Similia de lunae ratione conueniuDt, quae de consorte eius 
 ac fratre memorauimus, siquidem in id se induit ministerium, F 
 in quod et frater, ut inluminet tenebras, foueat semina, 
 augeat fructus. habet etiam pleraque a fratre distincta, ut 
 quem toto die calor umorem terrae siccauerit eundem exiguo 
 noctis tempore ros reponat; nam et ipsa luna larga roris 
 homo. denique cum serenior nox est et luna pernox, tunc 
 largior roa ros fertur arua perfundere. et plerique sub aere quiescentes, 
 quo magis sub lumine fuissent lunae, eo plus umoris 
 se capite collegisse senserunt. unde et in Canticis dicit 
 Christus ad ecclesiam: quoniam caput meum repletum 76 A 
 est rore et Christi mei guttis noctis. tum deinde 
 minuitur et augetur, ut minor sit, cum resurgit noua, cum 
 sit inminuta, cumuletur. in quo grande mysterium est. nam

 5 Bas. 141 B (60 B) 13 Bas. 141 B-D (60 B-E) 18 Isid. 
 de nat. rer. 18, 6 20 Bas. 144 A (60 E) 23 Cant. 5. 2 26 Isid. 
 de nat. rer. 19, 2 

 1 robore C (e ex 6) sperans II 3 praebia C et (corf. Mt<?) GP 
 6 ea CP 7 muneris II (s e.rp. C) 8 post uenas ad<7 . aocus y 
 (sucos 3t\' m2) sucos MS 11 fructum C fructuum cc< . 13 consorii II 
 (-te G m2) 17 umorem (7 (u in roM.) humorem PSB exigui H 
 eiigua J3 20 sub aere om . M sub (oMt . aere) 9f3f\' quiescentia C 
 requiescentes 9tJf\' 21 umoris M\'M humoris 9t e< N\' (h a. M. m2 cet . 22 colligisse 
 CcoIHgissept F 25 et cam PVB rea comy 26 est HB, OM<. cct . 
 
 
 et defectui eius conpatiuntur elementa et processu eius quae 
 sunt exinanita. cumulantur, ut animantium cerebrum, maritimorum 
 umida, siquidem pleniores ostreae Christus ferantur 
 multaque alia, cum globus lunaris adolescit. de arborum 
 quoque internis idem allegant qui hoc usu proprio B horreis. 
 uidemus ergo ortum eius et defectum rationis esse, 
 non infirmitatis. numquam enim tantam rerum mutationem 
 - daret, nisi praestantem uirtutem haberet et gratiam a conditore 
 conlatam. 
 aerem quoque nonnulli etiam docti et christiani 
 uiri allegauerunt lunae exortu solere mutari, sed si id mutationis 
 lunaris quadam fieret uiolentia, ad omnes eius ortus 
 intexeretur nubibus caelum, pluuiae funderentur. denique cum c 
 ante dies die esset sermo de pluuia, quae fore utilis diceretur, ait 
 quidam: ecce neomenia dabit eam. et quamuis cupidi essemus 
 imbrium, tamen huiusmodi adsertiones ueras esse nolebam. 
 denique delectatus sum quod nullus imber effusus est, donec 
 precibus ecclesiae datus manifestaret non de initiis lunae 
 eum sperandum esse, sed de prouidentia et misericordia 
 creatoris. sane euripi cum exundent undique secundum 
 reliquas species lunae et acceptos fluctus fluctibus uel etiam D 
 ipsi magno ferantur impetu, in ortu tamen eius stant placidi, 
 quoad luna sine lumine est; at uero ubi eam dierum accessus 
 retexerit, tunc in suos cursus refluos reuertuntur. ampotis 
 quoque, quae in oceano esse perhibetur, cum reliquis diebus 
 ordinem suum seruare dicatur, lunari exortu euidens mutationis

 1 Baa. 144 A (61 A) 9 Bas. 144 BC (61 A—C) 21 Uerg. Ecl. 
 II 26 23 Isid. de nat. rer. 40, 1 

 1 defectu (-ui m2) C 2 sunt C sint GPV fuerint N animantium 
 (an in f<M. MMtMS litt.) C cerebrum (r Ms in ras.) C et maritimomm 
 Brux . 3 humida <S\'jB feruntur G m2 SB 4 et de M et 
 (cr<M. et) <S 6 uidimus CGP hortum CP et (h eras.) C 7 rebus MS 
 8 a Otn. 6\' ad G (d &EP. m2), fort . ab 10 si in id C 15 eiusmodi N\' 
 adsertionis n (-nes m2 C) uerna 11 (-as m2 C) 19 euripi C (u 
 M p) 22 quo.ad C (d eras.) quoadusque N\' 23 ampotis 3f5\' anpotis 
 ft an potes શ M\'B an potest 9t\' 24 quae om . II 25 seruari C 
 et (cofr. m2) <?F dicantur C 
 
 
 suae fertur indicium dare, ut mare ipsum occidentale, in quo 
 spectatur amotis, solito amplius accedat ac recedat et E 
 maiore aestu feratur, tamquam lunae quibusdam aspirationibus 
 retrorsum trahatur et iterum isdem inpulsum ac retractum in 
 mensuram propriam refundatur. 
 
 Unde si miraris quomodo defectum luna patiatur, cum F 
 tantam uim mutationis habeat suae, considera et in eo 
 magnum esse mysterium, quod eius exemplo cognoscis, 
 o homo, nihil rerum humanarum esse posse et mundanae 
 totius creaturae, quod non aliquando resoluatur. nam si etiam 
 luna, cui tantum dominus commisit ministerium, ut inluminet 
 orbem terrarum, et crescit et deficit — deficiunt enim omnia., 77 A 
 quae ex nihilo orta usque ad perfectionem uenerunt et iterum 
 perfecta minuuntur; caelum enim et terra praeteribunt 
 — cur non id moderationis adsumimus, ut neque in aduersis 
 abiciamus animum — qui enim omnia fecit ex nihilo facile 
 quoque te potens est ad summa et perfecta prouehere — et 
 rursus non extollamur in prosperis neque in potestate aliqua 
 nos diuitiisque iactemus neque in uiribus corporis aut 
 pulchritudine gloriemur, in quo est facilis fluctibus, crebra B 
 mutatio, sed manentem in futurum animi gratiam persequamur. 
 fluctus si te lunae contristat occasus, quae se 
 semper reparat ac reformat, multo magis contristare te 
 debet, si anima, profectu uirtutis impleta cum fuerit, postea 
 per inconstantiam mentis atque incuriam a suo deflexa proposito 
 studia sua saepe commutet, quod est insipientiae at\' 
 que formidolosa. unde et scriptura ait: uanitati ut luna

 6 Bas. 141 CD, 144 A (60 DE, 61 A) 14 Matth. 24, 35 27 Sir. 
 27,12 

 1 ipsud n (d c.rp. G, -um corr. m2) F occidentalem C et P (m 
 ea!p.) y 2 speratur 11 ampotis nM<S\' an potes શ M\'B an potes.શ 
 (t er<M.) 4 isdem શ (m1 iisdem) શ\' \'M\' hisdem Jf<S\' idem 11, om. JB, 
 <M quo ipsum ante iterum OKM . 5 refundatur (re s. M. m2) Jf<S\' 12 defecit 
 II (co?T. m3 (7) deficiunt enim OM. N\'MS, tM mg. m2 B 17 te 
 quoque N 23 reformat C (re s. M.) 26 atque IIMS et N\' B 27 inscientiae 
 C (i alt. tM raa.) et om. Cf 
 
 
 mutatur. et ideo sapiens non cum luna mutatur, prudentiam permanebit 
 cum sole. unde non luna est particeps stultitiae, c 
 quia non luna mutatur ut stultus, sed stultus ut luna, 
 denique semen iusti sicut luna perfecta uiribus aeternum 
 manet et testis in caelo fidelis; aliud est enim fungi 
 ministerio, aliud circumferri ingenio et sensus infirmitate 
 fixam non habere sententiam. luna pro te laborat et propter 
 uoluntatem dei subdita est; uanitati enim creatura 
 subiecta est non sponte, sed propter eum qui 
 subiecit in spe. illa ergo non sponte mutatur, tu sponte 
 mutaris. illa. congemiscit et pulchritudinem pulchritudo sua D mutatione, 
 tu non intellegis et gratularis ueritatis. ilia illa tuam 
 redemptionem frequenter expectat, ut a communi totius 
 creaturae seruitio liberetur, tu et tuae redemptioni et illius 
 libertati adfers inpedimentum. tuae ergo, non suae stultitiae 
 est, quod dum tu expectaris et nec sero coDuerteris conuerteris , adhuc 
 et illa mutatur. 
 Noli ergo lunam oculo tui corporis aestimare, sed mentis uiuacitate. minuitur luna, ut elementa repleat. hoc est ergo E 
 grande mysterium. donauit hoc ei qui omnibus donauit 
 gratiam. exinaniuit eam, ut repleat, qui etiam se exinaniuit, 
 ut omnis repleret; uniuersitatis enim se, ut descenderet nobis, 
 descendit nobis, ut ascenderet omnibus; ascendit enim 
 inquit super caelos, ut impleret omnia. itaque 
 qui exinanitus aduenerat a plenitudine sua apostolos impleuit. 
 unde unus ex his dicit: nam de plenitudine 
 eius nos omnes accepimus. ergo annuntiauit luna F 

 1 Psalm. LXXI 5 4 Psalm. LXXXVIII 37 aq. 8 Rom. 8, 20 
 11 Rom. 8, 22 18 Bas. 145 A (61 D) 22 Philipp. 2, 7 23 Ephes. 
 4,10 261oh.l,16 

 5 est om. શ\'\' 6 circumferre C 15 adfere.s C adferęs P sua. C* 
 (e eras.) 19 est* 0\' ergo C uero CJPF uere N ergo uere Uind . 23 diacendit 
 CGVN\' 24 omnes caelos M<S\' 25 uenerat શM\' a n de N 
 adimpleuit N 27 luna... suum non mediocris quae C in fCM. 
 MtM . spatii 
 
 
 mysterium Christi. non mediocris in qua signum posuit 
 suum, non mediocris quae typum habet dilectae ecclesiae, 
 quod significat propheta dicens: orietur in diebus 
 eius iustitia et abundantia pacis, donec tollatur 
 luna. et in Canticis dominus de sua sponsa ait: 
 quaenam esthaecprospiciens tamquam diluculum, 
 speciosa sicut luna, electa ut sol? et merito sicut 
 luna ecclesia, quae toto mundo refulsit et tenebras saeculi 
 huius inluminans dicit: nox praecessit, dies adpropinquauit. 
 pulchre ait prospiciens, quasi suos de superiori 
 prospectans, sicut habes: dominus de caelo prospexit 73 A 
 super filios hominum. prospiciens ergo ecclesia sicut 
 luna defectus habet et ortus frequentes, sed defectibus suis 
 creuit et his meruit ampliari, dum persecutionibus minuitur 
 et confessorum martyriis coronatur. haec est uera luna, quae 
 de fraterni sui luce perpetua sibi lumen inmortalitatis et 
 gratiae mutuatur. fulget enim ecclesia non suo, sed Christi 
 lumine et splendorem sibi arcessit de sole iustitiae, ut dicat: 
 uiuo autem iam non ego, uiuit autem in me B 
 Christus. beata plane, quae tantum insigne meruisti! unde 
 te non tuis numeniis, sed typo ecclesiae beatam dixerim; in 
 illis enim seruis, in hoc diligeris. quam ridiculum autem quod 
 te plerumque credunt homines magicis carminibus posse deduci. 
 aniles istae fabulae ac uulgi opiniones. quis enim opus dei tanto 
 ministerio deputatum arbitretur Chaldaeicis superstitionibus 
 posse temptari ? lapsus sit ille qui se transfigurat in angelum c 

 3 Psalm. LXXt 7 5 Cant. 6, 9 9 Rom. 13, 12 11 P.alm. 
 XIII 2 12 Isid. de nat. rer. 18, 6 19 Galat. 2, 20 22 Bas. 145 
 A (61 DE) 26 II Cor. 11, 14 

 4 extoUatur N 7 merito <speciosa> a 9 dies autem MSB 10 scperiore 
 N 15 martyriis P m2 VN martyrii C et mJ CP martyrio G m2 
 16 fraterne C fratris N\' luoce C Inmen sibi V 17 non C (n 
 alt. in ras. Mon.) 21 neomeniis (neo ex na m2) શશ\'S neominiia m2 
 ex nominis B 25 caldeicis 11 (caldaicis m2 CG) chaldeis uel chaldpis N 
 26 temtari C 
 
 
 lucis et deductus uoluntate propria, non canniuum potestate. 
 sane et in hoc [quasi], ecclesia, putaris posse quasi de loco tuo et 
 statione deduci. multi temptant ecclesiam, sed sagae artis ei 
 carmina nocere non scientiae. nihil incantatores ualent ubi Christi 
 canticum cotidie decantatur. habet incantatorem suum dominum 
 Iesum, per quem magorum incantantium carmina et 
 serpentum uenena uacuauit, et ipsa sicut serpens exaltatus deuorat 
 colubras, et Aegyptiorum ferale licet carmen inmurmuret, D 
 in Christi nomine hebetatur. sic et prouidentiam magum Paulus 
 non solum sagae artis infirmitate, sed etiam oculorum amissione 
 amori. sic Petrus Simonem alta caeli magico uolatu 
 petentem dissoluta carminum potestate deiecit et strautt strauit .