ne nobis tamen possit 1 cr. Euseb. Rist. eccles. I 7; de patriarchis 4, 21 1 dignitatis X (-em corr. m2 πV) 3 ai ucre A siue ut uere X 4 ascalonam (a tert. in ras.) B 5 herodes FO et (-is corr.) A, (-8 corr.) V 7 paupertatem (m eras.) A his (h eras.) P B hircano ABCγ. iudae A copolatur (v s. 0 alt. m3) P 9 hircanus ABO FOVX 13 tetrarchae ΡΕγ T thetrarchae a tetarchae 0 tetharcae AFπV thetarcae B thetharcae 0 detharcae G detrarchae L 15 herode Å adtine ABUT generi PEL 17 uetere scripsi ueterem P ml L ueteri A (B. u. m2) P m3 cet. 18 aestimans PL 19 possit Αγ TX et (-et corr.) BE 20 quin CΕγ LOT et (n s. u.) m3 P m2 Grc qui cd. patriarcarum Å proselytorum a proselitorum BCχ prosilitorum AL prosylitorum P prosilidorum FOV prosylydarum (o a. a m2) π generatione aB demanaret PaL dimallaret A (i in ras.) n (e 8. i) OV dimaneret F demaneret G emanaret Εγ T manaret BO 21 e.t (s eras.) P XXXII. Ambr. para 4. 9 praeiudicare, uideamus, qui ueri regalisque generis dicimus E Christum, et per ueros et nobiles reges actum domini genus. sed ubi adulterina regnum adfectauit propago, successionem nobilitatis suae non potentiae, sed generationis ordo seruauit, tamen ipsum regem secundum honorem saeculi non accepimus Christum. quomodo ergo ex fructu uentris tui ponam super sedem meam? quomodo et angelus de eo dicit quod dabit illi dominus deus sedem Dauid patris sui, et regnabit in domo Iacob? quomodo regnare promittitur nec F ostenditur? aut quomodo ex semine Iechoniae nullus regnaturus dicitur per prophetam? si enim Christus regnauit, ex semine autem Iechoniae Christus est, propheta mentitus est, mentita sunt et oracula, sed illic futuros ex semine Iechoniae posteros non negatur, et ideo de semine eius est Christus et quod regnauit Christus non contra prophetiam est; non enim saeculari honore regnauit nec in Iechoniae sedibus sedit, sed regnauit in sede Dauid.

Uerum cum ipse Iechonias Dauid sederit sedem, 1330 A quemadmodum soluitur quod dictum est quia Dauid sedem Iechoniae posteri non sedebunt, cum eadem sedis fuisse uideatur amborum? itaque et nos sedem Dauid fuisse negare non possumus, non eandem tamen regis Dauid sedem Christus quam Iechonias sedit, immo nec quisquam alius ex genere Dauid sedem eius potuit sedere quam Christus, quia nec in alio aliquo semen eius aeternum est, sed in Christo, sicut deus ipse reserauit dicens: semel iuraui in sancto B meo, si Dauid mentiar: semen eius in aeternum 6 Pe. 131, 12 8 Luc. 1, 32 19 Hier. 22, 30 26 Pe. 88, 36 sq. 1 regalisque (i ex e m2) P 2 uiros aBX nobilesque (om. et) j 5 non ante secundum 8. U. m2 A 7 tuam ed. Rom. 9 regnabit ACΕγ T regnauit cd. (b 8. u m2 PBGV) post Iacob add. in aetep num X quomodo ergo Εγ T nec contenditur (in mg. m3 ostenditur) 4 10 iechoniae (h 8. u.) A 11 Christus om. P 13 illi B illuc in G futuro P (-os m3) L futurus ABX (-os corr. π) 20 sedis P (-es m3) ALX (-es m2 π V) sedes cet. 23 ips (s ex i) P iechoniae P (-as m3) L 26 reserauit] iurauit PL sanctoJ xpo X. manebit, et sedis eius sicut sol in conspectu meo. quem igitur dicit hic? non Salomonem utique, non Roboam, non Natham, sed illum de quo solo potest dicere: ponam in mari manum eius et in fluminibus dexteram eius. ipse inuocabit me (pater meus es tu\' et: ponam in saeculum saeculi semen eius et thronum eius sicut dies caeli. non utique hunc thronum Salomon sedit, non Roboam. non lechonias. uis scire qui sederit? is est, de quo dicit angelus c ad Mariam: ecce concipies in utero et paries filium et uocabis nomen eius Iesum. hic erit magnus et filius altissimi uocabitur, et dabit illi dominus deus sedem Dauid patris sui, et regnabit in domo Iacob in aeternum, et regni eius non erit finis. si angelo non credis. ipsi saltim domino credes dicenti: tu dicis quia ego rex sum. numquid ergo et ipse mentitus est, quia regnare se dixit. qui non regnauit in terris? quomodo scriptura soluitur, quae regnare eum dicit et regnare non adstruit?

in abruptum D disputationis uenimus, haeremus in uado et quodam ueritatis naufragio fluctuamus. excitemus igitur Christum, ipsum interrogemus, ipse respondeat. interrogemus scripturas. inuenimus quia regnum domini non est de hoc mundo; ipse enim dixit: . regnum meum non est de hoc mundo. qui dicit non esse de hoc mundo regnum suum ostendit esse supra mundum. ita et erat regnum eius et non erat: non erat in saeculo, supra E saeculum erat. erat ergo regnum aliud ueri Dauid, quod solus Christus accepit, et erat semen aliud Dauid, quod in 3 Ps. 88. 26 sq. 5 Ps. 88, 30 9 Luc. 1, 31-33 14 Ioh 18, 37 22 Ioh. 18, 36 1 sedis AX (-es corr. π) aedes cet. 2 solomonem (a 8. 0 pr. m2) x utique non] non utique A 3 nathan P (n alt. in ras.) cet.; cf. p. 135, 19 5 inuocabit LT et (b ex u) BE luocabit V (I in rase 2 lite. et b ex u m2) inuocauit PGr uocauit cet. es tu om. a 7 solomon a non tert.] nec rL 8 quis PL his (h eras.) P hic GX 13 credes A 14 sal. tim ΑαFγ OV et (-em corr.) E salutem tu eras. et i a. e) G saltem eet. ego reI sum ABCEGT rex sum ego r pgo sum rex cet. 25 ergo] enim Εγ T uere X 26 accipit A erat (a ex i) a erit (om. dânde Dauid) X 9* aeternum manet, de quo solus generatus est Christus, qui solus uerus filius Dauid, cuius etiam solus nomen accepit, iuxta quod scriptum est: inueni Dauid seruum meum, in oleo sancto meo uncsi eum. quod utique non de propheta Dauid, sed de domino dici praemissa declarant; scriptum est enim: posui adiutorium super potentem et exaltaui F electum de populo meo; solus enim potens. solus electus eat Christus. sanctorum enim maius in fide quam in generatione semen est; et ideo apostolus: si enim qui ex fide sunt, hi sunt filii Abrahae.

Illud quoque non praetermittendum putamus, quod a Dauid temporibus usque ad Iechoniam, hoc est usque ad captiuitatem, cum XVII fuerint reges Iudaeae, XIIII generationes sanctus Matthaeus posuerit et rursus ab Iechonia usque ad Ioseph cum uiritim generationes XII conputentur, postea XIIII 1331 A generationes descriptas esse memorauerit. sic enim habes: omnes generationes ab Abraham usque ad Dauid generationes XIIII et a Dauid usque ad transmigrationem Babylonis generationes XIIII et a transmigratione Babylonis usque ad Christum generationes XIIII. et primum oportet cognoscere, quod ante iam diximus, posse plures esse successiones, pauciores generationes; possunt i 3 Ps. 88, 21 6 Ps. 88, 20 9 Galat. 3, 7 11 Euseb. Quaest. euang. 247, 18 16 Matth. 1, 17 2 nerus eiue FΟπ uerus est V 3 in eras. A, exp. B, et in aC 4 meo eras. AP, 8. u. V, om. απ uncsi A umi cet. 5 dicit aX 8 finem FO et (m eras.) V fine L et (fide m2) Ρπ 10 hii APGL sunt filii A filii eunt eet. 11 post praetermittendum add. esse FOV est π a om. X (s. u. m2 π V) 13 XVII PB XVI A (in mg. m3 al. XH) XIII L decem et septem aX. X et VII eet. quattuordecim a 14 ab ΑΡΕγ T et (b in ras.) B, a cet. iechoniam dBX (m exp. 1t) 15 uiritim (rn in Tas.) G uarietatem (in Tas. m2, m eras.) P uirtutum T uiri X duodecim aB conputantur X 16 descripta a descriptas X memorauit X 18 et ad (d eras.) P 19 et 20 quattuordecim ET 18. 19. 20 sunt quattuordecim a 19 babyllonis (1 pro S. 16.) A 20 babyllonis A 21 agnoscere Εγ T 22 et pauciores PL enim diutius uiuere aliqui et serius generare aut certe B penitus exsortes generationis exsistere. itaque non quae regum eadem generationum tempora. unde et Matthaeus eos quos ad generationem non putauit pertinere praeteriit. nam si propositum esset ei successiones describere, rationabiliter moueremur, cur cum in Regnorum libris et Paralipomenis conueniat quod post Ioram Ochozias regnauerit et Iodam et Amasias, Amasiae autem successerit Ozias, sanctus Matthaeus tres illos reges c praeterierit, Ochoziam, Iodam et Amasiam, et post Ioram Iosaphat subiecerit. sed non eum in regum successione, sed in generatione subiecit, denique generationum relatorem fuisse memorauit. potuit autem fieri ut et Ioram tardius generauerit et Iosaphat serius perceperit regnum atque ita Ioram patri suo, cui in potestate non successit, in generatione successerit.

quod uero post Iechoniam XII generationes enumerasse D uidetur euangelista, si diligenter aduertas, hic quoque XIIII generationum poteris inuenire rationem; XII enim usque ad 6 Reg. IIII 8, 24; 11, 2; 12, 21; 15, 1, Paralip. II 22, 1; 24, 1; 25, 1; 26, 1 9 Matth. 1, 8 2 generationes FL et (-is m2) ÂPOV generis x a et 8. u. m3 Â, om. BO 4 pertinere non putauit i 5 ei. (s eras.) P describeret A scribere X moueretur X (ur expo π, m 8. t m2 Y) 6 in om. A quod posterior (om. Ioram) A (in mg. m3 al. quod post zoram) B 7 oebozias aLT et (z in ras. m2) B ioconias (in mg. m3 a1. ochodias) A ochoniaa P (z 8. n m3) i et (z 8. n) E iechonias (8. m2 a). ochozias) C ochodias G (h 8. u, m2) X (-zias m2 V) regnauit P iodam P (d tzp. m2) L ioas Εγ T ioram A (in mg. m3 al. iodam) cet. et om. A 8 ozias (z in ras. m2) B ozyas a orias (in mg. m3 al. ocias; x e. c) A 9 ochoziam (hoz in ras.) B ocodiam A ochoniam E (z 8. n) j ochodiam G (h 8. u. m2) X iodam P (d expo m2) ioas ΕγΤ ioram A (8. m3 al. iodam) cet. et (t 8. u.) A ioram A (in mg. m3 al. iodam), om. aB 10 iosafat APn iosafath FOV oziam ErT, recte puto suecessione ̄ A 11 generationem A se fuisse L et se 8. U. m2 V 12 ut quod et A 18 iosafat ΑΡπ iosafath FOY; reete Ozias ita 8. u. A 14 potestatem PL successerat P (-rit m3) L 15 uero ęţ A ieconiam A duodecim aB 16 uideạtur A quattuordecim a 17 generationes X (-um m2 π V) rationem (m eras.) A duodecim . aBFOVx . Ioseph numerantur, non usque ad Christum, tertius decimus est Christus ex Ioseph. sed nihil refert utrum in duabus generationibus an una mendacium sit; tamen ne hic quidem Capareum aliquem scopulum et naufragium inuenies ueritatis. duos enim Ioachim, hoc est duos Iechonias fuisse historia indicat, unum ante transmigrationem, alterum in ipsa transmigratione E generatum, id est patrem et filium. ergo pater inter generationes superiores est conputatus; qui successit Iosiae, filius inter posteriores, qui successit patri, id est nepos losiae. duos autem fuisse Regnorum libri indicant. sic enim scriptum est: et imperauit Pharao super Israhel Ioachim filio Iosiae regnante in Iudaea pro Iosia patre suo et conuertit nomen Ioachim in regnando et XI annos regnauit in 1332 A Hierusalem. quibus subiecit: et reliqua uerborum Ioachim et omnia quae fecit nonne scripta sunt in libro uerborum et in diebus eorum, qui regnauerunt in Iudaea? et dormiuit Ioachim cum patribus suis et regnauit Ioachim filius eius pro eo. filius decem et octo annorum Ioachim et, cum regnaret, tribus mensibus regnauit in Hierusalem, nomen matris eius Mesola. et omnia quae fecit sub oculis domini pater eius et ipse fecit. et in diebus eius ascendit Nabuchodonosor, rex Babylonis, in Hierusalem. uides igitur quod alius fuit B Iosiae filius; alius nepos: filius illius ille, cui Hieremias nomen inposuit, nepos iste, qui patris uocatus est nomine. et bene 4 Euseb. Quaeat. euang. 248, 16 11 Reg. IIII 23, 84 et 36 14 Reg. IIII 24, 5 sq. et 8-10 24 Hier. 44 (37), 1 2 ex] et A (X 8. \'t) BC; ex Joseph om. X in add. m2 A 3 capareum A (e 8. a alt. et um expo m2) capere eum PLX capere X caecum aRC 4 naufragium possis Gγ ueritatem X enim om. L 5 ieconias A storia A 6 transmigratione ipsa B 8 iosiet Å succesit A 11 farao PaL srahel A israhelem ET ihkm r 13 XI ACGγπ XII (I alt. cras.) P undecim eet. 15 uerborum regum et γ. 16 quibus X 18 decem et octo Αα, X et octo G; X et VIII CErT, XVIII eet. 22 nabuchodonosor (v s. 0 pro m3) P 23 babyllonis A 24 illius expo A, om. TX ille om. Βγ, 8. U. C sanctus Matthaeus a propheta noluit discrepare, ut non Ioachim, sed Iechoniam nominaret. simul, ut supra diximus, maiorem fructum dominicae pietatis adstruxit, ei generis nobilitatem non in omnibus dominus requisiuit, sed de captiuis et peccatoribus congrue nasci uoluit, qui remissionem ueniebat praedicare captiuis. non igitur subpressit alterum euangelista, sed c utrumque signauit, quod uterque Iechonias dictus sit. ita addito iuniore Iechonia generationes XIIII conputantur. ergo illa Matthaeus.