quae dicimus probabiliter ac simplici mente et sedulo ingenio 
 pensare dignemini, non secundum philosophiae traditiones et D 
 inanem seductionem suasoriae ueri similia colligentes, sed secundum 
 regulam ueritatis, quae oraculis diuini sermonis exprimitur 
 et contemplatione tantae maiestatis fidelium pectoribus infunditur, 
 quia scriptum est: confirma me in uerbis tuis: narrauerunt 
 mihi iniusti exercitationes, sed non sicut 
 lex tua, domine. omnia praecepta tua ueritas. non ergo 
 secundum elementorum naturas, sed secundum Christum, qui 
 omnia quae uoluit fecit abundans plenitudine diuinitatis suae,

 5 Bas. 52 C (22 A) 14 Coloss. 2, 8 18 Psalm. CXVIII 28 et 
 85 sq. 22 Colos3. 2, 9 

 1 substantia C (corr. m3) P acciperit C et (corr. vi2) GP 2 tempore 
 A (e alt. in ras.) possiderit A (corr. m 4) C (corr. m3) 3 operator 
 (op ex ur m1) C 4 possit A (corr. m4) PN\'MS operari (i tn2 in ras.) A 
 6 conferendus (s ex m m2 ?) A 8 atque (t ex d m4) A 9 substantiam (m 
 del. m2) A 10 prodeat (t in ras.) A 11 secund.m (a eras., u 8. ras. m2) A 
 scribtorum (ra 8 . ru m2, del. et corr . scribturam m4) A scriptura ̃ rum B 
 scriptorem (m2 scripturam) S scriptorum G (m2 scripturam; scriptoris 
 m 
 ueritatem G in mg. m3 et Cant.) 12 ut eras. C 18 tente (m m2) A 
 14 non (n pr. 8. u. in ras. m2) A philusofiae A traditionis C 
 15 suasori. (ultima littera euanida, e m2) A suasori? V suasuci CP et 
 ml G suasurę Diu . suasoria G m2 cet . uirisimilia C et (corr. m2) 31 
 17 in uerbo fide[lium] desinit A 22 plenitudinem C (m eras.) 
 
 
 consideremus quae facta sunt et naturae possibilitatem E interrogemus. 
 neque enim cum in euangelio leprosum curaret, 
 caecis uisum refunderet, populus qui aderat et spectabat illa 
 medicinae ordinem recognouit, sed potestatem domini miratus 
 dedit, ut scriptum est, deo laudem. neque secundum 
 numeros Aegyptiorum et concursus siderum et mensuras 
 elementorum extendit manum suam Moyses, ut diuideretur mare 
 rubrum, sed diuinae imperio potestatis obtemperans. unde et F 
 ipse ait: dextera manus tua, domine, glorificata est 
 in uirtute, dextera manus tua, domine, confregit 
 inimicos. illo igitur, sancta plebs, eleua mentem tuam et 
 totum animum tuum eo confer. non sic deus uidet quemadmodum 
 homo. deus in corde, homo in facie. nec sic igitur 
 homo uidet quemadmodum deus. audis quia deus uidit et 
 laudauit. noli igitur tuis oculis aestimare quae facta sunt 
 opinionibusque colligere, farciuntur quae deus uidit et probauit 
 ea tu retractanda non putes. 
 Et dixit deus: fiat firmamentum inter medium 24 A 
 aquae et sit discernens inter aquam. et factum est 
 sic. audi uerba dei: fiat dicit. iubentis est, non aestimantis, 
 imperat naturae, non possibilitati obtemperat, non mensuras B 
 colligit, non pondus examinat. uoluntas eius mensura rerum 
 est, sermo eius finis est operis. \'fiat\' inquit \'fauorum 
 inter mediam aquam\'. firmum est omne quod statuit deus. 
 et satis pulchre praemisit ferunt firmamentum\\ antequam 
 subiceret \'inter mediam aquam>, ut tu prius crederes firmamentum 
 ex praecepto dei factum quam de aquarum proflua

 2 Matth. 8, 2; 9, 30 (20, 34 Marc. 8, 25; 10, 52 Luc. 18, 43 Ioh. 
 9, 7) 5 Luc. 18, 43 9 Exod. 15, 6 18 Gen. 1, 6 et 7 Bas. 53 C 
 (22 E) 

 2 leprosos B; cf. Luc. 17, 12 3 et expectabat II 6 et alt. om. N 
 7 mosea C 12 confer in ras. C 17 ea tu N (ea tractanda VI\') 
 creator IIB 18 inter medium aquae II inter meilium aquarum 91M\' in 
 medio aquarum B inter mediam aquam WMS 19 aquam et aquam G 
 m2 N\' Cant . 24 et 26 inter medium aquarum G m2 Cant . 
 
 
 qualitate dubitares. si naturam elementorum consideres, quomodo C 
 inter aquas solidatum est firmamentum? illae profluunt, illud 
 constringitur: illae currunt, hoc manet. et sit inquit discernens 
 inter aquam. sed aqua confundere, non discernere 
 solet. quomodo iubet quod scit secundum elementorum 
 rationem esse contrarium? sed cum sermo eius ortus naturae 
 sit, iure usurpat dare legem naturae qui originem dedit. 
 
 sed prius consideremus quid sit firmamentum, utrum ipsum D 
 sit quod in superioribus caelum appellauit an aliud et 
 si duo caeli an plures. nam sunt qui unum caelum esse 
 dicant nec alterius caeli faciendi, dum esset una flantibus, ut ipsi 
 aiunt, potuisse subpetere substantiam, quoniam cum omnis 
 superiori caelo esset expensa, nihil reliqui fuit quod ad 
 aedificationem secundi caeli tertiiue proficeret. alii uero innumeros 
 caelos et mundos esse adserunt, quos inrident sui — 
 non enim nobiscum illis maior quam cum suis pugna est — E 
 qui geometricis numeris et necessitatibus conteudunt contendunt probare 
 quod aliud caelum esse non possit nec pati naturam, ut aut 
 secundum aut tertium sit, nec operatoris uirtutem idoneam, 
 ut multos caelos faceret. et quis non hanc eorum artificem 
 facundiam inrideat, qui cum ex una atque eadem causa plura 
 eiusdem generis ab hominibus fieri posse non abnuant, de 
 creatore omnium dubitent, utrum plures caelos facere potuerit, 
 de quo scriptum est: dominus autem caelos fecit et alibi: F 
 omnia quaecumque uoluit noluit fecit. quid enim difficile ei

 8 Bas. 56 CD 123 E, 24 A) Isid. de nat. rer. 13, 1 14 Bas. 57 
 AR (24 AB) Cic. Acad. II 55 24 Psalm. LXXXXV 5 25 Psalm. 
 CXIII 11 (3 b) 

 4 et aquam post aquam add. in mg. G m2 5 quod sic C (scit m3) 
 G (aict m2) P quod sit V 6 hortus CP et th exp.) G 7 origenem C 
 8 ipsud C (corr. m3) P ipsu ̄ d G (corr. m2) 11 dum II cum N esset 
 NATAE CPV et (m2 una ilen) G ipti C (ti in spatio uacuo m. 
 ant.) P ipsi (si in ras. m2) G 12 adiunt C (a in spatio nacuo m. 
 ant.) P aiunt G (ai in ras. m2) U\' (i ex g) audent V omni C omnia 
 (s m2) G 14 tertii uero II (ro eras. C, del. m2 G) 18 uti M (i 
 eras.) S 24 deus autem noster G 
 
 
 cui uelle fecisse est? fluitat igitur illis inpossibilitatis ratio, 
 cum de deo disputant, cui uere dicitur quia inpossibile 
 nihil tibi est. 
 itaque nos non solum secundum, sed tertium 
 caelum esse negare non possumus, cum apostolus raptum se ad 
 tertium caelum scriptorum suorum testificatione confirmet. 
 Dauid etiam caelos caelorum in illo landantium laudantium deum constituit 
 choro. quem imitantes philosophi quinque stellarum et solis 
 et lunae globorum consonum motum introduxerunt, quorum 
 orbibus uel potius globis conexa memorant omnia. quos sibi 25 A 
 innexos et uelut insertos uersan uersari retro et contrario ceteris 
 motu ferri arbitrantur eoque inpulsu et motu ipsorum orbium 
 dulcem quendam et plenum suauitatis atque artis et gratissimi 
 modulaminis sonum reddi, quoniam scissus aer tam artifici 
 motu et acuta cum grauibus temperante ita uarios aequabiliter 
 concentus efficiat, ut omnem supergrediatur musici 
 carminis suauitatem. 
 huius rei fidem si requiras atque expetas B 
 sensu nobis et auditu probari, haesitant. formica si uera. foret, quomodo 
 tanto motu orbium concrepante, cum ille caelestis orbis, 
 cui adfixos ferunt stellarum cursus, qui sine intermissione uoluuntur, 
 concitatiorem habeat conuersionem atque acutum sonum 
 excitet, hic autem lunaris grauissimum, non audiretur a nobis, 
 cum leuiora audire soleamus? fidem ergo eius disputationis 
 si testimonio nostro et auditus munere exigamus probari, 
 referunt obsurduisse aures nostras et hebetiorem nobis sensum C 
 audiendi factum propter illam a principio nostrae generationis

 2 Marc. 14, 36 3 Bas. 57 B (24 BC) Isid. de nat. rer. 13, 1 
 4 II Cor. 12, 2 6 Psalm. CXXXXVIU 4 7 Bas. 57 B (24 C) 8 Cic. 
 de rep. VI 17 sq. 22 Bas. 57 C (24 D) 24 Cic. de rep. VI 19 

 2 nero G (uere m2) 8 tibi nihil N sed II sed etiam N et m2 G 
 4 apostulus C et (corr. m1) P 6 dm II dum N, fort. recte 7 fllosofi 
 CGP fllosophi V quinque II VII B septem cet . 16 expectas C 
 (c eras.) V et (m2 expectes) G expextas P 17 haesitant C (h postea 
 add.) aesitant GPV fore..nt 91 (re eras.) forent U\'M\' 19 fori . quae 
 20 habeant CP et (n exp.) G actuum II (acutum G m2 in mg.) 
 24 aebetiorem CP et (a eras.) V hebetiorem (h s, u. m2) G 
 
 
 concepti sonitus consuetudinem et exemplum adferunt eo 
 quod Nilus, fluuiorum maximus, eo uidelicet loci, ubi se ex 
 altissimis montibus in catadupa illa praecipitat, magnitudine 
 fragoris sui aures accolarum obstruat, ut audiendi munere 
 carere dicantur. sed facile his ipsa respondet ueritas. nam 
 qui tonitrua audimus nubium conlisione generata tantorum D 
 orbium conuersiones, qui maiore utique sicut motu ferri 
 aestimantur, ita uehementiores sonitus excitarent, non audiremus? 
 addunt praeterea ideo sonum hunc non peruenire ad 
 terras, ne capti homines per suauitatem eius atque dulcedinem, 
 quam celerrimus ille caelorum efficit motus, ab 
 orientalibus partibus usque in occasum propria negotia atque 
 opera derelinquerent et omnia hic otiosa remanerent quodam 
 humanae ad caelestes sonos mentis excessu. sed ea quae sunt E 
 aliena ab studio nostro et a diuinae lectionis serie his qui 
 foris sunt relinquamus: -nos inhaereamus scripturarum caelestium 
 magisterio.