plus remissum est ecclesiae, quae congregata est ex populo nationum, quoniam plus debebat, sed et ipsa plus soluit non exigenti, sed donanti. dedit aquam pedibus Christi, quia sua peccata mundauit, osculata est pedes, ferens pacis insignia misit oleum E in pedes eius misericordiam et ipsa in pauperes conferendo — isti sunt pedes Christi; in his etenim innocentius ambulat Christus — et capillis capitis sui tersit; Christo enim humiliatur quicumque habet humilitatis affectum. et ideo inquit dimissa sunt peccata eius multa, quoniam dilexit multum.

aduerte quod dominus et misericordiam quasi liberalis inpertit et iudicium cum miseratione dispensat. ante donauit per gratiam, sed quibus donaret sciebat. non habet F quod excuset Iudaeus. mihi quasi peccatori plura donauit, illi quasi ingrato minora concessit. sciuit tamen quod et ille quasi ingratus non posset quod accepisset exsoluere et ecclesia memor gratiae eo plura solueret quo plura meruisset.

Habetis ergo quem sequamini faeneratorem, si uultis laude 620 AB donari, si uultis non esse quod reprehendatur a nobis. nos 4 Luc. 7, 43 10 Luc. 7, 44-46 15 Luc. 7, 47 1 plus eum T 2 et 5 farisaeus V 3 eius om. BT 4 domino dicente B 5 potans P magis (g in ras.) T maius B 6 peccatfl B mulieris (i alt. ex e) P sententia eius laudatur B 7 eius omnis V omnia ei DP 9 ex genti (om. sed donanti spatio relicto) V 10 qua aua V peccata sua BT 12 et in ipsa in P 13 innocens BT 14 9 (del. ml) christo P 16 sunt ei multa (om. peccata) R sunt ei peccata eius multa C eius om. P 18 despensat P 20 iudeos D et (u s. 9) P\' 22 posset VC possit cet. 23 soluerit DP\' quod B 25 laude om. DP\' enim non personae obtrectamus, sed auaritiae. nec fefellit dixisse aliquos, cum ante hoc biduum tractatus noster eorum conpuncxisset affectum: (quid sibi uoluit episcopus aduersus faeneratores tractare, quasi nouum aliquid admissum sit, quasi id non etiam superiores fecerint, quasi non netus sit faenerare?\' uerum est nec ego abnuo, sed et culpa uetus est. c J denique peccatum ab Adam, ex illo culpa, ex quo et Eua, ex illo praeuaricatio, ex quo et humana condicio. sed ideo Christus aduenit, ut inueterata aboleret, noua conderet, et quae inueterauerat culpa renouaret gratia, ideo se passioni optulit, ut renouaret spiritu et absolueret uniuersos, diabolus autem Euam decepit, ut subplantaret uirum, obligaret hereditatem. quid faeneratores faciunt?

decipiunt defaeneratos, obligant D fideiussores. sed non Tobias pignus quaesiuit aut fideiussorem poposcit. currendum est igitur, ut fideiussorem requiras, ut eum tuis nominibus obstringas. ecce paratur alter inimicus. nam cum tu non habueris unde debitum soluas, ille pro te tenebitur. inuenieris in eo circumuentor et fallas, qui amicum deceperis. ille nudabitur, ille pro te in uincla ducetur, illum grauiorem exactorem creditore patieris, qui alleget: \'stimula ciuem tuum, quem spopondisti.\' ita fiet, ut ipse quoque esse E incipias ingratus et praetereas illud quod scriptum est: gratiam repromissoris ne obliuiscaris; dedit enim 9 Hebr. 8, 13 11 Augustinus contra Iul. Pelag. 13, 10 (diabolus ... hcreditatem) 14 Tob. 1, 14 (17); 4, 20 (21) 22 Sir. 29, 15 (20) 1 fellit PD fallit C 2 att aliquos V 3 compunxisset VDVTC affectu P 4 ammissum V 9 obolerit P 10 optulit P obtulit cet. 11 renouaret T (et m3 ex etur) renouaremur V renouaretur cet. et DP\' ut cet. absoluerit P 12 subplantaret PV supplantaret cet. 13 faciant B faciunt (unt in ras. mS) T decipiunt DP\' decipiant cet. defaeneratos] foeneratores B fęneratores T 15 fidesiussors (s pr. del. et 6 ex es) P 16 adstringas C 17 tu om. DP\' 18 inuenieris V inueniris cet. fallas P fallax cet. quia Y 19 deciperis P uincula BDPT 20 creditore a. «. P alleget scripsi allegit PT allegat DP alegit V alliget C alligauit B stimulat (t alt. del.) P stimulo B et (0 ex a m3) T 21 etuem (ci a. et m2) Y autem ciaem P1 spospondisti T ipsi PVBT 22 illum P 23 promissoris B pro te animam bonam. necesse est dicas: (quis enim te quaerebat fidem dicere? nam nisi tu fidem dixisses, ego non accepissem pecuniam. adulteram accepi pecuniam, aes auro admixtum mihi dedit: utinam te non optulisses! fortasse te creditor subornauit uel tu illum).

ergo cane ne alieno te obhges debito, ne hoc quoque uendidisse dicaris, ne si quid tibi, F ut habet usus amicitiae, debitor dederit gratiae, te uideatur emisse. aut si uis interuenire, moueris amici obsecratus oratis, erubescis negare, ita interueni, ut si debito soluendo < par> non fuerit, de tuo noueris esse soluendum. in haec paratus accede. legisti enim: non spondeas super uirtutem tuam; si enim spoponderis, quasi restituens cogita et infra: recipe proximum secundum uirtutem tuam et adtende tibi ne cadas, id est ne maiore te obliges 621 A nominis quantitate quam ferre possunt atque exsoluere tuarum copiae facultatum. si enim quod habes tradas, amisisti opes, non amisisti fidem. famae tuae damna non sentis, redemisti amicum sine tua fraude. alibi quoque id te monent Prouerbia Solomonis dicentis: spondens sponde amicos tuos, quemadmodum qui obligat se sponsorem amicorum suorum. si autem non habes, audi quid dicat Solomon: noli dare te in sponsionem erubescens personam; si enim non B habueris unde soluas, auferet stramentum desub 3 Bas. 269 C (109 C) 11 Sir. 8, 18 (16) 18 Sir. 29, 20 (27) 19 Pronerb. 17, 18 21 Prouerb. 22, 26 sq. 1 dicam (s 8, m) V 2 nisi (ni 8. u.) V 3 accipissem PD anroj uero B 4 ammixtum V admixto DP\' creditor te DP\', te om. BT 5 suborinauit T subordinauit M aurini illam om. V caue ergo B 7 debitor] debetur aut DP\' gratia BT te] ut DP1 8 emisisse T obsegratus P 9 erubiscis P erubesces DP\' interueni VG interuenit cet. debitor BT debita DP\' soluta DP\' 9 par addidi; suffecerit Henricus Schenkl 12 sposponderis T restituens (n 8. if.) P 13 et om. V proximum tuum BP1 14 nominis obliges B 15 numismatis ex nominis D ntlmismatis P\' duarum (t 8. d) V 17 sensistis (sis del.) P redimisti P 18 tui DP\' salomonis libri 19 dicentes P quemammodum V 20 oblegat P 21 solomon P salomon cet. dare] tardare BT 22 erubiscens P 23 auferent ed. Rom. (Xaovtat LXX) lateribus tuis. ergo bonus faenerator adquirit gratiam, execrationem inprobus.