XLI. DE EPISTVLA AD TITVM. Huius rei gratia reliqui te Cretae, ut ea\' quae desunt corrigas et constituas per ciuitates presbyteros, sicut ego tibi disposui, si quis sine crimine est, unius uxoris uir, filios habens fideles, non in accusatione luxuriae, aut non subditos. oportet enim episcopum sine crimine esse sicut dei dispensatorem, non superbum, non iracundum, non uinolentum, non percussorem, non turpilucrum: sed hospitalem, benignum, sobrium, iustum, sanctum, continentem, amplectentem eum qui secundum doctrinam est fidelem sermonem, ut potens sit exhortari in doctrina sana et eos qui contradicunt arguere. Et post paucos uersus: Quam ob causam increpa illos. dure, ut sani sint in fide, non adtendentes Iudaicis fabulis et mandatis hominum auersantium se a ueritate. omnia munda mundis: coinquinatis autem et infidelibus nihil mundum : sed 9 Tit. 1, 5-9 19 Tit. 1, 13-16 et Tit 2, 1-15 et Tit. S, 1 et 2. 1 ∗∗miniſrerium M \' 2 imple) add . fubdiraf eſ το P3, ſobrius eſ το 8 cerraui eerramen MP1 4 inj de R iufticie corona a 5 redeor M 6 EXPLICIT AD TIMOTHEVM II (atram.) I INCIPIT AD\' TI- TVM (min.) I S, de eplã bean pauh ad rytum R 9 cre τ e P2CS, crese M, om. P1 10 preſxbrreroſ MPCR, prbof S alcnt] add. et P2Ca ν 12 fideles non in om . P* m aouſa τιο niſ C, M non ante subd. om. P1 subd ιτ uſ MP\' 13 enim] ergo P 15 turpilucrum] τ urpelucrum M, rurpeaf lucrum P1, rurpiſ lucrum CS, τ urpe lucru ̃ fecranre R, τ urpiſ lucri cupidum P2a ν 16 amplec τ an τ em Pl 18. exhortari om . 8 redarguere a 19 paucos] aliquos a 20 Cane P1 in υ ende τ eſ Sa ν famulif Pf 22 autem] om; P1 eed] fe P\' inquinatae sunt eorum et mens et conscientia. confitentur de nosse deum, factis autem negant, cum sint abominati et incredibiles, . et ad omne opus bonum reprobi. Tu autem loquere quae decet sanam doctrinam. senes, ut sobrii sint, pudici, prudentes, sani fide, dilectione, patientia. anus similiter in habitu sancto, non criminatrices, non uino multo seruientes, bene docentes, ut prudentiam doceant adulescentulas, ut uiros suos ament, filios diligant, prudentes, castas, domus curam habentes, benignas, subditas uiris suis, ut non blasphemetur uerbum dei. iuuenes similiter hortare, ut sobrii sint. in . omnibus te ipsum praebe exemplum bonorum operum, in doctrina integritate, grauitate: uerbum sanum inreprehensibile : ut is qui ex aduerso est uereatur nihil habens malum dicere de nobis. seruos dominis suis subditos esse, in omnibus placentes, non contradicentes, non fraudantes, sed in omnibus fidem. bonam ostendentes, ut doctrinam saluatoris nostri dei ornent in omnibus. apparuit enim gratia dei saluatoris omnibus hominibus, erudiens nos, ut abnegantes inpietatem et saecularia desideria sobrie et iuste et pie uiuamus in hoc saeculo, expectantes beatam spem et aduentum gloriae magni dei et saluatoris nostri Iesu Christi, qui dedit semet ipsum pro nobis, ut nos redimeret ab omni iniquitate et emundaret sibi populum acceptabilem, sectatorem bonorum operum. haec loquere et exhortare et argue cum omni imperio. nemo te contemnat. Admone illos, principibus et potestatibus subditos esse, dicto 3 Tit. 2, 1-15 25 Tit. 3, 1 et 2 1 et mens eorum edd . 3 et om. R ad] abMC 4 decenr Rv ſun τ MP1 5 in fide, in dilectione, in patientia av 9 uiriſ ſuiſ (um M) MPCRv, ſuiſ uiriſ Sa 11 post exemplum inserunt UT MC m ∗ doc τ rina (uirg. eluta) M 12 m in τ egr ιτ a τ e in grau ιτ a τ e 82a ν , integritatem greuitatem cod. Amiat . 18 hic s. L M ex aduerso] aduerfuf P1 14 uobis R ſubd ιτο ſ se dominiſ flnf S 16 ut] & P1 doc τ rina MC 17 ornant P1, orneT RS1 aparu ιτ MC faluaTorif****** M 18 UT I neganTef. M et ante Baecul.j per P1 19 ſubru M, Cobni P1 22 redemera M, redima P1 emundara M, amundara P1: mandareT P1CRSa ν 28 aoceprabile M fecraTorQ MC 24 arguere MC mpeno MP oboedire, ad omne opus bonum paratos esse, neminem blasphemare, non litigiosos esse, modestos, omnem ostendentes mansuetudinem ad omnes homines. Et post paucos uersus: Fidelis sermo est, et de his uolo te confirmare, ut curent bonis operibus praeesse qui credunt deo. haec sunt bona et utilia hominibus. stultas autem quaestiones et genealogias et contentiones et pugnas legis deuita: sunt enim inutiles et uanae. haereticum hominem post unam et secundam correptionem deuita, sciens quia subuersus est qui eiusmodi est et \'delinquit proprio iudicio condemnatus. XLII. DE EPISTVLA AD PHILEMONEM. Gaudium enim magnum habui et consolationem in caritate tua, quia uiscera sanctorum requieuerunt per te, frater. Et paulo post: Quem ego uolueram mecum detinere, ut pro te mihi ministraret in uinculis euangelii: sine consilio autem tuo nihil uolui facere, uti ne uelut ex necessitate bonum tuum esset, sed uoluntarium. XLIII. DE EPISTVLA AD HEBRAEOS. Videte, fratres, ne forte sit in aliquo uestrum cor malum incredulitatis discedendi a deo uiuo: sed adhortamini nosmet 4 Tit. 8, 8-11 13 Philem. 7 15 Philem. 13 et 14 21 Hebr. 3, 12-15 , 1 bone MC 2 lmgofnf MP\'C (u in o nlut m. al . C) esse om. S, add . fed PlBav medefxuf (-of P) MPC 4 Te 8. I. M 5 bono openf Pl 6 genealogia S 7 munle M. 8 post] //////p; (ras. & ut uid.) M 10 delinqua Sa, dehnquid M con τ empna το ſ P1. EXPUCIT AD TITVM (atr.) I INCIPIT AD PHILEMONEM (min.) I S 12 FiLemōn MC, FiLemoNem P 18 habu ιτ M 14 uifcere M, uiscerę C requierun τ M1 per te] pofre P 15 ergo C 17 tielut ex] uel ex MPI, om. C1, ex R neceſſ ιτ a τ ē MC . 18 uolunrana \' Cl, uolunTanaum M EXPLICIT AD PHILEMONEM (atr.) I WCIPIT AD HEBREOS (min.) | S . 20 bebrcuf M, heBneos PCR 21 uestrum] urt P1 . a] ad MC ipsos per singulos dies, donec \'hodie\' cognominatur, ut non obduretur quis ex uobis fallacia peccati. participes enim Christi effecti sumus, si tamen initium substantiae eius usque ad finem firmum retineamus. dum dicitur: hodie si uocem eius audieritis, nolite obdurare corda uestra quemadmodum in exacerbatione. Et post paucos uersus: Timeamus ergo, ne forte relicta pollicitatione introeundi in requiem eius existimetur ex nobis aliquis deesse. etenim et nobis nuntiatum est, quemadmodum et illis: sed non profuit illis sermo auditus non admixtis fidei ex his qui audierunt. Et alio loco: Habentes ergo pontificem magnum, qui penetrauit caelos, Iesum filium dei, teneamus confessionem. Et post IIII uersus: Adeamus ergo cum fiducia ad thronum gratiae, ut misericordiam consequamur et gratiam inueniamus in auxilio oportuno. Et paulo post: Non enim iniustus deus, ut obliuiscatur operis uestri et dilectionis, quam ostendistis in nomine ipsius, qui ministrastis sanctis et ministratis. cupimus autem unumquemque uestrum eandem ostendere sollicitudinem ad expletionem spei usque in finem, ut non segnes efficiamini, uerum imitatores eorum qui fide et patientia hereditabunt promissiones. Et post VII uersus: Homines enim per maiorem sui iurant, et omnis controuersiae eorum finis ad confirmationem eorum est iuramentum. Et post aliquantum: Teneamus spei nostrae confessionem indeclinabilem — fidelis enim est qui repromisit — et consideremus 4 cf. Ps. 94, 8 6 Hebr. 4, 1 et 2 11 ib. 14 13 ib. 16 15 Hebr. 6, 10-12 21 ib. 16 24 Hebr. 10, 23-38 4 firmam MPC 5 qua admodū m aceruacione M in exacernaTione P 6 paucum u P* 8 aliqtuf ex uobiT Sav et] om . P\' 10 admixtus P\'av qui] quae Pav 12 confeffione M IIII] tres a 13 rrontl MR gradiae Pl, add . eius a 14 gricia ̃ M muemamur (-mor M) MC 15 oporr*uno M, oporno C (corr. m. pr.) polo M 17 sanctis] om. MP\'C 18 oftentare av foliciTudme ad explicione ̄ M 19 explirionem P1 efficiam ̃ R 20 m fide P1 (in exp.) 22 omnef M con τ rouerſia (-a ex -o P) MPCB 23 eorum expungit P*, om. v alqug MC 24 nofrer M 25 repmiſſ ιτ M et] ut a XII, Aug, 3, i. 17 inuicem in prouocatione caritatis et bonorum operum: non deserentes collectionem nostram, sicut est consuetudinis quibusdam, sed consolantes, et tanto magis quanto uideritis adpropinquantem diem. uoluntarie enim peccantibus nobis post acceptam notitiam ueritatis iam non relinquitur pro peccatis hostia. terribilis quaedam expectatio iudicii et ignis aemulatio, quae consumptura est aduersarios. inritam quis faciens legem Moysi sine ulla miseratione duobus uel tribus testibus moritur: quanto magis putatis deteriora mereri subplicia, qui filium dei conculcauerit et sanguinem testamenti pollutum duxerit, in quo sanctificatus est, et spiritui gratiae contumeliam fecerit? scimus enim qui dixit: mihi uindictam et ego reddam, et iterum: quia iudicabit dominus populum suum. horrendum est incidere in manus dei uiuentis. rememoramini autem pristinos dies, in quibus inluminati magnum certamen sustinuistis passionum. et in altero quidem obprobriis et tribulationibus spectaculum facti, in altero autem socii taliter conuersantium effecti. nam et uinctis conpassi estis, et rapinam bonorum uestrorum cum gaudio suscepistis, cognoscentes uos habere meliorem et manentem substantiam. nolite itaque amittere confidentiam uestram, quae magnam habet remunerationem. patientia enim uobis necessaria est, ut uoluntatem dei facientes reportetis promissionem. adhuc enim modicum 7 cf. Dent. 17, 6 12 cf. Dent. 32, 35 et 36 23 cf. Abbac. 2, 3 et 4 1 prouocanonem P1a ν non] er non P 2 collecTione MC S fed in ras. P 5 relinquef S 6 hoftia pro peccatis av terribilis] fed τ erribiliſ P\', xembilif aurem C2S ν , terribilis namque a mdici P1 aemulanomf P1 7 confumTura MC1, confmnpruraf P1 aduerfanuf MC\' 8 mifferacione M testibus] ref. τι b; M, om. P1 (om. cod. Amiat.) moritur teftibus a 9 deTenortl MC1 . ſilio P\' 11 in quo] mqm MC1 est] om . P1 12 et ante ego om. P (Am.) reddam] reTnbuam Ev 13 iterum] ego R ludicau ιτ MPC1 (Am,) orrenda MC, horrenntl P* 14 uiuen τ eſ MP1 16 alTerum MP1C1 17 expecTacultl MC foci aliTer Cl, ſ οτι \'∗∗ah τ̃̄ M1 19 cum gaudiu MP1C ſuſcipiſ τι ſ MP 21 habere muneracione Ml 22 pacienTia (om . enim) C ut] om. P* quantulum qui uenturus est ueniet et non tardabit: iustus autem meus ex fide uiuet: quod si subtraxerit se, non placebit animae meae. Et aliquanto post: Ideoque et nos tantam habentes inpositam nubem testium, deponentes omne pondus et circumstans nos peccatum, per patientiam curramus ad propositum nobis certamen, aspicientes in auctorem fidei et consummatorem Iesum: qui proposito sibi gaudio sustinuit crucem confusione contempta atque in dextera sedis dei sedet. recogitate enim eum qui talem sustinuit a peccatoribus aduersus semet ipsos contradictionem, uti ne fatigemini animis uestris deficientes. nondum usque ad sanguinem restitistis aduersum peccatum repugnantes: et obliti estis consolationis, quae nobis tamquam filiis loquitur dicens: fili mi, noli neglegere disciplinam domini neque fatigeris, dum ab eo argueris. quem enim diligit dominus, castigat: flagellat autem omnem filium, quem recipit. in disciplina perseuerate: tamquam filiis nobis offert deus. quis enim filius quem non corripit pater? quod si extra disciplinam estis, cuius participes facti sunt omnes, ergo adulteri et non filii estis. deinde patres quidem carnis nostrae habuimus eruditores et uerebamur: non multo magis obtemperabimus patri spirituum et uiuemus? et illi 8 Hebr. 12, 1-16 13 cf. Prou. 8, 11 et 12 1 quanti . lu ̃ Mt ahquanrulum RSv, aliquantulumque a uemar P1 xar datUT M 2 autem] om. P1 P1: uiu ιτ MP2CR Sav ſub τ rax ιτ P\' 8 alq M pofr aliqua R, p\' aliq P uos R 4 τ eſ τ u ̄ Cl 5 circuminſ τ anſ MPC* pa τι en τι a C 7 confamaTorem C ppoſ ιτ u ̄ (f in ras. P) MPsC cu ̄ gaudio C, & audio M 8 confuftlone P conTenTa MPC dl fedif S cum 9 enl (enim exp. et eum add. al. m.) C aduerfof P\', aduerfum Sav (Am.) 10 ipsos] lpfof M, ipfum P\'CRSav uti] ut PSv ne in ras. P 11 nondum] add . enim Rav 12 aduerfuf PRv 18 filxuf MC 14 dum] ca S 16 reprr M1, recepiT P1 pfeueramim P 17 offert] add . fe P2C2R ν offe|ri|ɾ.dſ ̃̃̃̃ (r τ in marg. et fe in spat . uac. relict. add. al. m.) C deus] d5 P filius] om. P1 18 si] om. MC1 19 omnes] add . iſ τι P\', omneſ∗∗∗ M patris a 20 uerebamur] reuerebamur P2S ν , add . eof P\'Rv uerba non multo - - uiuemus om . P1 21 obTemperauimuf MC\' (Âmiat.) 17* quidem in tempore paucorum dierum secundum uoluntatem suam erudiebant nos, hic autem ad id quod utile est in recipiendo sanctificationem eius. omnis autem disciplina in praesenti quidem uidetur non esse gaudii, sed maeroris, postea autem fructum pacatissimum exercitatis per eam reddit iustitiae. propter quod remissas manus et soluta genua erigite, et gressus rectos facite pedibus uestris, ut non claudicans erret, magis autem sanetur. pacem sequimini cum omnibus et sanctimoniam, sine qua nemo uidebit deum. contemplantes ne quis desit gratiae dei, ne qua radix amaritudinis sursum germinans inpediat et per illam inquinentur multi: ne quis fornicator aut profanus ut Esau, qui propter unam escam uendidit primogenita sua. Et alio loco: Caritas fraternitatis maneat. et hospitalitatem nolite obliuisci. per hanc latuerunt quidam, angelis hospitio receptis. mementote uinctorum tamquam simul uincti, et laborantium tamquam et ipsi in corpore manentes. honorabile conubium in omnibus et thorus inmaculatus: fornicatores enim et adulteros iudicabit deus. sint mores sine auaritia, contenti praesentibus. ipse enim dixit: non te deseram neque derelinquam: ita ut confidenter dicamus: dominus mihi adiutor est, non timebo, quid faciat mihi homo. mementote praepositorum uestrorum, qui uobis locuti sunt 12 cf. Gen. 25, 33 13 Hebr. 13, 1-18 19 cf. Ios, 1, 5 21 ef. Ps. 117, 6 1 paucerum] pacificorum Cl, paucocorum P\' 5 pecca τι ſ M1 exerc ιτ a τι f (ei et i in ras.) P, exerc ιτ a το f C, ex\'c ιτ a τί ii redd ιτ PlS: reddeT MP2CRa ν 6 remiĺaĺ M engae M1P1 7 et ante gressus om. a facite] ĺ τ a τ e C ut in ras. M, om. initio lineae Cx claudicanf S (Amiat.) : claudicanf quif MPCRav 8 fequemmi P1 10 grana P1 11 germmaf Pl 12 formcaTur MlPl p unã C 13 prim ιτι ua Sav aha loca M fra τ ern ιτ aĺ eif C 14 maneat] add . m nobIs RSa ν hanc] hac Pl, add . emm P2Ra ν latuerunt] plaeueront P\'Rsa, p add. ut sit pla τ uerun τ JT 15 uic το ru ̄ MlC 16 uerba simul— — tamquam om. C 17 manan τ eĺ MC το ruĺ P\' (Am.) 18 fornica το riĺ MAP\' adulren MI, ulTeitf P1 19 non] N∗ ̴̴̴̴ M 20 deffera M ut] om . P1 dicamauĺ M, dicS C 22 uestrorum om. C uerbum dei: quorum intuentes exitum conuersationis imitamini fidem. Iesus Christus heri et hodie, ipse et in saecula. doctrinis uariis et peregrinis nolite abduci. optimum est gratia stabiliri cor, non escis, quae non profuerunt ambulantibus. habemus altare, de quo edere non habent potestatem qui tabernaculo deseruiunt. quorum enim animalium infertur sanguis pro peccato in sancta per pontificem, horum corpora cremantur extra castra. propter quod et Iesus, ut sanctificaret per suum sanguinem populum extra portam passus est exeamus igitur ad eum extra castra, inproperium -eius portantes. non enim habemus hic manentem oiuitatem,$ed futuram inquirimus. per ipsum ergo offeramus hostiam laudis semper deo, id est fructum labiorum confitentium nomini eius. beneficentiae -autem et communicationis nolite obliuisci: talibus enim hostiis promeretur deus. oboedite praepositis uestris et subiacete eis: ipsi enim peruigilant, quasi rationem pro anima..bas uestris reddituri, ut cum gaudio hoc faciant et non gementes: hoc enim non expedit uobis. orate pro nobis. confidimus enim, quia bonam conscientiam habemus in omnibus bene uolentes conuersari. 7 cf. Leu. 16, 27 1 coru ̄ M\'C 2 fide ̄ ** M 3 optimum] add . enim P est] add . enim Rav gratiaf P1 4 ĺ τ abiliri P1S (cod. Am): rTablhre MP1CRa ν *efcif P profuerun τ (u pr. in ras.) M ambulantibus] add . in eif M2PC2RSa ν 8 cremenxur Pl uerba propter q. e. I. u. s. p. s. s. p. e. p. passns est om . P1 9 portam] cafxrS C 10 exeamus] & eam\' C igitur] ergo R 11 non om . P1 13 frucruf MPCR nomine M1C1 14 beneficiae P\', beneficien τι ae S\' (Am.) cd muni ca ciomf M, commumcaTionef S1, coioms R, cdmunionis av 16 fubiciTe P1 ipsi om. P\' ∗rationem P 17 rediTun M faaenT M(?) C 18 gemanTef P1 non om. P 19 enim] auTem Pa habeamuf MC 20 I conuerfan, I INCIPIT DE EPISTOLA PETRI (min.) || S XLIIII. DE EPISTVLA PETRI PRIMA. Modicum nunc si oporteat contristari in uariis temptationibus, ut probatum uestrae fidei multo pretiosius sit auro quod perit per ignem. Et alio loco: Propter quod succincti lumbos mentis uestrae, sobrii perfecte sperate in eam quae offertur uobis gratiam in reuelatione Iesu Christi: quasi filii oboedientiae, non configurati prioribus ignorantiae uestrae desideriis, sed secundum eum qui uocauit uos sanctum et ipsi sancti in omni conuersatione sitis, quoniam scriptum est: sancti eritis, quoniam et ego sanctus sum. et si patrem inuocatis eum qui sine acceptione personarum iudicat secundum uniuscuiusque opus, in timore incolatus uestri tempore conuersamini. Et post aliquot uersus: Animas uestras castificantes in oboedientia caritatis, in fraternitatis amore simplici, ex corde inuicem diligite adtentius: renati. Et post paucos uersus: Deponentes igitur omnem malitiam et omnem dolum et simulationem et inuidias et omnes detractiones, sicut modo geniti infantes, rationabiles sine dolo lac concupiscite. Et post S I Petro 1, 6 et 7 5 ib. 13-17 10 cf. Leu. 11, 44 et 19, 2 et 20, 7 14 I Petro 1, 22 17 I Petro 2, 1 et 2 2 de epla fancti pern apoĺ το li prima R 3 opor τ e τ PSav conxnfTan (n in ras.) P 4 probaTU P1, probaxio P2Ra ν ue- ĺ τ rum M1 preriofior MPCRav perit] probatur P* quod per ignem probaTur Rav 5 qm S lnb; M, lu ̄ biĺ C 6 pfecn Sa offer∗∗∗ MI, offerT R 7 reuela τιο ne Ca: reuelanonem (-ciong M) MPRSv filii om . P\' 9 sed] om. P\'C uos] eof P1 fancrof Pl et] ut et av 10 in omni conuerfatione fancti a eitis] efroxe tn ras. P 11 et ante ego om. Cav parre (e in ras. al. m.) M 12 iudica∗ τ (ras . n) M 13 uro S1 p elut. ante tempore in M 14 post aliquot uersus] p; ahq loco MC, alio loco R aliquos a 15 oboedien τι e (-cie M) MC in ante fraternitatis om. C 16 renati om. R 17 omne PC *dolum (ras . &) C ĺimula τιο ne (-cione M) MC, flmulanonef (ĺimlaclones R) P2R ν 18 modu* Pl 19 racionabilif M, ∗ra τιο nabileĺ (f in ras.) P1, rationabile P2a ν post om. M paucos uersus: Carissimi, obsecr.o [uos] tamquam aduenas et peregrinos abstinere uos a carnalibus desideriis, quae militant aduersus animam. conuersationem uestram inter gentes habentes bonam, ut in eo quod detractant de uobis tamquam de malefactoribus, uos ex bonis operibus considerantes glorificent deum nostrum in die uisitationis. subiecti estote omni humanae ordinationi propter deum, siue regi quasi praecellenti, siue ducibus tamquam ab eo missis ad uindictam malefactorum, laudem uero bonorum — quia sic est uoluntas dei, ut benefacientes obmutescere faciatis inprudentium hominum ignorantiam —, quasi liberi, et non quasi uelamen habentes malitiae libertatem, sed sicut serui dei. omnes honorate, fraternitatem diligite, deum timete, regem autem honorificate. serui, subditi cum omni timore dominis uestris, non tantum bonis et modestis, sed etiam dyscolis. haec est enim gratia, si propter conscientiam dei sustinet quis tristitias, patiens iniuste. quae enim gloria est, si peccantes punimini et suffertis? sed si bene facientes patimini et patientes sustinetis, haec gratia apud deum. in hoc enim uocati estis: quia et Christus passus est pro nobis, relinquens uobis exemplum, ut sequamini uestigia eius. Et alio loco: Similiter mulieres 1 I Petro 2, 11-21 21 I Petro 8, 1-17 1 paue. uers.] paolulum (-lolum S1) Sa kim MPS, cm ̃ι C uos post obsecro om. P1C, eras. M 2 qua P 4 genTe M eo quod] eo « co qo M de τ rac τ en τ R, detrectant v 5 uos punct. del. P\' ex bonif openbuf uof RSav 6 deum] dum a nostrum] urm S, om. v uiĺ ιτ a τιο neĺ (-cionef M) MPS1 fubiecTi (ec in ras.) M, add . igitur P\'v 7 ordina τιο ne S1, creaTure R (cf. v), in marg . al creaTure S\' 8 pcelenTi M 9 uero] uobif P1 10 mprudennam (-cia M) MPXC 11 lgnoranciam (a alt. ex u) M uelamuf P1 13 τι me τ e ̄ rege aut ononficaTe M autem] om. PCRSv 14 subditi] add . efroTe P2RSa ν cum] m P\'RSv 15 difcolif M PCRS t6 quie] qm S τ riĺ τιτι am P1 17 punimini et] et colaphizati av 18 paTienTer М2P2RSa ν 19 haec] add . efT enim P5, add . efr RSav 20 pro uobis М2P1C (Amiat.) uobis relinquens av 21 uestigia eius] add . qui peccatum non fecit nec inuentuB est dolus in ore eius. qui cum malediceretur, non maledicebat; cum pateretur, non comminabatur: tradebat autem iudicanti se iniuste. qui peccata subditae sint suis uiris, ut et si qui non credunt uerbo, per mulierum conuersationem sine uerbo lucri fiant, considerantes in timore castam conuersationem uestram. quarum sit non extrinsecus capillaturae aut circumdatio auri aut indumenti uestimentorum cultus: sed qui absconditus est cordis homo in incorruptibilitate quieti et modesti spiritus, quod est in conspectu dei locuplex. sic enim aliquando et mulieres sanctae sperantes in deo ornabant se, subiectae propriis uiris, sicut Sarra oboediebat Abrahae dominum eum uocans: cuius estis filiae bene facientes et non timentes ullam perturbationem. uiri similiter, cohabitantes secundum scientiam, quasi infirmiori uaso muliebri inpertientes honorem tamquam et coheredibus gratiae uitae, ut ne inpediantur orationes uestrae. in fide autem omnes unianimes, conpatientes, fraternitatis amatores, misericordes, humiles, non reddentes malum pro malo uel maledictum pro maledicto, sed e contrario benedicentes, quia in hoc uocati estis, ut benedictionem hereditate possideatis. qui enim uult uitam diligere et uidere dies bonos, coerceat 9 cf. Gen. 18, 12 15 cf. Prou. 17, 18 18 cf. Ps. 34 (38), 12—16\' nostra ipse pertulit in corpore suo super lignum, ut peccatis mortui, iustitiae uiuamus. cuius (huius edd.) liuore sanati estis. eratis enim sicut oues errantes, sed conuersi estia nunc ad pastorem et episcopum animarum uestrarum a (cf. v) similiter] add . et P1 av 1 шгis fuia Rav et] om. S credunt** (ur eras.) M 2 mulierem MPXC 3 τ ɪmorem MC non fir R 4 capɪlla τ ura RS2 av cɪrcumda τ ɪonɪf p2: circumda τ ɪo MP\'CRSav ɪndumen τι ∗ (i ex Q per rasuram) M 5 qui] quod R 6 ɪncorrup τ ɪlɪ τ a τ em (-Te S) P1S et] ac a quod] qui Rav 7 locuplef PIRSv sic] Ci CR fanctae mulieres av 8 se] om. MP\'C 9 fara PRS\'av habrahae (-he C) MP\'C cuius] add . uof P1 10 non] om . P\' pertimentes av 11 Րcien τ ɪa (-cia M) MC 12 uaՐɪ R, uafcalo S* av muhebn (bn in ras.) S impar τ ɪen τ es Rv et] om. R 13 ne] non av 14 efroTe omnef P* 15 misericordes] add . modefti av 15 redenTef M 16 1 maledɪc το M p maledicTU C, pro maledicTO* (f ras.) P 17 dicasē here M, hered ιτ a τ e ̄ C, hered ιτ a τι Ր P1 pofedeaTif M 18 et uidere om. P\' dies uɪdere Rv bonuf M P1 linguam a malo et labia ne loquantur dolum. declinet autem a malo et faciat bonum, inquirat pacem et sequatur eam: quia oculi domini super iustos et aures eius in preces eorum, uultus autem domini super facientes mala. et quis uobis noceat, si boni aemulatores fueritis? sed si quid patimini propter iustitiam, beati. timorem autem eorum ne timueritis, et non conturbemini. dominum autem Christum sanctificate in cordibus uestris, parati semper ad satisfactionem omni poscenti uos rationem de ea quae in uobis est spe: sed cum modestia et timore, conscientiam habentes bonam, ut in eo quod detrahunt uobis, confundantur qui calumniantur uestram bonam in Christo conuersationem. melius est enim benefacientes, si uelit uoluntas dei, pati quam malefacientes. Et post aliquot uersus : Christo igitur passo in carne et uos eadem cogitatione armamini: quia qui passus est carne desiit a peccatis, ut iam non hominum desideriis, sed uoluntate dei quod reliquum est in carne uiuat temporis. sufficit enim praeteritum tempus ad uoluntatem gentium consummandam, qui ambulauerunt in luxuriis, desideriis, uinolentiis, comissationibus, potationibus et inlicitis idolorum cultibus. Et post paucos uersus : Estote itaque prudentes et uigilate in 6 cf. Ea. 8, 12 14 I Petro 4, 1—3 21 I Petro 4, 7 19 et I Petr. 5, 1—11 1 lingaam] add . fuam P7RSav labia] add . eiuf P2Rav, add . fua S 2 mquirer MC 3 in ante pieces] ad R 4 autem] eras. M, om. PlC quis] fi quɪՐ C, quɪՐ efr qm P\'Sav uobis om. C 5 sed] add . e τ P\'RSav 6 beati] add . erɪ τ ɪՐ P1 7 & MCv: ur rell . con- τ urbɪmɪm MplC ihm xpm P 8 parant P1 9 in] om. P1 10 bonam habentef S bona M 11 uobis] de aobif C (cod. Am.) 13 uella MPl dei uoluntas a 14 aliqua C, aliquos a 15 qui om. C came] m carne P\'Sav defmT MC defnr a (1 τ et a in ras.) P 16 ut iam] u τι nam MC ****deՐɪderɪɪՐ M uolun τ a τ ɪ P2RSa ν 18 praeteritum] om. C 19 qui] htf qui P1 ν ambulauerunt] add . m uolup τ a τι b ; P1 luxoruf MPC in deՐiderɪɪՐ P cum mɪſՐacɪomb; M, commeffanonib; PCRS1 90 potationibus] add . ebrietatibus a cultibuf (buf ex correctura) P 21 paucos uers.] paululum P, aliquos uerfus a orationibus, ante omnia mutuam in uosmet ipsos caritatem continuam habentes, quia caritas operit multitudinem peccatorum, hospitales inuicem sine murmuratione, unusquisque sicut accepit gratiam, in alterutrum illam administrantes łsicut boni dispensatores multiformis gratiae dei. si quis loquitur, quasi sermones dei: si quis ministrat, tamquam ex uirtute, quam administrat deus, ut in omnibus honorificetur deus per Iesum Christum, cui est gloria et imperium in saecula. carissimi, nolite mirari in feruore, qui ad temptationem uobis fit: nolite pauere quasi noui aliquid uobis contingat, sed communicantes Christi passionibus gaudete, ut et in reuelatione gloriae eius gaudeatis exultantes. si exprobramini in nomine Christi, beati: quoniam gloriae et uirtutis dei spiritus super uos requiescit: ab illis blasphematur, a uobis autem honorificatur. nemo autem uestrum patiatur quasi homicida aut fur aut maledicus aut alienorum appetitor: si autem ut Christianus, non erubescat, glorificet autem deum in isto nomine. quoniam tempus ut incipiat iudicium de domo dei. si autem primum a nobis, qui finis eorum qui non credunt dei euangelio? et si iustus uix saluabitur, impius et peccator ubi apparebit? itaque et . hi qui patiuntur secundum uoluntatem dei, fideli creatori 2 cf. Prou. 10, 12 19 cf. Prou. 11, 31 1 moTuam M uofmaipfuf M, uobiՐme τ ɪpՐɪՐ RS\'av 3 ſɪne ̄ mormura cione M, fine murmuraTionem P1 accɪpɪ τ P 4 defpenfaToref M 5 mulTiformef CS1 7 adminiſ τ ra P1, amminɪſ τ ra τ S1 8 Christum] add . dominum a saecula] add . fcJorum. amen P° υ , add . ſe ̢ culorom a km ̃ι MPHS, cm ̃ι C 9 mirari] peregrinari av fit] om . P1, ſɪ τ C 10 no*m P aliquid noni a uoſ C conTigat M1 11 et om. M1 reuelaTionem P\' 12 exprobamini MP1 in] pro R beata] add . eritis av 18 quoniam quod est honoris, gloriae et uirtutis dei, et qui est eius spiritus av reqmefceT Sa 14 verba ab illis bl. a u. a. hononflcatur om. av 16 appeTiTur MP1 17 glorɪfɪcen τ P1, glonficaT MlC deumJ d5 MC isto] aufro C tempus] add . efr P\'Rav 18 de] di C1 uobis edd . 19 qui] quia v finef MPl deo P1 euangehum MCB si] om. M 20 faluaTur S aparebiT M, parebun τ CRav 21 hi] i M, hii P qui om. Pl commendant animas suas in benefactis. Seniores ergo qui in uobis sunt obsecro consenior et testis Christi passionum, qui et eius quae in futuro reuelanda est gloriae communicator, pascite qui est in uobis gregem dei, prouidentes non coactos, sed spontanee secundum deum, neque turpis lucri gratia, sed uoluntarie, neque dominantes in cleris, sed formae facti gregis ex animo. et cum apparuerit princeps pastorum, percipietis inmarcescibilem gloriae coronam. similiter, adulescentes, subditi estote senioribus. omnes autem inuicem humilitatem insinuate, quia deus superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. humiliamini igitur sub potenti manu dei, ut uos exaltet in tempore uisitationis, omnem sollicitudinem uestram proicientes in eum, quoniam ipsi cura est de uobis. sobrii estote, uigilate: quia aduersarius uester diabolus tamquam leo rugiens circuit quaerens quem deuoret. cui resistite fortes in fide, scientes eadem passionum ei quae in mundo est uestrae fraternitati fieri. deus autem omnis gratiae, qui uocauit nos in aeternam suam gloriam in Christo Iesu, modicum passos 1 I Petr. 5, 1-11 1 commendenT P1S υ benefaciennf P1 qui 8. lin. M 3 quae in] qm Ml cu ̃ mca τ ur M, commomcaTur P, cu ̄ dica τ ~ C, c ο̄ munɪca τ ur S in nobis eft a ν 4 coacru M, coacTor P, quoacTof C, coac τ ɪ∗ S, coacTe Rav 5 ſpon τ anaee M, fponTaneae P\'S deum] dn ̃ m M\'C 6 uolunTanae P1S1 ut dominantes av crenf M, clerof S1. clero S1, cerena B forma RS2 υ gregi R 7 aex S aparuiT Ml, aparuenr 81 pnncipef C, pnncepf (pf in ras.) S pafroril (pa in ras.) S 8 mmarcifcibilem MPC, mmarce**** S1 ſubdɪ τ ɪſ P1 9 autem] om. P1 inuicem] om. 81 humilitatem] om. P1 10 mflnuanTem R fupbof (-buf M) MC humili b; M 11 p οτ en τιο | mamanu (corr. in marg.) M, p οτι ſſɪma manu P\' 12 cudi ſolɪ τ ɪ∗ ne ̄ M (corr. al. m.) 13 eom Ml 14 estote] add . er BSv diabuluf MP1 15 fomf MP, forre forres R 16 uerba scientes - - fieri om. P* efcienTef M eadem PS\': eandem MP2CS2a υ paſſɪonu ̄ MSl: pamonem P\'CRS\'av qm MCS1 17 fraTerniTaTe MCS omnef M gratiae] glonae Pl 18 aernum S paſſuſ M2CS1 ipse perficiet, confirmabit, solidabit ipsi imperium in saecula saeculorum. amen. XLV. DE EPISTVLA EIVSDEM SECVNDA. Per quae maxima nobis et pretiosa promissa donauit, ut per haec efficiamini diuinae consortes naturae, fugientes eius quae in mundo est concupiscentiae corruptionem. uos autem curam omnem subinferentes ministrate in fide uestra uirtutem, in uirtute autem scientiam, in scientia autem abstinentiam, in abstinentia autem patientiam, in patientia autem pietatem, in pietate autem amorem fraternitatis, in amore autem fraternitatis caritatem. haec enim nobis cum adsint et superent, non uacuos nec sine fructu uos constituent in domini nostri Iesu Christi cognitionem. cui enim nen praesto sunt, caecus est et manu temptans, obliuionem accipiens purgationis ueterum suorum delictorum. quapropter, fratres, magis satagite, ut per bona opera certam uestram uocationem et electionem faciatis. haec enim facientes non peccabitis aliquando. Et post paululum : Sicut et in nobis erunt magistri mendaces, qui introducent sectas perditionis et eum qui emit eos dominum negant, superducentes sibi celerem perditionem. 5 n Petr, 1, 4 - 10 19 II Petro 2, 1-3 1 confirmabɪ τ a. I. M folidabiTque (-uɪ τ q; 81) P2CRSav ipei gloria et av 2 EXPLICIT EPLA PETRI (minio; add . pnor al . m.) I nr- CIPIT DB SECVNDA (miwio) I S, de epla fci petn apoſ το lɪ fecunda B 4 fecunda eiusdem a 5 quae] quem cw manme P1 6 effugɪen τ es R, fugienITef (len in ras.) S 9 m ſcɪen τ ɪà .. m abſ τ ɪnen τ ɪa ̄ .. m pa τ ɪen τ ɪa ̄ .. m pɪe τ a τ e ̄ M 11 fraternitatis amorem a 12 haec (hec M) efr en ῑ MC que uoh cQ C, uobɪs ſɪ B, uobiscum a, ſɪ uobifcum P2 υ 18 fruCTQm M1 14 cognitione av enim] add, haec P* sunt] add . haec Sa τ 15 acdipiena om. B purga τ ɪoneſ MPl 19 pauft. 3 C, pauC. Q. P, paucos uersus RS et om. P eranT MPC 20 ɪn τ roducen τ eſ MP C pdirionef (-ci- M) M1C emit] emifiT M, emɪ τ (r in ras.) P, mɪſɪ τ C, eniT S1 21 neganref P1 deum negabunt edd . et multi sequentur eorum luxurias, per quos uia ueritatis blasphemabitur et in auaritia fictis uerbis de nobis negotiabuntur. quibus iudicium iam olim non cessat, perditio eorum non dormitat. Et alio loco: Nouit dominus pios eripere de temptatione, iniquos uero in die iudicii cruciandos reseruare. magis autem eos qui post carnem in concupiscentia inmunditiae ambulant dominationemque contemnunt. audaces, sibi placentes, sectas non metuunt, blasphemantes, ubi angeli, fortitudine et uirtute cum sint maiores, non portant aduersum se execrabile iudicium. hi uero uelut inrationabilia pecora naturaliter in captionem et in perniciem in his quae ignorant blasphemantes in corruptionesua et peribunt, percipientes mercedem iniustitiae, uoluntatem existimantes diei delicias, coinquinationes et maculae deliciis affluentes, in conuiuiis suis luxuriantes uobiscum, oculos habentes plenos adulterio et incessabiles delicti, pellicentes animas instabiles, cor exercitatum auaritiae habentes, maledictionis filii, derelinquentes rectam uiam errauerunt Et post paucos uersus : Superbiam enim uanitatis 4 II Petr. 2, 9-15 18 n Petr. 2, 18-22 1 luxonaf MP1C uenraf P\' 2 uerba et in — - negotiabuntur om. R auarɪ τ ɪa ̃ P facnf CS 8 cessat] add . et av pdio Ml 5 de temptatione eripere a (ef. v) diem av referoare cruciandoa ab feruare R 6 eoe om . P1 7 con τ empnun τ PCBS 8 me τ uen τ MC, me τ uun τ facere RS1, metnunt introducere a υ forti- τ udinem P1 9 cam ſɪn τ maioref & | uɪrru τ e in ras. al. m. S maionf M, maion P\', melioref C aduerſu ̃ feum (um elut.) M, adoerfum eof P*, aduerſuſeù C 10 uero] uobɪſ P\', om. S peccora PCS naruhrer M 11 capTlone MC in ante perniciem om. edd . qm MC 12 corruc τιο ne M, corrupnonem P1 et ante peribunt expunx. P*, om. a υ 18 uolun τ a τ em MPC, uohiptatem Sav, om. B quoɪnquma τ ɪonef C, comqmnaTiomf PRS2 14 suis] om. M\', del. S* luxorɪan τ eſ MP1C 15 adulterii av mceffabiief CS\': mceffabilif MPS\'av 16 dɪlec τ ɪ M, delecn P1 mcelfabili debcTO R (cod. Amiat.) peUicentef (el et e in ras. al. m.) M, pellicɪen τ eſ CRov ɪnſ τ abɪlɪſ MPC exerriTaTU M, excecaTQ S* in auaritia a, auaritia S2 υ 17 maledicTionef MC de∗relɪnquen τ eſ M, delinquenTef P1 18 fuperbia PXC (cod. Amiat.), fuperba P2S2 υ nam- TaTef loquentif P loquentes pellicent in desideriis carnis luxuriae eos qui paululum effugiunt, qui in errore conuersantur, libertatem illis promittentes, cum ipsi serui sint corruptionis: a quo enim quis superatus est, huius et seruus est si enim refugientes coinquinationes mundi in cognitione domini nostri et saluatoris Iesu Christi his rursum inpliciti superantur, facta sunt eis posteriora deteriora prioribus. melius enim erat illis non cognoscere uiam iustitiae quam post agnitionem retrorsum conuerti ab eo quod illis traditum est sancto mandato. contigit enim illis illud ueri prouerbii: canis reuersus ad suum uomitum, et: sus lota in uolutabro luti. Et post aliquantum: Cum haec omnia dissoluenda sint, quales oportet esse uos in sanctis conuersationibus et pietatibus, expectantes et properantes in aduentum diei dei. Et paulo post: Carissimi, haec expectantes satagite inmaculati et inuiolati inueniri in pace, et domini nostri longanimitatem salutem arbitramini. Et alio loco: Vos igitur, fratres, praescientes custodite, ne insipientium errore transducti excidatis a propria firmitate. crescite 10 cf. Prou. 26, 11 12 U Petro 3, 11 et 12 14 ib. 14 17 ib. 17 et 18 1 pelhcenT* S, pelliciunt av luionae (-ne MC) MP\'C paulu ̄ P1C, paulolum 8 4 feruof Ml refugiens R quoɪnquɪna τ ɪoneſ MC 5 cognɪ τ ɪone (m in ras.) P et] om. Sa 6 his] add . qui P rurfuf P\'Sav mphcaraf P1, ɪnplɪ τ ɪ τ ɪſ M, ɪnplɪcɪ τ ɪſ (impl. S) CS1, unphcaTi (mpl. P) P\'Rav 7 derenora (ra in ras. al. m.) M, denora P1 prioribus s. lin. add. al. m. M 8 uɪam*********, (uen- TaTif elut.) M reTrofUm M1 9 connngiT P\' 10 uere S1 prouerbɪu ̄ S\' 11 uom ιτ u ̄ ſuu ̄ CS\'a sus] ſuɪſ MC, fuef (ef ix ras.) P IOTO (0 pr. ex al. Utt. corr. m. 2) M, loTa (a ex 0) P ahquando P1, alIquanTa P 12 haec] add . jgif S* (cf. v) diffoluenda (da in ras. al. m.) M sint] om. MP1C, ſun τ P* qualef eCCe P* oporreT (eT ex corr.) P esse] om. P 13 pɪaa τ e* Ml 14 diei) lineola subducta del. S\' dei] dfii C\' km ̃ ɪ MPBS, cm ̃ ɪ C 15 inuiolati] ɪmmola τ ɪ P1 muemre MPlC, muenin ei P\', ei inueniri v 16 & dfii nh s. lin. add. al. m. M 17 pfcienf MC, pfcienciaa R 18 errore om. Sl TranfducTi (nf s. I. add.) M, τ raſ τ uc τ ɪ Pl, traducti av excedaTif MPC uero in gratia et in cognitione domini nostri et saluatoris Iesu Christi. ipsi gloria et nunc et in die aeternitatis. amen.