<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xmlns:py="http://codespeak.net/lxml/objectify/pytype" py:pytype="TREE"><text><body><div type="edition" xml:lang="lat" n="urn:cts:latinLit:stoa0022.stoa054.opp-lat1"><div n="5" subtype="book" type="textpart"><div n="10" subtype="section" type="textpart"><p><milestone n="4" unit="altchapter"/> Quam bona autem mater sit aqua etiam hine considera. <note type="margin">C </note> <lb n="20"/>
            tu, o homo, docuisti abdicationes patrum m filios, separationes <lb/>
            odia offensas: disce quae diuiderent parentis et filiorum necessitudo. <lb/>
            uiuere pisces sine aqua non queunt nec a suae parentis consortio <lb/>
            separari neque a suae altricis discerni munere, et fit <lb/>
            hoc natura quadam, ut separati moriantur ilico. neque enim

<note type="footnote"> 20 Baa. 149 B (63 DE) </note>

<note rend="script" type="footnote"> 1 misceatur <hi rend="italic">m3 C M&lt;3 C</hi> thimalua G thimallus V thymalloa 9t (-us <lb/>
            <hi rend="italic">m2)</hi> tymallus શ\'M\' thymallo C (y <hi rend="italic">in ras.)</hi> tbimallo <hi rend="italic">G</hi> (1 <hi rend="italic">pr. exp.) F</hi> <lb/>
            tymallo શ\' 2 generi suo <hi rend="italic">N</hi> 3 sui <hi rend="italic">add</hi>. <foreign xml:lang="grc">σα</foreign> 5 alienigenarum <lb/>
            (alienorum 3t o <hi rend="italic">ex</hi> a, alienarum M\', alieni genera શ) piscium adulterina <lb/>
            contagia <hi rend="italic">N</hi> coum*gia <hi rend="italic">C</hi> (n <hi rend="italic">eras.)</hi> 6 coeunte <hi rend="italic">MS</hi> coeunt <hi rend="italic">cet</hi>. <lb/>
            equarumqae <hi rend="italic">C</hi> (e <hi rend="italic">pr</hi>. m3 <hi rend="italic">ex</hi> a) 7 genera <hi rend="italic">GN\'B</hi> 8 equis 11 equus <hi rend="italic">N</hi> <lb/>
            uini <hi rend="italic">CGP</hi> miscentur <hi rend="italic">MrtpM</hi> misceantur 11 miscetur N uere 11 <lb/>
            uera <hi rend="italic">N</hi> adulteria <hi rend="italic">N</hi> 9 colluuionem MS conluuione <hi rend="italic">cet</hi>. 11 pretioatus <lb/>
            C (us in raa.) 15 uacas <hi rend="italic">C</hi> (a <hi rend="italic">pr. in r&lt;M.)</hi> 16 fetum <hi rend="italic">N</hi> <lb/>
            17 exsuia n exuia <hi rend="italic">eet</hi>. 21 tu o <hi rend="italic">C in ras. min. spatii</hi> </note>

<note type="footnote"> 10* </note> <lb n="25"/>
             
<pb n="148"/>
            ut omnia huius aeris uiuunt spiramine, quia hauriendi spiritus <lb/>
            et respirandi natura his non suppetit; alioquin sub aquis <note type="margin"> D </note> <lb/>
            semper non possent uiuere non capientes spiritus infusionem. <lb/>
            quod est nobis spiritus illis est aqua. sicut nobis spiritus <lb/>
            ita illis aqua uiuendi ministrat substantiam. nos intercluso<lb n="5"/>
            commeatu spiritus, quia ne breui quidem spatio possumus <lb/>
            expertes esse uitalis spiritus, statim extinguimur; pisces quoque <lb/>
            sublati de aqua sine substantia sui esse non possunt. 
</p></div><div n="11" subtype="section" type="textpart"><p><lb/>
            et causa manifesta est, quoniam in nobis pulmo per <note type="margin"> E </note> thoracis <lb/>
            laxiora penetralia recipit spiritum et, cum ipse sit<lb n="10"/>
            &lt;poris&gt; plerisque penetrabilis, spiritus infusione interiorem <lb/>
            calorem refrigerat. thorax enim ut suscipit alimenta, ita <lb/>
            superflua ciborum et sucos salubres sanguinemque discernit: <lb/>
            discerpunt pulmo collegerit, unde facilius ad eum potest aspiratio <lb/>
            spiritus peruenire. pisces uero branchias habent, quas nunc<lb n="15"/>
            plicant et colligunt, nunc explicant atque aperiunt. in hac <lb/>
            ergo collectione et apertione dum suscipitur aqua et <note type="margin"> F </note> transmittitur <lb/>
            ac penetrat, respirationis munus uidetur impleri. <lb/>
            propria igitur natura est piscium nec communis cum ceteris, <lb/>
            specialis usus et a ceteris uiuendi quaedam separata ac <lb n="20"/>
            secreta substantia. propterea non nutriuntur neque ut terrena <lb/>
            animalia manus humanae tactu et delenimento aliquo delectantur, <lb/>
            etiamsi seruati in uiuariis suis uiuunt. 
</p></div><div n="12" subtype="section" type="textpart"><p><milestone n="5" unit="altchapter"/> Quid autem de densitate dicam dentium? non enim ut oues <note type="margin"> 84A </note>

<note type="footnote"> 24 Baa. 152 C (64 E) </note>

<note rend="script" type="footnote"> 1 spiramini C (-na m3) qui II (quia m3 <hi rend="italic">C</hi> m2 <hi rend="italic">C)</hi> auriendi C <lb/>
            auri F hauriendi (h <hi rend="italic">m2)</hi> Gશશ\' 2 his qui C (qui <hi rend="italic">del.)</hi> 5 interclusio 11 <lb/>
            (i alt. <hi rend="italic">eras. G)</hi> 6 commeatus II (-tu m2 <hi rend="italic">C)</hi> quia <hi rend="italic">C s</hi>. M. 7 expertes <lb/>
            n exsortes Jf exortes <hi rend="italic">cet</hi>. 8 sui esse n esse sui jK esse sui <lb/>
            sui uiui esse <hi rend="italic">N\'B</hi> 9 in <hi rend="italic">OM. N</hi> 10 recepit <hi rend="italic">PVM\' et (corr. m2) G3t</hi> <lb/>
            sit ipse <hi rend="italic">N</hi> 11 poris <hi rend="italic">add. ed. Rom</hi>. penetrabilis <hi rend="italic">M&lt;S\'</hi> penetralis <lb/>
            <hi rend="italic">eet</hi>. 12 thorax <hi rend="italic">MS</hi> torM <hi rend="italic">ce&lt;</hi>. 15 branchias &lt;S\' (h s. <hi rend="italic">M.) 2)&lt;M. rcH</hi>. <lb/>
            brancias <hi rend="italic">GF9tJf</hi> branthias <hi rend="italic">B</hi> (h s. M.) brantias <hi rend="italic">cet</hi>. 18 implere MS <lb/>
            20 ac <hi rend="italic">IIMS</hi> et <hi rend="italic">N4 B</hi> 23 uiuunt <hi rend="italic">C</hi> (u <hi rend="italic">alt</hi>. a. M. <hi rend="italic">m3)</hi> uiuant S <hi rend="italic">Trec</hi>. <lb/>
            24 bos aut Quis (oues 3t) N </note> <lb/>
             
<pb n="149"/>
            aut boues ex una parte dentes habent, sed pars utraque <lb/>
            armata est dentibus, quia in aqua sunt et, si diutius cibum <note type="margin"> B </note> <lb/>
            uersarent et non cito transmitterent, aquarum eiusmodi de <lb/>
            dentibus eorum esca posset auferri ac dilui. ideo densos et <lb/>
             acutos habent, ut cito incidant, cito conficiant cibum, facile <lb n="5"/>
            et sine aliqua mora et dilatione transmittant. denique non <lb/>
            ruminant, solus tamen scarus in his ruminare perhibetur, ut <lb/>
            ferunt quibus aut euentus aut usus fuit aut studium talia conprehendere. <lb/>
             </p></div><div n="13" subtype="section" type="textpart"><p>sane nec ipsi a suis potentiae euasere uiolentiam <note type="margin"> c </note> <lb/>
            et auaritiae potiorum subiecti ubique inferiores sunt. quo quisque <lb n="10"/>
            infirmior, eo &lt;plus&gt; praedae patet. et plerique quidem <lb/>
            herbis pascuntur ac minutis uermibus; sunt tamen qui <lb/>
            inuicem se deuorent et sua carne pascantur. minor apud illos <lb/>
            est esca maioris, et rursus ipse maior a ualidiore inuaditur <lb/>
            et fit esca alterius praedator alieni. itaque usu uenit, ut, <lb n="15"/>
            cum ipse alium deuorauerit, ab alio deuoretur et in unum <lb/>
            uentrem uterque conueniant cum deuoratore proprio deuoratus <note type="margin"> D </note> <lb/>
            sitque simul in uno uiscere praedae uindictaeque consortium. <lb/>
            et ipsis sponte forte haec adcreuit iniuria, sicut in nobis <lb/>
             non ex natura coepit, sed ex auaritia, aut quia ad usum <lb n="20"/>
            hominum dati sunt, in signum quoque facti sunt, ut in his <lb/>
            nostrorum morum uitia uideremus et caueremus exempla, ne <lb/>
            quis potior inferiorem inuaderet daturus in se potentiori <lb/>
            utuntur iniuriae. itaque qui alterum laedit sibi laqueum <lb/>
            parat, in quem ipse incidat.

<note type="footnote"> 11 Baa. 1&amp;2 C (65 A) </note>

<note rend="script" type="footnote"> 1 par (para <hi rend="italic">Pm2 et C)</hi> utraque II utraque pars -V 2 qui m C <lb/>
            3 de <hi rend="italic">in mg. m2</hi> S, <hi rend="italic">om. શM\'B</hi> 4 possit II (-et m2 <hi rend="italic">G)</hi> densos <lb/>
            (o RB u) <hi rend="italic">m3 C</hi> m2 <hi rend="italic">C</hi> 8 alia <hi rend="italic">C et C</hi> m1 P talia <hi rend="italic">C m3 <lb/>
            G m2</hi> 11 plus <hi rend="italic">addidi,</hi> magis <hi rend="italic">post</hi> praedae <hi rend="italic">ed. Paris. o. 1661</hi> <lb/>
            maiori <hi rend="italic">(s</hi>. M. <hi rend="italic">m2)</hi> praedaeશ 13 deuorant r pascuntur 11 14 esca <lb/>
            maioris (maiori <hi rend="italic">B)</hi> est <hi rend="italic">(oMt</hi>. et) <hi rend="italic">2V a G\'</hi> m2 om. <hi rend="italic">CF, in P unius <lb/>
             litt. f&lt;M. est</hi> 17 conueniunt <hi rend="italic">MS</hi> conueniat Atr. <hi rend="italic">CarM..DtM. Uind</hi>. <lb/>
            coratore N 18 sitque <hi rend="italic">MS</hi> sit tUque II fitque <hi rend="italic">N\'B</hi> 19 ipsi 11 (-is <lb/>
            <hi rend="italic">m2 (?)</hi> 20 aut <hi rend="italic">C (u.M</hi> a) 23 daturos <hi rend="italic">C</hi> (-us <hi rend="italic">Mt3)</hi> 24 laedit C <lb/>
            (1 ex d) </note> <lb n="25"/>
            
<pb n="150"/>
            
</p></div><div n="14" subtype="section" type="textpart"><p rend="script"> Et tu piscis es, qui uiscera inuadis aHena, qui demergis <note type="margin"> E </note> <lb/>
            infirmum, qui cedentem persequeris usque in profundum. <lb/>
            caue De dum illum persequeris, incidas ipse ualidiorem et <lb/>
            deducat te m alienas insidias qui tuas uitat priusque tuam <lb/>
            spectet aerumnam qui te persequente propriam reformidabat. <lb n="5"/>
            quid interest inter diuitem inprobae cupiditatis ingluuie absorbentem <lb/>
            infirmorum patrimonia et silurum minorum piscium <lb/>
            uisceribus aluum repletum? defunctus est diues et nihil ei <note type="margin"> F </note> <lb/>
            sua spolia profuerunt, immo magis eum rapinarum suarum <lb/>
            detestabiliorem fecit infamia. captus est Syria et inutilis<lb n="10"/>
            praeda detecta est. quanti in eo repperiuntur, qui alios deuorauerant! <lb/>
            et tu diues habes in sinu tuo alterius praedatorem. <lb/>
            ille habebat facultates pauperis, quas inuaserat: tu <lb/>
            eum <sic>oppnmens</sic><corr>opprimens</corr> duo patrimonia tuis facultatibus addidisti et <lb/>
            adhuc tanto non satiaris augmento et dicis quod alios uindicaueris,<lb n="15"/>
            cum eadem committas quae ulcisceris, iniusto <lb/>
            iniustior et iniquo iniquior et auaro auarior. uide ne idem <lb/>
            te qui piscem illum finis inueniat; amum sol et retia. sed <lb/>
            praesumis de potentia quod nemo tibi possit resistere: <note type="margin"> 85 A </note> praesumebat <lb/>
            et silurus quod amum nemo sibi iaceret, nemo :<lb n="20"/>
            tenderet retia, et, si incidisset, uniuersa disi\'umperet: et <lb/>
            tamen fuscinam non euasit aut nexus uinculi ualidioris incurrit, <lb/>
            quibus se non posset exuere. sine dubio et hominum iniquitas <lb/>
            quo grauiora commiserit, eo magis scelere suo tuta esse non <lb/>
            poterit, quin aliquando dissoluat quod pro scelerum pretio  <lb n="25"/>
            constat difficile posse uitari. 
</p></div></div></div></body></text></TEI>