Confer nunc non spiritales catholicae fidei uiros. in quibus quantum in hac uita animus potest, cernit substantiam naturamque diuinam nullis locorum spatiis tendi, nullis liniamentorum dimensionibus figurari, sed confer carnales et 3 super HTC 4 esse om. H TVeSLh post tenebrarum sequitur in b: sic ab eis creditur sedj ad T 5 attente b secreta om. L 7 uerumptamen VL 8 et-tangit (in mary.) V 11 deinde] attende T terrae (m. corr. s. I.) II. om. Tb apparet P 14 quidquid P terrae om. T 18 inferiori Vb laxa] lapsa T 19 quum P 20 quam (in ras.) H sex (e in ras.) H 21 tres-lucis (ita tnarg.) V 22 penetrari (r sup. exp. 1. a m. corr.) H penitrari T penitrare T talem 23 figuram b 25 K /fCapituhl T 27 tendi id est b demensionibu» T paruulos nostros, qui solent auditis in allegoria membris quibusdam corporis nostri — uelut cum dicuntur oculi dei et aures dei, solent deum sibi libertate phantasmatis corporis humani specie figurare —: hos confer iam illis Manichaeis, qui solent istas nugas intentis et curiosis hominibus quasi magna secreta describere, et considera. qui tolerabilius et honestius de deo sentiant: utrum ii, qui eum forma humana summa dignitate in suo genere praedita cogitant, an ii. qui eum infinita mole diffusum, non tamen undique, sed tribus quadris infinitum atque condensum, ex una uero fissum. patentem. hiantem, laxum superius inanitate. cuneatum inferius terra tenebrarum, uel, si ita melius est dicere, apertum superius natura propria. intratum inferius aliena. ecce, ego tecum derideo carnales homines. qui nondum possunt spiritalia cogitare humana forma deum existimantes; deride et tu mecum, si potes, eos, qui tam deformem turpemque fissuram uel scissuram dei, tam inaniter supra hiulcam, tam inhoneste infra obturatam multum miserabili cogitatione imaginantur, cum hoc etiam intersit, quod isti carnales, qui humana forma deum cogitant. si ecclesiae catholicae gremio contenti cum lacte nutriendi sunt. non se in temerarias opiniones praecipitent. sed ibi studium pium quaerendi nutriant, ibi petant, ut accipiant, ibi pulsent, ut eis aperiatur, incipiunt spiritaliter allegorias parabolasque scripturarum intellegere et paulatim sapere diuinas potentias congruenter alibi aurium, alibi oculorum, alibi manuum uel pedum uel etiam alarum atque pennarum, scuti quoque et gladii et galeae ceterarumque talium innumerabilium rerum nomine enuntiari. qua intellegentia quanto magis proficiunt, tanto magis catholici esse firmantur; Manichaei uero quando figurae 1 audiStis H 2 quum P 4 specię T hos] nos P conferiam H 6 tolerabilius] rationabilius b 7 (et 8) hi PH Tb summa] sua HTCSVLb 13 inartatum h K H 14 spiritalia possunt T 16 deformenT H1 17 opturatam b 18 quum P 19 deum forma b eclesiae P 21 pium om. P 22 aperiatur eis V 26 pinnarum P s*cuti (i er.) H sicuti VL galeae et gladii V 27 ceterarumque T illius imaginationem reliquerint, Manichaei esse non poterunt. hoc enim quasi proprium atque praecelsum auctoris sui laudibus tribuunt, quod dicunt illa. quae ab antiquis figurate in libris diuina mysteria posita sunt. huic, qui ultimus uenturus erat, soluenda et demonstranda esse seruata, et propterea post istum iam neminem doctorem diuinitus esse uenturum, quia nihil iste per figuras et allegorias dixerit, cum et antiquorum, quae talia fuerant, aperiret et sua enodate manifesteque monstraret. non habent ergo isti, ad quas interpretationes reuertantur, cum illis de auctore suo legitur: iuxta unam uero partem ac latus inlustris illius ac sanctae terrae erat tenebrarum terra. quocumque se uerterint, necesse est, ut phantasmatum suorum miseria coartati in scissuras aut abruptas praecisiones et iuncturas. aut fulturas turpissimas incidant: quas non dicam de incommutabili natura dei, sed de omni natura incorporea quamuis mutabili, sicut est anima. miserrimum est credere. et tamen, si non possem me intendere ad superiora neque cogitationes meas a falsis imaginationibus. quas per sensus corporeos memoria fixas gero, in libertatem ac sinceritatem naturae spiritalis euoluere. quanto melius humani corporis forma deum cogitarem, quam illum nigrum cuneum scissurae inferiori eius adfigerem superioremque uastissimam laxitatem non inueniens. unde oppilarem, sic inmensa inanitate patentem et hiantem relinquerem ? quid ista opinione foedius ? quid tenebrosius hoc errore dici aut fingi potest ?