Cum enim nos in epistula, quam ei quinque episcopi 
 scripsimus, eorundem gestorum Palaestinorum, quorum ad nos 
 iam fama peruenerat, commemorationem fecissemus dicentes in 
 Oriente, ubi degit, gesta ecclesiastica facta esse, quibus putatur 
 esse purgatus, atque ad hoc inter cetera ille rescriberet, <cum 
 sint\', inquit, 'aliqua in ipsis posita gestis, quae obiecta partim 
 ille uitando suppressit, partim multa in se uerba retorquendo 
 tota obscuritate confudit, aliqua magis falsa quam uera ratione, 
 ut ad tempus poterat uideri, purgauit negando alia, alia falsa 
 interpretatione uertendo. sed utinam, quod optandum magis 
 est, iam se ille ad ueram catholicae fidei uiam ab illo suo 
 errore conuertat et cupiat uelitque purgari considerans

 5 cf. Rom. 1, 8 17 cf. Aug. epist. 177, 2 (XXXIII 765 M.) 
 21 cf. Aug. epist. 183, 3 sq. et CSEL XXXV 94 

 1 sitis m. 1 T 2 fieri M utrumque MChPb 5 senserit TPPI V 
 7 flagrare cernebat] flagrargt V 9 nouerunt M 11 synodis MTpl 
 13 possetis P commemoratum fuerit M 14 eum b papa P 
 affricana TP responderit V 21 scriberet TP 23 in se multa 
 ChTPP1 24 falsis argumentis M et CSEL 94, 14 uenerationc M 
 25 alt . alia om. Px 27 illo sui tramitis errore CSEL 94, 17 
 
 
 cotidianam dei gratiam adiutoriumque cognoscens, ut uideatur 
 uere et approbetur ab omnibus manifesta ratione correctus 
 non gestorum iudicio, sed ad catholicam fidem corde conuerso. 
 unde non possumus illorum nec approbare nec culpare iudicium, 
 cum nesciamus utrum uera sint gesta aut, si uera sint, constet 
 magis supterfugisse quam se tota ueritate purgasse\\ uidetis 
 certe in his uerbis quemadmodum papa beatissimus Innocentius 
 non tamquam de incognito loqui uideatur; uidetis qualem 
 tulerit de illius purgatione sententiam; uidetis quid successor 
 eius sanctus papa Zosimus recolere debuerit, sicut recoluit, 
 ut in eo sui praecessoris iudicium remota cunctatione firmaret. 
 Iam nunc diligenter attendite, unde monstretur quod 
 Palaestinos Pelagius fefellerit iudices, ut alia taceam, in hac 
 ipsa quaestione de baptismate paruulorum, ne forte cuipiam 
 in eo quod diximus eum sensum, in quo liberior Caelestius 
 fuit, uobis occultasse Pelagium, cum et ipse non aliter sentiat, 
 calumniari potius uel suspicari quam certum aliquid comprehendisse 
 uideamur. nempe iam superius satis claruit propterea 
 Caelestium noluisse damnare quod dicitur \'Adae peccatum 
 ipsi soli obfuisse, non generi humano et infantes qui nascuntur 
 in eo statu esse, in quo Adam fuit ante praeuaricationem\', 
 quia uidebat, si ista damnaret, confirmare se in infantibus 
 peccati ex Adam transitum. haec autem cum fuissent obiecta 
 Pelagio, quod ea cum Caelestio etiam ipse sentiret, sine ulla 
 retractatione damnauit. quod licet uos legisse sciam, tamen 
 quia non solis uobis hoc scribitur, ne pigeat lectorem ad ipsa 
 gesta recurrere uel, si ea non habet, etiam cum labore perquirere, 
 ipsa inde uerba transcribimus, quae infra scripta sunt. 
 \'Synodus dixit: nunc quoniam anathematizauit 
 Pelagius insertum stultiloquium recte respondens hominem cum

 29 cf. pag. 64, 12 

 2 correptus m. 1 Ch 3 indicio CSEL 94, 21 13 taceatur P1 
 14 piam P1 16 nobis b 19 uoluisse b dicit b 26 lectore M 
 28 transscribsimus M rescribamus V 29 sinodus MChTP anathematizauerit 
 ChTPPlVbd 30 incertum bd 
 
 
 adiutorio dei et gratia posse esse ava[iaprr|Tov, sine peccato, 
 respondeat et ad alia capitula. aliud capitulum in doctrina 
 Caelestii discipuli Pelagii ex eis quae Carthagine a sancto 
 Aurelio Carthaginensi episcopo cum aliis episcopis audita 
 sunt et commemorata: Adam mortalem factum, qui siue peccaret 
 siue non peccaret moriturus esset. quoniam peccatum 
 Adae ipsum solum laeserit et non genus humanum. quoniam 
 lex sic mittat ad regnum quemadmodum et euangelium. quoniam 
 ante aduentum Christi fuerint homines sine peccato. 
 quoniam infantes nuper nati in eo statu sint, in quo Adam 
 fuit ante praeuaricationem. quoniam neque per mortem uol 
 praeuaricationem Adae omne genus hominum moriatur neque 
 per resurrectionem Christi omne genus hominum resurgat. quoniam 
 sanctus episcopus Augustinus aduersus discipulos eius 
 in Sicilia respondit Hilario ad subiecta capitula scribens librum 
 in quo ista continentur: posse hominem sine peccato esse, si 
 uelit. infantes, etsi non baptizentur, habere uitam aeternam. 
 diuites baptizatos, nisi omnibus abrenuntient, si quid boni uisi 
 fuerint facere, non reputari illis neque regnum dei posse eos 
 habere, Pelagius dixit: [de] posse quidem hominem sine peccato 
 esse dictum est superius; de eo autem, quod fuerint homines 
 ante aduentum domini sine peccato, dicimus et nos quoniam 
 ante aduentum Christi uixerunt quidam sancte ac iuste secundum 
 scripturarum sanctarum traditionem. reliqua uero et secundum 
 ipsorum testimonium <a me dicta) non sunt, pro quibus ego 
 satisfacere non debeo; sed tamen ad satisfactionem sanctae 
 synodi anathematizo eos qui sic tenent aut aliquando tenuerunt\'.