
 potius intellegas quam cum Porph. genetiuum praedicantur Φ 3 eo
 coni. Busse non] et non L *l> 4 autem] ΓΦ , s. l. Km2, om. cett.; 
 Porph. p. 14, 8 δε 5 ante sunt s. l. sub ipsa \ m2 sub rationabili-
bus h m1, del. m2 post rationali add. animali ΠΦ , s. l. Lm2 praedi-
catur ΓΔΛΣΦ a.c.; Porph. p. 14, 9 χατηγορηθήσετοι 6 ante ratione
 add. id quod est s. l. & m2 W m2 Busse id quod potest LR post com-
mune s. l. illis Γ est autem Φ ante perempto add. hoc Λ genere]
 Porph. p. 14, 10 ή τοΰ γένους , om. η cod. Μ 8 enim] Σ , s. l. Ψ m2 ,
 om. cett.; Porph. p. 14,11 γάρ sit] est CEGHP 9 ita] sic L ac
 b m1 \ 12 ad se] ad esse EGP et om. CEG, s. l. Pm2, del. Lm2 
13 generis ac differentiae CN uniuersaliores praedicationes CEGNP 
14 ante species add. et LR 15 nec N 16 ac] et N 17 primum
 LNP hanc] hanc communionem H 18 commune] hoc commune H 
communionem LR ac] et CGLP concludant HN 
 
nam sicut genus sub se habet species, ita etiam differentia,
tametsi non tantas quot habet genus, etenim genus quoniam
differentiam etiam claudit et non unam tantum sub se diffe-
rentiam cohercet ac retinet, plures necesse est habeat sub se
 
species, quam quaelibet una earum differentiarum quas claudit,
ut animal praedicatur de rationabili et inrationabili. quodsi
ita est, praedicabitur et de his quae sub rationali sunt positae
speciebus et de his quae sub inrationali. est ergo commune
animali et rationali, id est generi et differentiae, quod sicut
 
genus de homine et de deo praedicatur, ita etiam rationale,
quod est differentia, de deo ac de homine dicitur, sed non in
tantum haec praedicatio funditur quantum animalis, id est
generis, animal enim non de deo solum atque homine, sed de
equo et boue praedicatur, ad quae rationalis differentia non
 
peruenit. sed quandocumque deum supponimus animali, secun-
dum eam opinionem facimus quae solem stellasque atque hunc
totum mundum animatum esse confirmat, quos etiam deorum
nomine, ut saepe dictum est, appellauerunt. Secunda item
communio est generis ac differentiae, quoniam quaecumque
 
praedicantur de | genere ut genera, eadem de his quae sub
 p. 96 
ipso sunt speciebus praedicantur; ad hanc similitudinem
 15 quandocumque — 18 appellauerunt] Abaelardus, Introduct. ad
theolog., II 34. 376. 18 saepe] p. 208, 22. 259, 19. 
 1 habeat Lm2 differentiae EGR 2 post. genus om. EGR, post 
quoniam Cm1, corr. m2 3 differentias CHm1L etiam del. Lm2, om. N 
et om. EG, s. l. Lm2 tantum om. H, s. l. Lm2 4 ante plures
 add. sed EGL adhibeat R ut habeat L 5 quas om. L quam
 EGHPm1R 6 rationali CHLN inrationali ( uel irt-) HLN 7 ra-
tionabili Cm1EGm2P 8 inrationabili ( uel irr-,) CEGNP commune
est, post s. l. ergo C ; ergo om. EG, add. Pm2 10 et de deo om. EG 
rationabile CEGR 11 in om. LN 12 haec om. EG 14 rationabilis
 R 16 opinionem] CHNPm2 Abaelard. propositionem EGLPm1R 
qua EGLm1P solem] coelum Abaelard. 17 confirmant EGLm1 
confirmet N 20 de genere praedicantur C post eadem add. et L 
21 ipso] genere H ad hanc similitudinem om. EGR; ante ad s. l. 
et Pm2 
 
quaecumque de differentia praedicantur ut differentiae, et de
his quae sub differentia sunt ut differentiae praedicantur, cuius
sententiae talis est expositio, sunt plura quae de generibus
praedicantur ut genera, ut de animali dicitur animatum, dicitur
substantia, atque haec ut genera, haec igitur praedicantur et
 
de his quae sub animali sunt, ut genera rursus; nam hominis
et animatum et substantia genus est, sicut ante fuerat ani-
malis. item in ipsis differentiis quaedam differentiae inueniun-
tur quae de ipsis differentiis praedicantur, ut de rationali duae
differentiae dicuntur, quod enim rationale est, utitur ratione
 
uel habet rationem, aliud est autem uti ratione, aliud habere
rationem, ut aliud est habere sensum, aliud uti sensu, habet
quippe sensum et dormiens, sed minime utitur, ita quoque
dormiens habet rationem, sed minime utitur, ergo ipsius ratio-
nabilitatis quaedam differentia est ratione uti, sed sub ratio-
 
nabilitate homo positus est; praedicatur igitur de homine ratione
uti ut quaedam differentia, differt enim a ceteris animalibus
homo, quia ratione utitur, demonstratum igitur est quia sicut
ea quae de genere praedicantur, dicuntur de generi subiectis,
ita etiam ea quae de differentia praedicantur, dicuntur de his
 
quae differentiae supponuntur. Tertium commune est quod
 1 ante quaecumque add. et EGL(del. m2), er. uid. C quaeque
 GPR praedicantur om. EGR, post ut differentiae H ut differentiae
 om. EG post differentiae add. eadem quoque L, post de his P (om. 
et), eadem s. l. Nm2 2 post sub add. ipsa NR sunt ante sub H 
ut differentiae om. H, s. l. Nm2 ut differentia EG 4 post. dicitur
 om. L 5 ante substantia add. et LPm2 6 rursus ante ut GR, post L 
7 antea fuerat H ante fuerant (n s. l. m2) L fuerant ante R 8 quae-
dam s. l. Cm2 9 praedicentur Cm2 ut om. HN 11 autem habere
rationem aliud uti ratione NR. 12 ut om. H sicut N est om. H 
13 sed minime utitur om. N sed—dormiens om. EGPE, del. Lm2 
ita—rationem in sup. mg. Nm2 15 sed om. EG, s. l. Pm2 16 positus
est homo R esse ( om. est EGP est ex esse Lm2 esse del. Pm2 )
praedicatur. Igitur EGLP 17 ut om. EG, s. l. Cm2 post diffe-
rentia add. est EGP a] L, om. cett. 18 homo ante ceteris H est
igitur HLN quia] quod CL 19 post. generum EGLm2P 20 post his
 add. quoque HN 21 post Tertium add. uero P, s. l. Lm2 quod] quia C 
 
sicut absumptis generibus species interimuntur, ita absumptis
differentiis species de quibus differentiae praedicantur, intereunt,
commune enim est hoc, uniuersalium in substantia pereuntium
perire subiecta. sed prima communio demonstrauit genera de
 
speciebus praedicari, sicut etiam differentias, propter hanc
igitur similitudinem si auferantur genera, species pereunt, sicut
etiam species perire necesse est quae sub differentiis sunt, si
uniuersales earum differentiae consumantur, cuius exemplum
est : si enim auferas animal, hominem atque equum sustuleris,
 
quae sunt species positae sub animali, si auferas rationale,
hominem deumque sustuleris, qui sunt sub rationali diffe-
rentia collecti. Et de communitatibus quidem hactenus,
nunc de generis et differentiae dissimilitudine perpendit.