Testamentum feci oculis meis: numquid coepi sperare uisibilia? ut non cogitem de uirgine: ut subaudiatur "absit". hinc iam incipit merita ecclesiae commemorare in his qui perseuerant in fine in tentationibus magnis abundante iniquitate et refrigescente caritate multorum. et non cogitabo de uirgine: incorruptione sapientiae uel iustitiae. et quae est alia pars dei desuper? subauditur: non 1 Iob 30, 19 2 Iob 30, 20 4 Iob 30. 22 5 Iob 30. 22 6 cf. Phil. 3, 20 8 Iob 30, 24 9 Iob 30, 24 11 Iob 30. 26 12 Iob 30, 27 14 Iob 30, 28 16 Iob 30, 30 17 Iob 30. 31 20 lob 31, 1 23 cf. Matth. 24, 12. 13 Iob 31, 1 26 Iob 31, 2 1 in cinere b 2 stiterunt S et fin. om P 3 tacente C superbe TCb 4 a salute] absolute C 5 separationis T 7 quia C 8 possim S 9 rogare S 10 et] ut Hier 11 dominum TC 12 efferuitS 13 uel] ter C 18 laudabam C 21 ut-uirgine om. SHier 23 magnis] mundis C habundare in C 24 refrigente T 25 in corruptione b 26 est om. C pars alia S cogitabo. aut ita: et quae est nisi illa? si incessi cum inrisoribus: iam bonis qui sunt in ecclesia difficile est non talibus sociari. uel si festinauit ad dolum pes meus: hypocrisis. seram et alii fructus meos edant: quomodo Iudaeis contigit, id est: ea dicere quae alii faciant magis quam ipsi. sine stirpe sim super terram: ut facile arescam. ille enim in terra tamquam in petra firmus est, qui facit quod dicit. si secutum est cor meum mulierem: ut suam quaereret gloriam in populo dei\' potius quam dei, cui uni iure debetur. aut si obsedi ianuas eius: insidiose captaui desideria eius plebis uel timorem, quibus ageretur, ut mihi potius seruiret quam deo. placeat quoque uxor mea alteri: fama mea diabolo, cui quando placemus, displicemus deo; ille enim malis nostris gaudet. et filii mei humilientur: facta uel imitatores mei. furor enim animae meae est indomitus commaculare uiri uxorem: mihi eam uindicando. quodsi et despexi iudicium famuli mei aut ancillae, cum iudicarentur apud me: secundum quod dictum est: saecularia igitur iudicia si habueritis. famulos autem dixit laicos adhuc saecularibus deditos. quodsi et uisitationem, quod responsum dabo? in tribulatione quam conscientiam habeo, quia ista despexi? nonne sicut ego conceptus sum in utero et illi? eadem in sacramentis enim omnibus praedicantur, eadem credunt. et fuimus similiter in uentre. non enim ille aliter renuntiat quam ille, qui plene seruiturus est deo. et de uentre 1 Iob 31, 5 3 Iob 81. 5 4 Iob 31, 8 6 Iob 31, 8 8 Iob 31, 9 10 lob 31, 9 12 lob 31, 10 14 lob 31, 10 15 lob 31, 11 17 Iob 31, 13 19 I Cor. 6, 4 20 Iob 31, 14 22 Iob 31, 15 24 Iob 81, 15 26 Iob 31, 18 1 si] sed C 2 (iam-ecclesia) d de bonis Cd deficile C 3 saci- ari C festinabit S 5 contingit C 6 sint C 7 arescant C 9 quaererem C 11 desidia C plebis eius Cbd 12 placet Cb 14 fili S 15 animi SHier meae om. SHier 16 uindicabo TC uendicando b 17 dispexi S 23 in sacramentis. eadem enim omnibus sqq. d 26 plane C XXVIII Aug. aect. III para S 37 matris meae dux eis fui: ab initio enim sui haec operatur ecclesia. aut si despexi nudum pereuntem et non operui: si non fide remissionis peccatorum tamquam tunicam non habentem uelaui a nuditate foeditatis, id est peccati, pereuntem; iam enim desperat multitudine peccatorum. et hinc est: et quorum tecta sunt peccata. infirmorum si non benedixerunt mihi humeri: spe inmortalitatis tamquam pallio desuper cooperti. ne autem post fidem remissionis peccatorum sufficere putarent praeteritarum poenarum metu carere et inciperent sperare temporalia, bene adiecit: de tonsura ouium mearum calefacti sunt, quod a frigore spei ten-enae illorum uindicati sunt consideratione, si carnalia per renuntiationem posuerunt exemplo gregis detonsarum. si leuaui super pupillum manum meam: qui non inueniendo patrem poterat creaturam uel hominem sequi. fidens. quia mihi est adiutorium multum: uolens eis dominari. discedat humerus meus a iugulo meo: quod his contingit, qui se ab ecclesia separant, dum uolunt populis dominari, ut praecisionem praecisionis patiantur. per humerum autem aut brachium significantur actiones. timor enim continuit me: ne leuaret manum super pupillum. et a pondere eius non sustinebo: si hoc uelim ut pupillum opprimam. posui aurum robur meum: numquid praesumpsi de doctrina aut sapientia dei? quodsi et in lapide pretioso fidebam: quasi de operibus meis. si et laetatus sum, cum esset mihi census multus: quasi de meo, ut qui gloriatur, 2 Iob 31. 19 6 Pa. 31. 1 Iob 31, 20 10 lob 31, 20 13 cf. Cant. 4, 2 Iob 31. 21 15 Iob 31, 21 16 Iob 31, 22 20 Iob 31, 23 21 lob 31, 23 22 lob 81, 24 24 lob 31, 24 25 lob 31, 25 1 siuj fui 0 hoc C 2 dispcxi S 4 uelaui] uel P 6 peceata infirmorum. Si sqq. b si] uero si Sllier 7 spei PC 9 metuere C 10 carere om. C sperare] temperare C et de SUier 11 tunsura T calefacte S 13 dotunsarum C 14 ueniendo TPC 15 poterit PC quia multum mihi deest adiutorium S quia multum est mihi adiutorium Hier 20 enim domini SHier 22 si posui Hier 23 aut] et P 24 quod etsi Hier et om. CS in om. S in domino glorietur. si et in innumerabilibus posui animam meam — subaudiendum ad omnia: discedat ab humero meo brachium meum —: quod amarer a multis. et deceptum est clam cor meum. ordo: si et in innumerabilibus posui animam meam, et deceptum est clam cor meum: si consensi tali cogitationi, ut in me praesumerem. quodsi et osculatus sum manum meam ponens ad os meum: gauisus sum tamquam de operibus meis. quodsi et gauisus sum super ruina inimici mei: ecclesiae, ut sunt persecutores ecclesiae. audiat auris mea maledictionem meam: perducatur ad sensum meum. opprobrio sim in meo populo diffamatus: plebi sanctorum, ut separetur tamquam inlusus. quodsi saepe dixerunt ancillae meae: adulatores. quis det nobis ut carnibus eius satiemur? cum satis bonus essem: ut imitarentur felicitatem carnalem in me. non tamen haec gessi; ne dicerent enim haec, non me praebebam in talibus bonum. foris non manebat hospes: recipiebam peregrinum in saeculo. quodsi et sponte peccans -abscondi peccatum meum: uoluntarie enim peccantibus nobis, postquam accepimus scientiam ueritatis. aut si dimisi infirmum sinu uacuo exire ianuam meam: ut ideo exierit ianuam, quia sinu uacuo fuit. quis mihi tribuat auditorem? quis mihi praestet, ut audiar? manum domini si non timui, qua. scripsit: si non dimiseritis, nec pater uester dimittet uobis. conscriptionem si quam habeo. ordo: 1 II Cor. 10, 17 Iob 31. 25 2 Iob 31, 22 4 lob 81, 27 7 Iob 31. 27 9 Iob 31, 29 10 Iob 31, 30 12 Iob 31, 30 13 Iob 31, 31 14 Iob 31, 31 18 lob 31, 32 19 Iob 31, 33 20 cf. Hebr. 10, 26 21 Iob 31, 34 23 lob 31, 35 24 Iob 31, 3a 25 Matth. 6, 15 2610031,3;) 1 in alt. om. P 3 amaret C amaretur b 4 in om. C innumerabilibus posui om. S 5 clam cor meum] clamormed S 7 ad vs po- nens P 9 ruina] uineam S 10 aures S auris inea] auus mea C 12 populo meo CbeZ 14 quid TPCb 16 mutarentur C hoc C 18 ospis S 19 et) h?c TPC peccaui b 22 exire] exiui C 23 quid fin. P 24 prarstat b 26 habui S 37* conscriptionem si quam habeo, et si non disrupi eam super humeros meos, et coronatus publice legam super humeros meos leuans: et coronatus publice legam, id est aduersus faciem meam statuam te ante faciem tuam, quia populi corona confundar, quia non feci mandatum domini, quod me fecisse iam dixeram, negando primo me habere conscriptionem, quae postea mihi obicitur. si super me umquam terra gemuit: stipendiarii ecclesiae, quod malus sum. aut sulci eius plorauerunt simul: quo semina recipiuntur et unde fructus dantur; quia et malus sum et mala semina seminabam, ideo simul. aut si et uirtutem eius comedi solus sine pretio: ipsa misericordia, qua participat catechizanti qui catechizatur; hoc est solus, non retribuens ei qui daret. aut si animam domini terrae decipiens contristaui: non me dignum exhibens passioni eius qui pro me animam fudit. nolite constristare spiritum sanctum in uos. pro tritico germinet mihi urtica: pro spiritalibus doctoribus magistri prurientium auditu per confricationes hominum mente corruptorum et a ueritate destitutorum. et pro hordeo spina: pro carnalibus oboedientibus peccatores et resistentes. erat enim Iob in conspectu suo iustus: in conscientia sua.

Verba Eliu Buzitis. deus abiecit eum et non uir: ut hanc dicam causam, cur tacuerint. et sermonibus uestris non respondebo ei: ego enim talia dicam, ut mihi 1 Iob 31, 37. 36 4 Ps. 49, 21 7 Iob 81, 38 9 Iob 31, 38 11 lob 31, 39 13 cf. Gal. 6. 6 14 lob 31, 39 16 cf. Ephes. 4, 30 17 Iob 31, 40 cf. I Tim. 6, 5 20 Iob 31, 40 21 Iob 32. 1 23 Iob 32, 14 24 Iob 32, 15 1 et om. C dirupit P Cirupi b 2 publice om. Pbd legam] leuans TPb super--legam om. C 3 leuans oui. Pb 6 nego C V mihi postea Cbd 8 genuit C stipendiari TC stipendarii b quia C 10 quia] qua P 14 quid C 15 dispiciens S exibens TP 16 contristari b 17 tritico] critico P ortiga S 19 destituto b 23 heliu Tb heliud P buticis C adiccit CHier 24 tacuerunt b in sermonibus SHier quemadmodum nobis respondere non possit. quia ergo expectaui et non sunt locuti: quasi ad Iob conuersus dicit. uenter meus sicut uter musto plenus: commendat hunc scriptura, quia in prophetia locuturus sit. et ueluti follis aerarii disruptus: ad duritiam soluendam de ui loquor; inde et iratus dicitur. non enim opus esset, ut ego loquerer, si uos ei responderitis. alioquin et me tineae edent: aut sicut uos aut sicut omnes qui mirantur personas.

Mundum est cor meum in uerbis: non duplex. spiritus diuinus qui fecit me: subaudis "est", ut sit: spiritus diuinus est qui fecit me. quomodo ergo dicis: iustus sum, et non exaudiuit me? quasi aduersario dixerit Iob. semel enim loquitur dominus: quasi uocationem omnium iustorum semel fecit dominus et temporaliter circa singulos hoc agit diuina prouidentia. per somnium aut in uisitatione nocturna: aut in ignorantia aut in tribulatione. aut sicut incidit saeuus timor in homines cum dormiunt in cubiculis: securi. et corpus eius a ruina eruat: translate sicut ossa. et pepercit animae eius a morte: cum eum conuerterit, parcet ei. quia uenturum est bellum et iterum arguet eum in infirmitate in cubili: post conuersionem iam probat, ne de se praesumat. et multitudo ossium eius emarcuit: fiducia de se. omnemque escam non poterit sumere: consolationem de temporalibus. et renouabit corpus suum sicut litura in pariete: mutationem uitae: et hic translate propter aedificium, 1 Iob 32, 16 2 Iob 32. 19 4 Iob 32. 19 7 Iob 32, 22 9 Iob 33, 3 10 Iob 33, 4 11 Iob 33, 12 13 Iob 33, 14 15 Iob 33. 15 17 Iob 33, 15 18 Iob 33, 17 19 Iob 33, 18 20 Iob 33, 18. 19 23 Iob 33, 19 24 Iob 33, 20 25 Iob 33, 24 1 IĮuia-locuti om. SHier qui C 2 dixit b uenter enim S 3 musto1 u6to C 5 diruptus b 7 responderetis Pd edunt Hier 10 me fecit PCbd sit) sic b 11 spiritus sit TPC est om. PC me fecit Pbd 14 istorum C 16 uisione S noturna C 18 cubili SHier 20 eum] enim b quia—bellum om. Hier nec ad ad in bello S 21 arguit C 23 ossuum S emarguit S 25 renouauit S lituram S id est in societatem. et molliet carnes suas sicut paruuli: ne sit durus superbia, secundum quod Eliu uidetur, tentatur lob humilis per innouationem. et intrauit facie hilari cum professione: paratus ad tentationes. salua animam meam, ne ueniam in corruptionem: hic tentatio mortis. uices tres cum uiro: conuersionis, probationis, mortis. sed eruit animam meam de morte: quia adhuc haec mortis restat. ut anima mea in lumine collaudet eum: iam ergo orationes cessabunt, quia nulla erit indigentia.

Respondens autem Eliu dixit. quomodo dicitur: et adiecit. et qui habetis scientiam, auribus percipite: spiritalibus. quia auris sermones probat: ista carnalis. quid est bonum, quia dixit lob: iustus sum? quid boni dixit quia dixit? et in iudicio meo mentitus est. hinc est: ego bona praestolabar: ideo praeter spem quod est mentitus est. quis est uir ut lob? adhuc uerba lob sunt; dixit enim: non uisitabitur qui ambulauerit cum deo: hic illum putat deceptum, quia hoc sperans illa omnia fecerit; aut certe: quod in bonum non putat uisitari eum qui ambulauerit cum domino. absit a domino inpietas: aut ut non uisitet in bono, qui cum eo ambulauerit, aut etiam si uisitauerit in tentatione, inpie et iniuste agat. inpius est qui dicit regi: iniuste agis. tu autem illud non debes dicere, qui non es inpius. bene, qui dicit, non, qui dixerit, ne iam etiam ob hoc esset. quomodo 1 loc 33, 25 3 Iob 33. 26 4 Iob 33, 28 6 Iob 33. 29 Iob 33, 30 8 Iob 33, 30 10 Iob 34, 1 11 Iob 34, 2 12 lob 34, 3 13 Iob 34, 4. 5 14 Iob 34, 6 15 lob 30, 26 16 Iob 34, 7 17 Iob 34, 9 20 Iob 34, 10 23 Iob 34, 18 2 helyu TC heliu Pb 3 intrabit Hier 5 meam om. TPCb 6 cum niroj coniuro C 7 eruet S 10 Respondens-dixit om. Hier respondens] pronuntians P helyu TC heliu Pb helius S 11 sapientiam Hier 12 sermonis S uerba Hier 15 praestolabor b 16 quis] quid TPC qui S 17 adhuc-sunt om. P 18 ambulat S hinc P 21 ut om. C 23 dixit C iniuste] inique SHier 24 non debes illud Pbd est d qui om. C 25 quid P ob] iob b dicitur: factum est, qui hoc facit. inpiissime principibus. tamquam angelis dicat: nisi Michael princeps uester, inpiissime agitis, aut: si ita inpiissime dicitur principibus, quanto magis regi! abusi sunt enim inique cum excluderentur infirmi: male usi sunt exclusione sua, cum propter infirmitatem excluderentur ab ea uisione, qua uidentur omnia diuinitus ordinatissime ordinari et administrari. in eo autem male usi sunt, quia spiritum suum sequi maluerunt, deum ista non curare; ex hoc enim illis uane ueniet, ut in necessitatibus suis clament et rogent hominem, cum deum rogare debuerint. neque erit locus, et non est umbra mortis, ut latitent qui faciunt iniqua. non ad hoc est umbra mortis ut latitent, ut est: non senes habent sapientiam, quia non senectus est causa sapientiae, et: haereticum ne salutes. ne inde, qua haereticus est. et euertet noctem, et humiliabuntur: ut supra eos sit quod sub ipsis erat, id est: premat eos quod subditum illis erat. et extinxit inpios: lucere sibi uidebantur. et iustitias eius non cognouerunt: dicit quid boni deus fecerit de iniquitate eorum, ut perferatur ad eum clamor pauperis. ipse quietem dabit, et quis poterit condemnare? non qualem quaerunt homines quae illis tribulationibus turbatur; si deus iustificat, quis est qui condemnet? <et contra gentem> et contra hominem simul: aduersus gentiles et Iudaeos. qui regnare facit hominem hypocritam propter peruersitatem populi. cui dicitur: qui ergo alium doces. te ipsum non doces? 1 Iob 34, 18 4 Iob 34, 20 11 Iob 34, 22 13 Iob 32. 10 14 Tit, 3, 10 15 Iob 34, 15 17 Iob 34, 26 18 Iob 34. 27 19 lob 34, 28 20 Iob 34, 29 22 cf. Rom. 8, 34 23 Iob 34, 29 24 lob 34, 30 26 Rom. 2, 21 1 impigissime S pricibibus S 2 dixit C 4 exclu<l<-ntur Tb 6 uissione an iussione incerturn C uidetur Cb 10 suis om. C debuerunt Cbd 12 inique S 13 nec enim longeui sunt sapientes SHier 15 quia TCb euertat S 17 lucere sibi uidebantur tamquam locus bibl. in bd 18 iniustitias C 19 quod bona b 23 et-gentem addidi 25 ippocritam S 26 cui] qm b doces alium bd absque me uidebo; tu ostende mihi: te reprehendens me ipsum forte reprehendendum esse non uideo? interroganter pronuntiandum. si iniquitatem operatus sum. non adiciam: correptus a te. numquid a te exigit eam, quia repulisti? quia reprehendisti. et uir sapiens audiet uerbum meum: deum omnia curare. Iob autem non in sapientia locutus est: putando quod aliquid sibi inique diuinitus acciderit.

Quare hoc existimasti in iudicio? quare hoc iudicasti? tu quis es, qui dixisti: iustus sum ante conspectum domini? ante conspectum domini dixisti: iustus sum. utrumque enim reprehensibile est in homine: unum, si aut superbe dicatur aut falsum sit iustum eum esse etiam secundum humanam iustitiam, alterum autem, quia numquam uere dici ab homine potest, quod ante conspectum dei sit iustus, cui comparatus quilibet iniquus est. aut dicis: quid prodest tibi aut quid faciam, si peccaui? hoc enim ei uidetur Iob dixisse deo, quasi aut deo prosit peccatum eius, ut isto dolore ad pietatem cogatur. ubi ait: noli me docere inpium esse: an bonum est tibi si inique egero? aut deo noceat peccando, et ideo illum sic insequatur deus quasi hostem suum premens, ne aliquid ab illo mali patiatur. nam hoc etiam dixerat: si ego peccaui, quid possum tibi facere? ad utrumque ergo Eliu respondit consequentibus uerbis: ego dabo tibi responsum et tribus amicis meis. aspice in caelum et uide; respice in nubes quam altae 1 Iob 34, 32 3 Iob 34, 32 4 Iob 34, 33 5 Iob 34. 34 6 Iob 34. 35 8 Iob 35, 2 9 Iob 35. 2 15 Iob 25 3 18 Iob 10, 2. 3 22 Iob 7, 20 24 lob 35. 4 25 Iob 35, 5 1 at quod minus uideo Hier me om. S 2 uidebo C 3 iniquitates b 4 correctus TPC exiet S exiget Hier repulisti eam S 5 uir] ubi C 8 in iudicio existimasti P 9 qui C qui] quia Hier 10 dei pr. Hier 14 dici potest Cb quod] quasi b 15 dicens S 17 aut a deo C 18 impietatem bd nolite Td 19 an] aut SdHier 21 patiantur C 22 tibi possum Hier 23 ad utrumque—uerbis in TPb post facere 585, 2 sequuntur utcumque C heliu TPCb 24 itaque ego Hier meis] tuis SHier 25 uide om. C\' sint a te. si peccasti, quid agis? confirmat quod ab eo dictum est: si ego peccaui, quid possum tibi facere? aut si multa iniusta fecisti, quid poteris facere? plus est "m u Ita iniusta fec i s ti", quam quod superius dixit "peccasti". sed tamen quid poteris facere deo, quando ne nubes quidem potes laedere? et si iustus es, quid dabis ei? e contrario: quomodo iustitia tua nihil ei prodest, sic iniustitia nihil nocet. aut quid de manu tua accipiet? etiamsi dare uelis; propter sacrificia, quae stulti putant deum sumere uelut eis indigentem. uiro simili tui inpietas tua et filio hominis iustitia tua: uel illa nocet uel haec prodest. sed his uersibus confirmauit potius quam refellit sententiam quam dixit Iob: si ego peccaui, quid possum tibi facere? consequenter ergo oportet ut ostendat quare in hac uita homines adfliguntur iniuriis malorum, inter quos etiam diabolus cum angelis suis numeratur, princeps iniuriarum et iniquitatum omnium. cum enim deo non possint nocere peccantes, cur eos tradit in potestate adfligendos malis? et exponit deinceps dicens: a multitudine clamabunt, uociferabuntur a brachio multorum. et non dixit: ubi est deus qui fecit me? ad hoc enim patiuntur haec, ut deum quaerant, non ut inaniter uociferentur. quod autem ait fecit me", pro documento est, quia quaerentem se non relinquet, quem ipse fecit. qui distribuit custodias nocturnas: tempora huius saeculi sub certis potestatibus ordinata, quia nec in ista erroris nocte relinquet hominem sine custodia, qui eum fecit. qui separat me a quadrupedibus terrae et a uolatilibus caeli sapientiorem me fecit: sic enim quaerendus est dominus in adflictionibus uitae huius, ut non 1. 3 Iob 35, 6 6 Iob 35. 7 8 Iob 35, 7 10 Iob 35, 8 19 Iob 35, 9 20 Iob 35, 10 24 Iob 35, 10 27 Iob 35, 11 1 Funt PS ages Hier 2 ego] ergo P 3 aut—facere om. C potes S 5 poteritis b 6 si om. S 7 pr. ei] tibi TPC 18 potestatem b affligendo Cb malos b 19 multitudine calumnantium SHier clamabant C 21 ad hoc] a deo (at ad hoc) b 26 relinquit TC 28 facit S ab eo terrena bona desideremus, quia iam bestiis meliores sumus, antequam illa accipiamus. ibi clamabunt; et non audies. ibi dixit "in multitudine, in adflictione clamantium a brachio multorum: aut certe ibi* propter hoc, sicut est: ibi ceciderunt qui operantur iniquitatem. et non audies quod dixit, de eo dixit. ab iniuriis malorum: subaudiendum "clamabunt". uana enim non uult dominus uidere: non uult subuenire uana petentibus et non ideo uociferantibus in adflictione ut bona sempiterna percipiant, cum propterea separati sint a quadrupedibus terrae et sapientiores facti uolatilibus caeli; sed uociferantur, quia non sunt in saeculi huius iniquitate felices. ipse enim omnipotens perspicit eos qui faciunt iustitiam et saluum me faciet: sicut ipse uidet facientes, qui cordis intima perspicit, sic ea salute saluos facit, quam ipse uidet in occulto, quia nec oculus uidit nec auris audiuit nec in cor hominis ascendit, quae praeparauit deus diligentibus se. ideo etiamsi perturbetur uana salus hominis, dat tamen auxilium de tribulatione pater, qui uidet in abscondito. iudicare itaque eum, si potes collaudare eum, sicuti est; hoc enim uisus est Iob dicere, cum ait: utinam esset nobis arbiter! et nunc quia non est uisitans iram suam nec cognouit delicta uehementer: cognouit ad uindictam. unde est: quoniam iniquitatem meam ego cognosco; et in eodem loco: auerte faciem tuam a peccatis meis. cognouit ergo delicta; nam ideo patiuntur homines tribulationem in hoc saeculo, sed non uehementer, quia partibus corrigens das 2 Iob 35, 12 5 Ps. 35. 13 6 Iob 35, 12 7 Iob 35, 13 12 Iob 35, 13 16 cf. I Cor. 2, 9 19 cf. Matth. 6, 4 Iob 35, 14 21 lob 9, 33 22 lob 35, 15 24 Ps. 50, 5 25 Ps. 50, 11 3 audiet Hier 4 propter hoc om. P 6 quid C de eo] deo P 8 uidere (s. l. m. 1 audire) P 12 huius saeculi Cbd 13 iniustitiam S 14 faciat Cb prospicit C 17 etiamsij autem si C 19 absconditoJ occulto TP 20 contra eum pr. SUier 22 cognouit om. S 23 delecta S 24 etj e P 25 locoJ psalmo P 26 tribulationes bd 27 qui a patribus C dat bd locum paenitentiae. et lob uane aperuit os suum; in ignorantia sua uerba multiplicat.