LI. DE CONTINENTIA OBIS. In psalmo CXXXVIIII: Vir linguosus non dirigetur super terram. Item in prouerbiis: Ex multiloquio non effugies peccatum: parcens autem labiis sapiens eris. Item illic: Qui multis utitur uerbis, laedit animam suam. Item illic: Mutum te faciens uideris sapiens esse. Item illic: Qm respondit uerbum prius quam audiat, stultitia est illi et obprobrium. Item illic: Mors et uita in manibus linguae: qui autem continens est, edet fructus eius. Item illic: Qui L. DE CONTINENTIA. ORIS. In psalmo CXXXVIIII: Vir lingosus non dirigetur. In prouerbiis cap. : Ex multiloquio non effugies. Item cap. : Qui multi sunt uerbis. Item cap. XVIII: Stultus quoque, si tacuerit, sapiens putabitur. Item cap. XVIIII : Qui prius respondit quam audiat stultum se esse demonstrat. Item cap. XVIIll : Mors et uita In manu lingue. Item cap. XXI: Qui custodit os suum et linguam. Item cap. XXVIIII: LI. DE CONTINENTIA ORIS. In psalmo CXXXVIIII: Vir linguosus non dirigetur super terram. In prouerbiis cap. XI: In multiloquio peccatum non deerit usque prudentissimus est. Item cap. XIIII: Qui custodit os suum, custodit animam suam usque sentiet mala. Item cap. XIII: Abominatio est domino labia mendacia usque placent ei. Item cap. XVIII: Stultus quoque, si tacuerit, sapiens putabitur, et si conpresserit labia sua, intelligens. Item cap. XVIIII: Qui prius respondit quam audiat, usque et confusione dignum. Item cap. XVIIII: Mors et uita in manu linguae usque comedent fructus eius. Item cap. XXI: Qui custodit os suum usque de anguis animam suam. Item 8 Ps. 189, 12 4 Prou. 10,19 6 Prou. 18, 8 (Eccli. 20,8) 7 Prou. 17, 28 Prou. 18, 18 9 ib. 21 10 Prou. 21, 23 8 super terra V1, in terra Cv 5 eris (s in rasura) M, erit V ubi supra MVLC (ef. 520, lin. 2: Eccli. 20, 8) 6 ledit VLC illic alt.) in prouerbiis MVLC 7 uideberis (ut deberes M) MVLC ubi supra MVLC 8 opprobrium S 9 in prouerbiis MVLC 10 edit (Md- M) MlL uerba Item — Qei custodit - - 530, 8 adsiduus esto om. V ubi supra MLC (tic 519, 3. 8. 11. 520, 5. 7 custodit os suum et linguam, conseruat de angustiis animam suam. Item illic: Laqueus enim fortis sunt uiro sua labia, et capitur uerbo oris sui. Item illic: Abominatio est domino defigens oculum, et indocti incontinentes sunt lingua. Item illic: Si uideris uirum uelocem in uerbis, scito quia. spem habet magis insipiens quam ille. Item in ecclesiastico: Noli citatus esse in lingua tua et inutilis etremissus in operibus tuis. Item illic: Non appelleris susurrio, et lingua tua capiaris: super furem enim est confusio et paenitentia: susurratori autem odium et inimicitiae et contumelia. Item illic: Ne iteres uerbum durum et nequam. Item illic: Est tacens qui inuenitur sapiens, et est tacens qui non habet sensum loquellae. et est tacens sciens tempus apti Vidisti hominem uelocem ad loquendum. In ecclesiastico cap. : Noli citatus est in lingua. Item cap... I (sequitur lacuna 35 fere litterarum) ...... Non appelleris I susurrO et lingua tua capiaris. Item cap. : Ne iteris uerbum nequam et durum. Item cap. : Est tacens qui inuenit sapiens esse cap. vn : Inlaqueatus es uerbis oris tui et captus propriis sermonibus. Item cap. XXVIIII: Vidisti hominem uelocem ad lo-quendum. In ecclesiastico cap. IIII: Noli citatus esse in lingua tua et inutilis et remissus in operibus tuis. Item cap. VII : Homo linguosus et temerarius in uerbo suo odibilis est. Item cap. IIII : Noli esse susurro et lingua tua capiaris usque susurratori autem odium et inimicitia et contumelia. Item cap. X: Ne iteres uerbum nequam et durum et non minoraberis. Item cap. XI: Est tacens qui inuenitur sapiens usque est processio in 2 Pron. 6, 2 S Prou. 27, 20 5 Prou. 29, 20 7 Eccli. 4, 29 (S4) 8 Eccli 5,14 (16) 11 Eccli. 19, 7 12 Eccli. 20, 5 et 6 2 in prouerbiis MO, ubi supra L (sic lin . 6) laqueos S fortes 8 sunt S: est MLC labia sua C S capietur C abom.....] βδέλνγμα ϰυϱίῳ στηϱίξων ὀϕθαλμὀν , xai oi ἀπαίδευτο ἀϰϱα- τεῑϱ γλώσσῃ abhominatio LC 4 lingua om. MLC 5 cito 8 6 inecclesiastico MLC, illic S 8 apelleris L susurrio SM: susurro LCv 9 penitentia L 10 inimicitia MLC 11 nequam et durum MLCv 12 illic] in ecclesiastico MLC sapiens) add . esse MLC 13 loquelae LCv adeas MLC, om. S temporis. Item illic: Homo sapiens tacebit usque in tempus: lasciuus autem et inprudens non seruabunt tempus. qui multis utitur uerbis, laedit animam suam, et qui potestatem sibi adsumit iniuste, similiter processus est in malis. Item illic: Qui susurrio est in omnibus et non necesse, odietur. Item illic: Tacitus et sensatus honore honorabitur. Item illic: In medio sensatorum serua uerbum temporis: in medio autem tractantium adsiduus esto. Item illic: Homo iracundus incendit litem, et uir peccator turbabit amicos et in medium pacem habentium inmittet delaturam. secundum uirtutem hominis iracundia illius, et secundum substantiam suam exaltabit litem. certamen festinatum incendit ignem, et lis festinans effundit sanguinem, et lingua testificans adducet mortem: si sufflaueris, quasi scintilla exardebit, et utraque ex ore proficiscuntur. susurrio et bilinguis maledictus: multos enim turbabit pacem habentes. Item illic: Lingua tertia multos commouit et disparsit illos de gente in gentem: ciuitates diuitum destruxit et domos magnatorum effodit: uirtutes populorum concidit et gentes fortes dissoluit. qui ad illam spectat, non habebit requiem, nec habitabit cum requie. Item illic: Flagelli plagae liuorem faciunt, plaga autem linguae comminuet ossa. . multi ceciderunt in casus gladii, sed non sic. quasi qui interierunt per linguam. felix qui liberatus est a lingua nequam, qui in iracundia illius non transiuit et uinculis illius non est ligatus! iugum enim illius iugum ferreum est, mors illius mors nequissima et inutilis inferi. Item illic: Aurum tuum et argentum tuum confla, et uerbis tuis facito stateram et frenos ori tuo rectos: et adtende, ne forte labaris lingua et cadas in conspectu inimicorum insidiantium tibi, et sit casus Item cap. XV: Aurum tuum et argentum confla. Item cap. usque et utilis potius inferus quam illa. Item cap. XV: Aurum tuum et argentum tuum confla et uerbis trus facito stateram .3 Eccli. 28, 14 et 16 (16-18. 20) 7 ib. 17-21 (21—25) 13 ib. 24-26 (29. 30) 2 susurro V2 LCv tarbauit L 3 et 7 item illic om. MV LC 4 disperait MVLCv cimtates] add. s. lift . mnratas m. al. M (v) destruiit MVLC: distraxit S 5 domas F 6 sortes S spectat scripsi: expectat SMVLC, respicit v habitabit j-nit M) SMV, habebit LC 7 requię S 8 plage ML 9 sic quasi v, ait quasi S, ea (s. lin. al. m . sic quomodo) M, om. V, sic L C, ώς 10 lingaam] add . suam m. al. M nequa L 11 iracundia SM1VLC, -am corr. m. al. M (v) transibit LC 12 alligataB L ferreum est} add. s. lin . et uinculum illius uiaculum eream est m. al. M (v) .18 nequissima et MVLC, neqaissimae S inutilis inferi SM1VLC: utilia inferus potius quam illa corr. ai. m . in M (cf. v), λυσίτελής μα̃λλον 6 ἆδης αύτη̃ς uerba Item — Aurum — — p. 524, 10 uana religio est om. V illic] in ecclesiastico MC, ubi supra L (sic 522, 1) 14 argentum (tuum om.) MLC tuis MLC, tui S 15 in lingua MLOv, add . tua m. al. M taus insanabilis. Item illic: Quis dabit ori meo conseruationem et super labia mea signaculum certum, ne cadam ab illis et lingua mea perdat me? deus pater et dominator uitae meae, ne derelinquas me cadere in iIIis : ne adcrescant ignorantiae meae, et adprehendar in conspectu contrariorum, et gaudeat inimicus meus. Item illic: Indisciplinosae IOB adsuescas os tuum, est enim in illa uerbum peccati. Item in ecclesiaste: Noli festinare in ore tuo, etcor tuum non adceleret, ut proferas uerbum ante faciem dei: quia deus in caelo est et tu in terra: propterea pauca sint uerba tua. Item illic: Noli dare os tuum, ut peccet caro tua: et ne dicas ante faciem dei quia ignorantia est, ut non irascatur dominus in uerbis tuis, ut perdat opera manuum suarum. Item in iob: Et ideo a nequissima lingua absconde te, et : Quis dabit ori me conuersationem. Itemcap . : In- 15 disciplinofl enim non inquiescat. Item cap. : Noli festinare in ore tuo. Item cap. : Noli dare os tuum, ut peccet. In iob cap. VIIII: A flagello linguae absconderis. Item cap. : usque insanabilis in mortem. Item cap. XI: Quis dabit ori meo custodiam et super labia mea signaculum certum usque etgaudeat inimicus meus. Item cap. m: Indisciplinose non adquiescat os tuum, est enim in illa uerbum peccati. In ecclesiaste cap. V: Nec temere quid loquaris usque idcirco sint pauci sermones tui. Item in ecclesiaste cap. V: Ne dederis os tuum, ut peccare facias carnem tuam usque dissipet cuncta opera manuum tuarum. In iob cap. VIIII: A flagello linguae 1 Eccli 22, 27 (81) et Eccli. 28, 1 et 8 6 EccK. 28, 18 (17) 8 Eccle. 5, 1 11 ib. 5 14 Iob. 5, 21 et 22 1 insanabilis] add . in morte MLC, in mortem « 2 nec adamabilis (corr . al. m. uti ne cadam ab ipsie) M 8 pater ***** et dominus M dominator (in rasura m. 1) 8 5 appraeb- MC, adpraehendat 8 6 nbi snpra MLC indisciplinosae SM (s . lin. add . lingue tiel loqaele al. m . in M), indisciplinose LC (cod. Amiat . et Tolet.), tf. Eccli . 23, 15 7 adsuescas S: adquiescat MLC 8 ecl S, ecclesiasten (en ita rasura m. 1) M 9 adcełeret S, àcèel- MLG 11 ubi supra MLC 18 manum 8 tuarum C 14 fob (in om.) L te MLC: om. 8 absconnon timebis a superuenientibus malis. deride iniustos et infrena os scelestorum. Item illic: Et si in multiloquio extollamur, coram domino non absoluetur. Item in psalmo XIII: Linguis suis dolose agebant, uenenum aspidum sub labiis eorum: quorum os maledictione et amaritudine plenum est. Item in psalmo XXXIII: Quis est homo qui uult uitam et cupit uidere dies bonos? cohibe linguam tuam a malo et labia tua, ne loquantur dolum: declina a malo et fac bonum: inquire pacem et sequere eam. Item in psalmo XXXVIII: Dixi: custodiam uias meas, ut non delinquam in lingua mea. posui ori meo custodiam, dum consistit peccator aduersum me. Item in psalmo GXL: Pone, domine, custodiam ori meo et ostium circumstantiae labiis meis. non declines cor meum in uerba mala ad excusandas excusationes in peccatis. cum hominibus operantibus iniquitatem, et non conbinabo cum electis eorum. Item apostolus ad ephe - . sios : Omnis sermo malus de ore uestro non procedat, sed Et si in multiloquio extollamur. In psalmo XIII : Linguis suis dolose agebant. In XXXIII: Quis est homo qui uult uitam. In XXXVIII: Dixi: custodiam. In epistula ad effesios cap. : deris. Item cap. : Et si in - mnltUoquio extollamur, coram domino nostro absoluimur. In psalmo XIII: Linguis suis dolose, agebant usque amaritudine plenum est. In XXXllII : Quis est homo qui uult uitam usque et sequere eam. In XnVllI : Dixi: custodiam uias meas usque dum consistit peccator aduersus me. In CXI: Pone, domine, custodiam ori meo usque cum electis eorum. Paulus ad ephesios cap. V: Omnis sermo malus ex ore uestro 2 lob. 11, 2 4 Ps. 18, 8 6 Ps. 88, 18—15 10 Pe. 38, 1 12 Pa. 140, 3 et 4 17 Eph. 4, 29 et 80 2 Bceleratorum MLC illic] in iob MC, iob L 8 deo C absoluimur MLC 4 dolosae SM 6 tricesimo seMndo C 7 coibe MLC 9 persequere Ov 10 de | linguam S 11 dotnihe MLC: om. 8 18 osteom S, hostium 0 circumstantiae SCv: continentiae ML, πεϱίοχη̃ς 14 mala] malftiae (-tia M) MCv 16 conbinabo SM: communicabo LCh, συνδυίάσω apostoltu] pattltH MLC efesioB S, effesios LC si quis bonus est ad aedificationem fidei, ut det gratiam audientibus. et non contristaueritis spiritum sanctum dei, in quo signati estis in die redemptionis. omnis amaritudo et ira et indignatio et clamor et conuicium tollatur a uobis cum omni malitia. Item in ecclesiastico: Non litiges cum homine linguato, et non mittes in igne illius ligna. Item iacobus apostolus: Sit uero omnis homo citatus audire et tardus loqui. Item illic: Si quis putat superstitiosum se esse, non refrenans linguam suam, sed fallens cor suum. huius uana religio est. Item illic: Nolite multiloqui esse, fratres mei, scientes quia maius iudicium accipietis. multa enim omnes delinquimus. si quis in uerbo non delinquit, hic perfectus uir est, potest frenare totum corpus et dirigere. Omnis sermo malus de ore uestro. In epistula iacobi cap. : Sit uero omnis homo uelox. Item cap. : Si quis. putat religiosum. Item cap. : Nolite multiloqui esse usque mortali ueneno. non procedat usque tollatur a uobis cum omni malitia. Item in ecclesiastico cap. VI: Non litiges cum homine linguato et non instrues in igne illius ligna. In epistula iacobi cap. IIII: Sit autem omnis homo uelox ad audiendum, tardus autem ad loquendum. Item in eadem epistula cap. Y: Si quis putat se religiosum esse, non refrenans linguam suam usque huius uana est religio. Item cap. X: Nolite plures magistri fieri, fratres mei, usque plena ueneno mortifero. 5 Eccli. 8, 4 7 Iac. 1, 19 8 ib. 26 10 Iac. 3, 1-8 1 est om. MLCv aedificationem audientium (om . fidei u. d. g. audientibus) MLC fidqi S 2 non S: ne MLC contristaueris SC 3 dię 8, diem MLCv 4 conuicium S, blasphemia MLCv tollatur SCv: auferator ML 6 non alt. om. MLC . inmittea (imm- M) MLC 7 apostolus om. MLC citatus] ueloi Cv ad audiendum MLCv 8 ad Joquendum Cv illic] iacobus MLC (sic lin. 10) superstitiosum S, religiosum MLCv 9 uerba sed f. c. suum om. MLC I 10 uana est religio MLCv 11 scientes MVLOrJ, om. S accipietis] sumitis Cv multa S: in multis M VLCv 12 delinquemus F1 offendimus omnes Cv delinquid S, offendit Cv 13 poteat] add . etiam MVLCfJ, δυνατὀς infrenare L, refrenare C quare ergo equis frena in ora mittuntur nisi in eo, ut suadeantur a nobis et totum corpus circumducamus? ecce et naues, quae tam inmensae sunt, sub uentis duris feruntur et circumducuntur a paruissimo gubernaculo, ubi impetus dirigentis uoluerit. sic et lingua pars membri est, sed est magniloqua. et sicut paruus ignis magnam siluam incendit, ita et lingua ignis est: et mundus iniquitatis per linguam constat membris nostris, quae maculat totum corpus, et inflammat rotam geniturae et inflammatur a genitura. omnis enim natura bestiarum et auium et serpentium et beluarum maritimarum domatur et subiecta est naturae humanae: linguam autem hominum domare nemo potest nec retinere a malo, quia plena est mortali ueneno. LII. FVGIENDAM EBRIETATEM. In prouerbiis: Qui est iucundus in uini conmorationibus, relinquet contumeliam. Item illic: Proterua res est uinum LII. FVIENDAM HEBRIETATEM. In prouerbiis cap. XXIIII: LII. FVGIENDAM AEBRIETATEM. In prouerbiis cap. XDI: Qui suams est in mm moderatiombus in srus monitionibus relinquit contumeliam. Item cap. XXI: Luxoriosa res uinum et tumultuosa aebrietas: quicumque his delectatur non erit sapiens. 16 Prou. 12, 11 17 Prou. 20, 1 1 ergo] uero MVLC qquia SC ora Sv . ore MVLC, τὰ στὀματα 2 et post ecce om. MVLC (Idov xat) 3 quae tam MVC: quiaetam S, quietam L immensae MVC circumducuntur] circumferontur Cv 5 membri] add . parua MVLC est alt.] et L 9 rotam MVLC, *otum (rasa n) S geniturae S: natiuitatifl nostrae MVLCv, τη̃ς γενέσεως genitura SM1V1L: gehenna M2V2Cv, τη̃ς γεέννης omnes ML 11 linguę F1 12 nullus hominum domare potest MVLCv nec S, uel MVLC 15 aebriętatem M 16 iocundus VLC in uini conmoratiombus S: in suis munitiombus MV1LC, ^ in uini moderationibus in suis monitionibus V1, in uini demorationibus, in suis munitionibus 11 17 illic] ubi supra MLC et iniuriosum ebrietas. omma autem stultus his coamiscetur . Item illic: Noli esse uinolentus, neque extendas te ad emendam carnem: omnis enim ebriosus et fornicarius mendicabit . et uestietur conscissos pannos et omnis aomniculosus . Item illic: Cui uae? cui tumultus? cui iudicia? cui libes et rixae? cui contritiones superuacuo? cuius liuidi ocali ?\' noane eorum qui conmorantur in uino? nonne eorum qui inuesiagant ubi conuiuia fiant? nolite ergo uos inebriari uino, sed loquimini cum uiris iustis et fabulamini in deambulationibus. si enim in phialas et calices dederitis oculos uestros, nouissime ambulabitis nudiores pilo. Item illic: Potentes iracundi sunt: uinum non bibant, ne, cum biberint, obliuiscantur sapientiam et recta non possint iudicare infirmibus. Item illic: Spinae nascuntur in manibus ebriosi. Item in Noli esse in conuiuiis potatorum. Item ibi: Cui uae, cuius patriis ne. Item cap. XXX: Noli regibus, olam uel, noli regibus dare Item cap. XXIIII: Noli esse in conuiuiis. potatorum usque et uestietur pannis dormitatio. Item cap. XXllII : Cui use, cuius patriuae , cui rixae, cuius foueae usque et sicut regulus uenena diffundet. Item cap. XXX: Noli regibus o lamuhel , noli regibus. dare uinum, usque et mutent causam filiorum pauperis. Item cap. XXVI: Quomodo si spina nascatur fi fpina nafcatur in ras . in manu temulenti, sic parabola in ore stultorum. Item in 2 Prou. 28, 20 et 21 \' 5 ib. 29-31 11 Prou. 81, 4 et 5 14 Prou. 26, 9 16 Prou. 31, 4 1 iniuriosum 8: contameliosa MVLC, u ̔βριστι x ό v aebrietas et infra aebriosus et\' similia MC 2 et 11 in prouerbiis MLC 8 edendam L mendicauit MV1 4 uestietur MVLC: uestiet 8 conscisos. M somniclosus (soniclosus V) SMV 5 et 14 illicj ubi supra. MLC 5 cui lites MLC: lites S 6 superuacuo S, superuacae (-cue L) MVLC, ὸιὰ x ε v η̃ς , fort: super uacuo cuins] cui L lippidi C 8 conuiuia S, potationes MVLC, πότοι fiunt MVLC inębriari SC, insebriare. M 10. filas (corr....m.1). S, fialas MVLC et in calices MVsLO 11 ambplauitis S nouissineS, om. V (sed patet lacuna) potentes inecundi siceram et uinuma non bibant F1 12 biberist] biberent S 13 recta, M. VLC: rectum S, όρθά infinnibus S, infirmioribus MVLC ececclesiastico : Operarius ebriosus non locupletabitur, et qui spernit modica paulatim decidet. uinum et mulieres apostatare faciunt sapientes, et arguunt sensatos. et qui se iungit fornicariis, erit nequam: putredo et uermes hereditabunt illum. Item illic: Mulier ebriosa et erronea magna ira, et contumelia et turpitudo illius non contegetur. Item illic: Et si in, medio multorum sedisti, prior illis non poscas bibere. quod sufficiens sit homini disciplinato uinum exiguum, et in dormiendonon laborabis ab illo et non senties dolorem. uigilia et cholera et tortio uiro infrunito: somnus sanitatis in homine parco: dormiet usque in mane, et anima illius cum ipso deliciabitur. Item illic: Diligentes uinum noli prouocare: multos enim exterminauit uinum. ignis probat ferrum durum, sic uinum corda superborum arguit. aequa uita hominibus uinum. In ecclesiastico cap. : Operarius hebraicus non locupletabitur. Item cap. XIII: Mulier hebriosa ira magna est. Itemcap . XVII: Et si in medio multorum. sedisti usque mino- clesiastico cap. X: Operarius aebriacus non locupletabitur usque putredo et uermes hereditabunt illum. Item cap. XHI:. Mulier aebriosa ira magna est usque turpitudo (in ras.) illius non contegetur. Item cap. XVH: Et si in medio multorum sedisti prior illis, non extendas. manum tuam, usque et anima illius cum ipso delectabitur. Item ibi cap. XVII: Diligentes in uino noli prouocare usque minorans uirtutem et faciens uulnera. 1 Eccli. 19, 1—3 5 Eccli. 26, 8 (11) 6 Eccli. 81, 18-20 (21-24) 12 Eccli. 81, 25-29 (80-82. 84. 86. 88. 4Q) b locuplebitur 8 2 decidit S 8 argnent 8 (496,16) 4 nequa, S, nequln MVLC 5.. 6 illie] ubi supra MLC 5 ebrieca(sebr- M).МLC, ebra. F erronia S 6. contegitpr M si MVL C2 om. S 7 quod] quia M2C, quam v, ώς 8 sit S, est M . VLOo 9 dormi| ttando C uigilia et S, uigiliae. MVLC 10 colera. MVLC, colerum. S tortioaes MPLO, to*tiones V1, tortura t1, uiro om. C infronito 8 12: diliciabitur SV1 uerba, Item — Diligentes — Optimum. - Sobrii — Swut — christum om. V in ecclesiastico MLC 14 superboa S arguit (s.l. ia ebriatate potatwn ex v add. m. 2) M. aequa uita]aequauit M, in uita 8. I. add. m. 2 . uinum non in ebrietate: si bibas illud moderate, ut sis sobrius: quia defraudat uitam mors. uinum in iucunditate creatum est, non in ebrietate ab initio. exultatio animae et cordis uinum modice potatum. uinum multum potatum imitationem et iram, et ruinas multas facit ebriositatis animositas. Item in ecclesiaste: Optimum est ire in domum luctus quam ire in domum potationis. Item in iohel propheta: Sobrii estote qui ebrii estis a uino uestro: plorate et ululate omnes qui bibitis uinum in ebrietate, quia ablata est de ore uestro iucunditas et gaudium. Item apostolus ad romanos: Sicut in die honeste ambulemus, non comisationibus, non ebrietatibus, non concubitibus et inpudicitiis, non contentione et aemulatione: sed induite uos domi- rans uirtutem et faciens uulnera. In ecclesiasten cap . VII: Melius est ire ad domum luctus quam ad domum conuiuii. In iohel cap . : Sobrii estote qui ebrii estis. Paulus ad romanos cap . : Sicut in die honeste ambulemus. Ad corin- In ecclesiaste cap . VII: Melius est ire ad domum luctus quam ad domum conuiuii. Iniohelcap . : Expergescimini , aebrii , et flete et ululate omnes qui bibitis uinum in dulcedine, quoniam periit ab ore uestro. Ad romanos cap . XV: Sicut in die honeste ambulemus usque sed induimini dominum iesum christum. 6. Eccle. 7, 3 8 Iohel 1, 5 11 Rom. 13, 13 et 14 1 inębriate S bibes M sis aobrins MLC: si | subrins S 2 quid Sfv iocunditate MLC 3 aebrietate SMC anime .. modicae S 4 irritationem MLC 5 facit] add . amaritndo anime uinum multum potatum (uers. 39) 8. Z. 3P a uerbis ebrietatis ammositas incipit uersus 40 in V ebriositates animositates L 6 ecclesiastae S, ecclesiastico M irQ S (bis) 7 ioel C 8 ebrii (aebr- M) MLC, ebri S 9 aebrietate SM . quia] qui 8 - 10 iocunditas MLC apostolns S, paulus MLC 11 in dię S 12 in comissationibus M, in comesat- L, in comessat- Oo non ebr.] et ebrietatibus (aebr. MC) MLCfJ, xai μέϑαις concubitibus S: in concupiscentiis (concapesc. M) MLC, in cubilibua v, x οίταις 18 in contentione MLCv emulatione LC uos om. L num iesum christum. Item ad corinthios I: Non auari, non ebriaci, non maledici regnum dei possidebunt. Item ad ephesios: Nolite inebriari uino, in quo est luxoria, sed inplemini spiritu sancto. LIII. MVLIERIS MALITIAM ESSE VITANDAM. In prouerbiis salomonis: Noli intendere fallaci mulieri: mei enim destillat a labiis mulieris meretricis, quae ad tempus inpinguat tuas fauces: nouissime tamen amarius felle inuenies et acutiorem magis quam gladium ex utraque parte acutum. uestigia enim eius non conueniunt uitae: uias enim uitae non exsequitur, fallaces enim uiae eius et non bene. cogitantes. longe fac ab ea uiam tuam: noli adpropinquare ad ianuas domus eius, ut non derelinquas aliis uitam tuam thios I cap. : Non anari , non hebriosi. Ad effesios cap. : Nolite inhebriari uino.- LIII. MVLIERIS MALITIAM ESSE VITANDAM. In prouerbiis cap. VI: Faus enim stillans labia meretricis. Item cap. VII: Ad corinthios I cap. VI: Neque auari neque aebriosi usque regnum dei possidebunt. Ad efesios cap. VI: Et nolite inaebriari uino, in quo est luxoria. LIII. MVLIEEIS MALITIAM ESSE VITANDAM. In prouerbiis cap. VI: Fauus enim stillans labia meretricis usque et annos 1 I Cor. 6, 10 3 Eph. 5, 18 7 Prou. 5, 2-6. 8. 9 18 Prou. 5, 3 1 chorintios M I (8. I. add. m. 1) S, prima MC 2 ebriaci . S: ebrioai (tjbr- MC) MVLCv maledicti L 3 efesios S, effesios LC est] add . omnis MLC\' luxuria LC uerba sed inpl. sp. sancto om. MVLC 7 salomonis om. MVLC fallacia (-tia C) M1 V1 C, fallaciam M\'L, fallaciae V2v mulieris v 8 distillat MVLC meretricis mulieris V 9 inpingat M, inpugnat F1 fauces tuas C nouissimae SM tamen S, autem M V : mrora LC inuenies] erit C nouissimae aute amarius felle inuenies et ora acutiore (corr. m. 2) M 11 uestigia om. V (sed lacun α̇ est) eius om. V 14 relinquas M XII, Aug. 3, i. 34 et substantiam tuam his qui sine misericordia sunt. Item illic: Noli nimius esse ad alienam neque coBiungaris amplexibus eius quae non est taa . Item illic: Pili, non te uincat formae desiderium, neque capiaris oculis tuis, neque rapiaris palpebris tuis. pretium enim meretricis quantum est? unus panis: mulier autem uirorum pretiosas animas capit. Item illic: Alligabit quis in sinu ignem, uestimenta autem non conburet? aut ambulabit supra carbones ignis, pedes autem non conburet? sic qui intrat ad uxorem proximi sui non erit inpunitus, neque omnis qui tangit eam. Item illic: Mulier stulta et audax inops prudentia efficitur, quae nescit ruborem. Item illic: Sicut tinea uestimento et uermis Increpatio discipline custodiat te a muliere mala usque adnlteri perdet animam suam. Item cap. VIII: Et prudentia uoca amicam tuam, ut custodiat te a muliere extranea usque fortissimi quoque interfecti sunt ab ea. In ecclesiastico cap. XIII: Nequitia tuos crudeli. Item cap. VIII: Ne abstrahatur in uiis illius mens tua usque interfecti sunt ab ea. Item cap. VII: Numquid abscondere potest homo ignem in sinu suo usque non erit mundus quum tetigerit eam. Item cap. X: Mulier stulta et clamosa usque qui abscesserit ab ea saluabitur. Item cap. XXVI: Sicut tinea uestimento et uermis ligno, ita tristitia uiri nocet cordi. 2 Prou. 5, 20 8 Prou. 6, 25 et 26 7 ib. 27-29 11 Piou. 9, 13 12 Prou. 25, 20 18 Prou. 6, 28. 24. 32 14 Prou. 7, 4. 5. 26 16 Eccli. 25, 24 17 Prou. 7, 25. 26 1 et subst. tuam om. V 2. 7. 12 illic] in prouerbiis MLC 2 alienam] mulierem C iungaris L S. 10. ubi supra MLC 4 formae desiderium] forma mulierum C oculis illine C 5 palpbebris SM tuis] eius MVLC prgtium S quantum] s. I. add . I uix m. 2 (ex v) V, quautus L 6 unine М2V2 fortasse scr. : quantum et unius panis, όση xai ὲ v ός αρτο vpraetiosas SM 7 uerba Item — Alligabit - - mulier maligna Item om. V alligaoit MLC autem om. C 8 conburet (uerba aut a. s. c. i. p. a. n. conburet om.) M ambulauit super LC .9 autem] uero LC 10 impunitus MC 11 audax MLC: paudax 8, θρασεῑα , clamoR e (ab hoc loco alienum uidetur quod Mai scribi posse cenaet pandax) pradentiae MLC quae MLC: quia S, ἡ 12 sicut in ea 8 ueetimentum et lignum M* uermes S ligno, ita uirum perdet mulier maligna. Item in ecclesiastico: Ne respicias mulierem multiuolam, ne forte incidas in laqueos eius. cum saltatrice ne adsiduus sis nec audias illam, ne forte pereas in efficaciis illius. Item illic: Non des fornicariis animam tuam, ne perdas te et hereditatem tuam. noli uideri in uicis ciuitatis, nec uageris in plateis eius. auerte faciem tuam a muliere conposita, et non respicias speciem alienam. omnis mulier quaestuaria quasi stercus in uia conculcatur. speciem alienae mulieris multi mirati reprobati sunt: conloquium enim eius quasi ignis eiardet . cum aliena muliere non adcumbas supra cubitum, et non alterceris cum illa in uino, ne forte declinet cor tuum in illam, et sanguine tuo labaris in perditionem. Item illic: Non des mulieri potestatem animae tuae, ne ingrediatur in uirtute tua et confundaris. Item illic: Breues omnes mali-. tiae super malitiam mulieris: sors peccatoris cadat super mulieris inmutat faciem eius. Item ibi: Ne respicies in mulieris speciem usque a carnibus tuis abscide illa. Item ibi: Dolor Item in eodem cap. VH: Ne respicias mulierem multiuolam usque ne forte pereas in efficacia illius. Item cap. VII: Non des fornicariis animam tuam in nullo usque et sanguine tuo labaris in perditionem. Item cap. XIII: Breuis omnis malitia super malitiam mulieris usque et per illam omnes morimur. 2 Eccli. 9, 8 et 4 4 ib. 6—9 (6—18) 14 ib. 2 15 Eecli. 25, 19 (26) 17 Eccli. 25, 28 18 Eccli. 26, 6. 9 (8. 12) 1 perdit MLC 2 respices VL ineedas S 3 saltrice S sis S: fueris MVLC 4 efficacia (-tia MC, ęff- C, efflcia. F1) MVLC 4. 15 ubi supra MLC 4 non] ne C 5 tuam] add. in nullo MLC, in ollo Vv 6 platheis M . 8 quaestuaria MV : questionaria C, quae eat uaria SL 9 concoloatur (-tus L) MVLCv: concalcator S alieni L ammirati MVLC 10 eiua]. illiua MVLCo exardesoet (-scit L) MVLC, ἀ v α x αίεται 12 altergeris M 18 labiaris M1V1 uerba Item — Non d. m. — confundaris om. MLC, Item — Non d. m. — 533, 2 contraria uiro suo Item om. V 15 bręues et quięto S breuia omnis malitia MLC , 84* illam. Item illic: Sicut ascensus arenosus in pedibus ueterani, sic mulier linguata homini quieto. non adtendas in mulieris speciem, et non concupiscas formam mulieris. ira et inreuerentia et confusio uiri magna mulier, si primatum habeat et administret uiro suo. A muliere initium factum \' est peccati, et propter hanc omnes morimur. Item illic: Fornicatio mulieris in extollentia oculorum et in palpebris eius agnoscitur. Item in ecclesiaste : Et dicam amariorem morte mulierem. retia et captio est cor eius et laqueus in manibus eius. Mulier nequa, qui tenet eam quasi qui tenet scorpionem. Item in prouerbiis: Sicut inaures in auribus porci, ita mulieri malae pulchritudo. Item in ecclesia- cordis ot luctus mulier zelotypa us que fornicatio mulieris in estollentia oculorum. In ecclesiasten cap . : E dicam amariorem mortem. In prouerbiis cap . : Inaures aurea in naribus sues. In ecclesiastico can. : Anima humilis. Item cap . XIII: Fornicatio mulieris in extollentia oculorum et paiphebris illius agnoscetur. Item cap . XEH: Mulier aebriosa ira magna est usque turpitudo illius non contegetur. Item in ecclesiaste cap . VIII: Et inueni amariorem mortem mulierem usque qui autem peccator est capietur ab illa. Item in prouerbiis cap . XII: Circulus aureus in naribus suis mulier pulchra et fatua. Item in ecclesiastico cap . XIII: Mulier si primatum 1 Eccli. 25, 20-22. 24 (27—30. 83) 7 Eccli. 26, 9/12) 8 Eccle. 7, 27 et Eccli 26, 7 (10) 11 Prou. 11, 22 1 item illic om. MLC arenosus MLC, om. S in om. M LC 3 ira et] irae MlL, ira C 4 inreuerentia et] inreuerentiae M1, inreuerentia M* 5 amministret MLC, 8. lin. add . 1 contraria eet uiro suo m. 2 M, cf. v hunc locorum ordinem exspectes : administrat uiro suo. Anima homilis .. suo. manus dissohitae ... uiro suo. A mnliere .. morimur. Mnlier nequa .. Bcorpionem.. Mulier ehriaca.. conte. getnr. Fornicatio .. agnoscetur. Item in eccle: Et dicam — Item in pron: Sicut - 6 omnis M1 ubi supra MLC 7 palphebris SM, palbebris C 8 agnoscitar. Item in ecclesiastico Mnliw ebriaca (aebr- MC) et erronea magna ira et contumelia et turpitudo illius non contegetur MLC ecclesiasten M, eccl, S 9 mortem MLC 10 nequa 8, nequam MLC 11 auribus S, naribus MLCfJ, ῥ w ί . 12 male L stico : Anima humilis et facies tristis et plaga cordis mulier nequa et contraria uiro suo. Item illic: Manus dissolutae . et genua debilia mulier, quae non consentit in angusto uiro suo. Item illic: Mulier ebriaca et erronea magna ira, et. contumelia et turpitudo eius non contegetur. LIIII. QVOD TONITBVA, PLVVIAE, CORVSCATIONES, GRANDINES, NIVES, GELICIDIA, VENTI, FVLGORA ET NVBES A DOMINO SINT. In exodo: Et extendit moyses manum in caelum, et dominus dedit uoces et grandinem, et percurrebat ignis super terram aegypti. Item illic: Factum est autem die tertio, cum mane factum esset, factae sunt uoces et coruscationes et nubes caliginosae super montem sina, et uox tubae sonabat LIIII. QVOD THONITEVA PLVVIAE CORVSCATIONE, GRANDINES; (cetera desunt, sed patet lacuna) In exodocap. : Et extendit moyses malum in caelo. Item c ap . : Factum est autem die tertio, cum mane factum esset.- habeat, contraria est uiro suo usque quae non beatificat uirum suum. Item cap. XIII: In muliere infideli flagellum linguae 20 usque quasi (in ras.〉 qui adpraehendat scorpionem. LIIII. QVOD TONITEVA PLWIAE CORVSCATIONES GEANDINES NIVES GBLICEDIA VENTI FVLGORA ET NVBBS A DOMINO SINT. In exodo cap. V: Extenditque moyees manum in caelum usque super terram aegypti. Item in exodo cap. XI: Iam aduenerat tertius. dies usque et ascenderet fumus ex eo quasi de fornace. 1 Eccli. 25, 28 (81) 2 ib. 28 (82) 4 Eccli. 26, 8 (11) 9 Exod. 9, 23 11 Ex. 19, 16. 18-20 19 Eccli. 26, 9. 10 2 nequa SM1, nequam M2LC uerba Item — Manus - - uiro suo om. L illic] ubi supra MC manus dissolutae et genua debilia MC: manu his [ solutae adililia S 3 debilia] add . roborate V1 angustiis MVC 4 uerba Item — Mulier - - contegetur om. hoc loco MLC . 7 thonitrua MV choruscationes MY grando V niues] om. C 8 gelicidia ML: cillicidia S, gelu C, pruinae V (291, 21) fulgura MV fulg. et nub. om. C 9 celum S, caelo MVLC 10 in cqlo dedit uocem C 11 in exodo MYL, ubi supra C 12 commune S 18 syna 80 magna, quia descenderat dominus in montem in similitudinem ignis: et ascendebat fumus uelut fumus camini magni. Item ig genesi: Et locutus est dominus ad noe, dicens: post septem dies inducam diluuium aquae per dies quadraginta totidemque noctes, et deleam omnem generationem, quam feci, a facie terrae. Et eruperunt omnes fontes abyssi, et cataractae caeli apertae sunt, et factae sunt pluuiae diluuii super omnem terram. Et tunc misit dominus spiritum et abstinuit aquam. Item in libro iesu naue: Et factum est, cum fugirent a facie filiorum israhel in descensu bethoron, disiecit dominus super illos lapides grandinis de caelo: et persecuta est eos ira domini usque azecha, et mortui sunt plures lapidibus grandinis, quam quos interfecerunt fili israhel gladiis in bello. Item in regnorum I: Et inno - In genesi cap. : Et loquutus est dominus ad me dicens: post septem dies inducam. In hiesu naue cap. : Et factum est, cum fugeret a facie filiorum israhel in descensu betboron . In regnorum libro I cap. : Et uocauit samuhel dominum deum, In genesi cap. III: Adhuc enim ei post dies septem ego pluam super terram usque et inminutae smt aquae et clausi sunt fontes abyssi et prohibitae sunt pluuiae de caelo. In libro ihu naue cap. V: Quumque fugerent filios israhel et essent in descensu btthoron usque quam quos gladio percusserant filii israheL In regnorum libro I cap. XXVIIII: Et clamauit samuhel ad 8 Gen. 7, 4. 11. 12 et Gen. 8, 1 . 9 iOB. 10, 11 1*1 Reg. 12, 18 et 19. 1 discenderat S, descenderet M 2 uelnd C uerba Item — Et - - abstinuit aquam Item om. V S noae M 4 diluiu M 5 totidemquae 8 deleam SMLC, ἐὲαλείψω 6 terre L abysi M 7 caracte S, cataraete L dilluuii S 10 fdgerent MVLC faciae 8 ihrahel (rasa t) 8 discens nbi toron S, descensu beteron F 11 disiecit S, deiecit MVLC 12 persequuta M azecha. et] ad xecha et MLC, ad zacha et V, ad zecchaea S, ἀς́η x ὰ xat 18 de lapidibus MVL quos SVLv: quod MV1 C, ofif interfecerint L, interfuerunt 8 filiis istzahel S filii MC 14 libro prime (I V) MVC, libro L domicanit aamuhel dominum deum, et dedit uoces et pluuias in illa die: et timuerunt omnes populi dominum deum uehementer et samuhelem. Item in regnorum III: Et factum est uerbum domini ad heliam in anno tertio, dicens: uade et appare ad achab, et dabo pluuiam super terram. Item ip psalmo CXLVII: Qui dat niuem uelut lanam, nebulam nent cinerem spargens. qui emittit crystallum suum tamquam frusta panis: ante faciem frigoris eius quis subsistit? emittit uerbum suum, et liquefaciet ea: flauit spiritus eius, et fluunt aquae. Item in psalmo CXLVIII: Laudate dominum sol et luna, laudate eum omnes stellae et lumen. laudate eum caeli caelorum, et aquae, quae super caelos sunt, laudent nomen domini. quia ipse dixit et facta sunt, ipse mandauit et creata sunt. Item illic: Laudate dominum de terra et dedit uoces et pluuias. In libro III cap. : Et factum est uerbum domini ad heliam in anno tertio decimo: uade et appare. In psalmo CXLVII: Qui dat niuem sicut lanam. In CXLVlIl : Laudate dominum, sol et luna. Item: Laudate dominum de terra. num et dedit dominus uoces et pluuiam usque et timuit omnis populus nimis dominum et samuhelem. Item in regnorum libro m cap. LXXVI: . Post dies multos uerbum domini factum eat ad heliam in anno tertio dicens: uade et ostende te ahab, ut dem pluuiam super faciem terrae. In psalmo CXLvn : Qui dat niuem sicut lanam usque fluent aquae. In psalmo CXLVIII. Laudate eum sol et luna usque ∗∗ ipse mandauit et creata sunt.. Item ibi: Laudate dominum de terra usque qui faciunt uerbum 3 m Beg. 18, 1 6 Ps. 147, 16-18 10 Ps. 148, 3—5 14 ib. 7 et 8 1 samael VC 2 diae 8 et MVLOfJ: oм. S 3 samuelem BY, samnel C uerba Item — Et - - in conspectu domini Item om. V m SL : libro tertio MC helyam C 5 ad ante achab om. C ( ο̌ϕθητι. τϕ̃ ἀχαάβ ) 6 uelut S: sicut MLCv 7 Cv- mittit L cristallum SC, christallum ML suam v tamquam S: sicot MLCv 8 frustra MC sustinebit Cv mittit ML C 0 flabit Cv flueat MLCv 11 sUHe M 12 aqaaeq; \' B caelo L 18 nomen domini Sv (539, 10): domiran MC, deum L 14 nbi supra MLC , dracones et omnes abyssi: ignis, grando, nix, glacies et spiritus tempestatis, quae faciunt uerbum eius. Item in hieremia: Dominus, qui fecit terram in uirtute sua, et in sua prudentia extendit caelum et multitudinem aquae in caelo, et eduxit nubes ab extremo terrae, et fulgora et coruscationes in pluuiam fecit, et eduxit lumen de thensauris suis. et euanuit omnis homo ab scientia sua. Item illic: Numquid est in idolis gentium qui pluat? et si caelum dabit satietatem suam, nonne tu es ipse? et sustinebimus te, domine, quoniam tu fecisti haec omnia. Item in leuitico: Et obtulerunt in conspectu domini ignem alienum nadab et abiud fili aron, quod non praecepit eis dominus. et processit ignis a domino et consumpsit eos, et mortui sunt in conspectu domini. Item in iob: Quia aput dominum prudentia, altitudo cogitationis est et intellectus. et si deus destruxerit. In hieremia cap. : Dominus, qui fecit terram in uirtute sua et in sua prudentia. Item cap. : Numquid est in idolis gentium qui pluat. In leuiticocap . : Et obtulerunt in conspectu domini ignem. In iob cap. XIIII: Apud ipsum est sapientia et fortitudo. eius. In hieremia cap. : Qui facit terram in fortitudine sua usque stultus factus est omnis homo ab scientia. Item in hieremia cap. : Numquid sunt in sculptilibus gentium qui pluant usque tu enim fecisti omnia haec. In leuitico cap. V: Offerentes coram domino ignem alienum usque deuorauit eos et mortui sunt coram domino. In iob cap. XIIII: Apud ipsum est sapientia et fortitudo usque apud ipsum est fortitudo et sapientia. 3 Hierem. 51, 15-17 8 Hierem. 14, 22 11 Leu. 10,1 14 lob. 12, 18—16 1 abyai M gladies S et om. MLCv 2 tempestatis Si procellarum MLOCv 5 duxit C terrae (om . et) MLCv falgura Cv choruscationes MC 7 a scientia (eua om.) Cx illic] ubi supra MLC 8 ploat S 10 quoniam S: quia MLC leuuitico S 11 optulerant L verba nadab e. a. f. aron om. MLC 18 a deo MLC 14 in iob MVLC: illic S dominum om. MVLC, 8. lin. dm ̃ add. m. 2 V prudentiam LC 15 est \' om.\' MVLC distruxerit S quis aedificabit ? si ille concluserit, quis aperiet? si siccauerit aquas, quis inrigabit terram? et si multiplicauerit imbrem, ipse euertit eam. quoniam aput illum omnis potentia est. LV. NON LVSTRANDVM NEQVE DIVINANDVM. In deuteronomio: Non inuenietur in te lustrans filium suum aut filiam in igne, et diuinans diuinationem, augurans qu aruspicans, et medicaminibus infuscans, incantator, uentriloquus, et portenta inspiciens, et interrogans mortuos. est enim abominandus domino deo tuo et omnis qui facit haec. propter has enim abominationes dominus eradicabit eos a te. tu autem consummatus eris coram domino deo tuo. gentes enim istae, quas tu possidebis, auguria et diuinationes audiunt: tibi autem non ita dedit dominus deus tuus. Item in libro sapientiae : Et enim illos antiquos sanctae terrae tuae oderas, quoniam odibilia tibi opera faciebant per medi- LV. NON LVSTRANDVM NEQVE DIVINANDVM. In deutero nom. c ap . : Non inuenietur in te lustrans filium suum usque dedit dominus deus tuus. In sapientia cap . : Vt enimillos antiquos sic est terrae tuae. - LV. NON LVSTBANDVM NBQVB DIVINANDVM. In deuteronomio cap . XI: Nec inueniatur in te qui lustret filium suum aut filiam usque tu autem a domino deo tuo aliter institutus es. In libro sapientiae cap . VIll : Illos enim antiquos inhabitatores sanctae tuae terrae usque filiorum suorum necatores sine misericordia. 6 Deut. 18, 10—13 15 Sap. 12, 3—5 1 aedificamt (ed- Y) MVC illae M apperiet M siccauerit Si uetauerit MVLC (ueterauerit F1), continuerit v, x ωλύόη 2 irrigauit MV1 8 euertet MYL C 7 augorans S, augurians C 8 arospicans S, haruspicans Y medicationibus C uentrilocus L 10 abhominandus et abhominationea VLC a domino C omnes qui faciunt L 11 eradicauit MVL 18 . iste SM LC 14 dedit ita C 15 et enim illos V: ut enim illos MLC, ut illoa enim S, illos enim r, xai yap τούς 16 oderat V2. quoniam Sv: quia MVLC tibi om. MYLC eamina et sacrificia iniusta, et filiorum necatores sine misericordia.