<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xmlns:py="http://codespeak.net/lxml/objectify/pytype" py:pytype="TREE"><text><body><div type="edition" xml:lang="lat" n="urn:cts:latinLit:stoa0022.stoa044.opp-lat1"><div n="61" subtype="section" type="textpart"><p><lb n="10"/>
            Habet ergo iustus quod faeneret, habet et argentum quod <lb/>
            faeneret: sermones suos faenerat. hoc est iusti argentum; <lb/>
            eloquia enim domini eloquia casta, argentum igne <lb/>
            examinatum, probatum terrae, purgatum septuplo. hoc <lb/>
            faenerat qui legem accipit, qui legem meditatur, qui legem <note type="margin"> C </note> <lb n="15"/>
            exercet: hoc faenerauit Petrus, hoc faenerauit Paulus. quibus dicitur, <lb/>
            ut ad uiros nationum pergerent, Petro ad Cornelium <lb/>
            centurionem, cui dicitur: surge et uade nihil dubitans, <lb/>
            quoniam ego misi illos. et surrexit et iuit. et infra dixit: <lb/>
            numquid aquam uetare possumus, ne baptizentur hi <lb n="20"/>
            qui spiritum sanctum acceperunt? iussitque eos baptizari, <lb/>
            hoc est: faenerabis gentibus, ut peccata dimittas, <lb/>
            debita auferas, tu autem non mutuaberis; mutuatur enim

<note type="footnote"> 6 Act. 3, 6 13 Psalm. XI 7 18 Act. 10, 20 20 Act. <lb/>
            .10, 47 et 48 </note>

<note type="footnote"> 1 eum] enim <hi rend="italic">T</hi> uacuus <hi rend="italic">om. V</hi> 2 ascindisti P 3 soli <hi rend="italic">om. BT</hi> <lb/>
            5 qui <hi rend="italic">BT</hi> quod <hi rend="italic">C</hi> habuit <hi rend="italic">PC</hi> habet <hi rend="italic">cet</hi>. 7 nazarei <hi rend="italic">P</hi> nazareni <hi rend="italic">cet</hi>. <lb/>
            9 dedit (di <hi rend="italic">in ras.)</hi> Px debet <hi rend="italic">D</hi> clausus <hi rend="italic">P</hi> factus est sanus <hi rend="italic">B</hi> <lb/>
            sanus factus est <hi rend="italic">PO</hi> 11 quod] quo <hi rend="italic">PBT</hi> fenerat <hi rend="italic">DP\'</hi> habet... <lb/>
            faeneret <hi rend="italic">om. C</hi> quodj quo <hi rend="italic">BT</hi> 12 fenerat <hi rend="italic">DP\'</hi> 14 septuplo <hi rend="italic">P V</hi> <lb/>
            septuplum <hi rend="italic">cet</hi>. 15 accepit <hi rend="italic">DP\'</hi> 16 exercit P 17 petrus <hi rend="italic">DP</hi> <lb/>
            .18 et <hi rend="italic">8</hi>. u. <hi rend="italic">V, om. BT</hi> 19 ibit P 20 nunquid aqua? uetare <lb/>
            pos»#»» ut baptizentur <hi rend="italic">(om</hi>. hi) <hi rend="italic">B</hi> hii <hi rend="italic">VDP\'O</hi> 21 acciperunt P <lb/>
            bapti.... hoc est <hi rend="italic">B</hi> 22 gentibuB <hi rend="italic">om. BT post</hi> dimittas <hi rend="italic">add</hi>. foenerabis <lb/>
            <hi rend="italic">B</hi> 23 mutuauerie P mutuaberis (u <hi rend="italic">alt. 8. u. m2) V</hi> mutuabitur <lb/>
            enim (enim 8. u.) <hi rend="italic">V</hi> mutuabitur <hi rend="italic">P\'</hi> </note><lb/>
             
<pb n="556"/>
            peccator et non soluet peccata sua, quia peccator est. Paulo <note type="margin"> D </note> dicitur: <lb/>
            faenerabis gentibus, qui missus ad gentes est, Iohanni <lb/>
            dicitur: faenerabis gentibus, Iacobo dicitur ..... quibus <lb/>
            dictum est: ite baptizate gentes. 
</p></div><div n="62" subtype="section" type="textpart"><p> dicitur populo patrum: <lb/>
            si custodieris mandata, benedictus eris et faenerabis gentibus<lb n="5"/>
            uerbum. denique non de pecunia dici significant sequentia: <lb/>
            princeps eris gentibus multis: tibi autem nemo dominabitur. <lb/>
            constituat te dominus deus tuus in caput <note type="margin"> E </note> <lb/>
            et non in caudam, et eris tunc supra et non subter, <lb/>
            si exaudieritis uocem domini dei uestri. et sequitur:<lb n="10"/>
            si autem non audieritis, maledictus tu in ciuitate et <lb/>
            maledictus tu in agro. et infra: maledicta progenies <lb/>
            uentris tui. non pecunia utique benedictum facit, sed cognitio <lb/>
            dei, praedicatio uerbi, si gratiam domini faeneremus, si indigentibus <lb/>
            eloquia domini conferamus, si obseruemus mandata<lb n="15"/>
            caelestia. et contra maledictum non facit, si desit pecunia <lb/>
            quae faeneretur; sed si desit studium, si desit obseruatio <note type="margin"> F </note> <lb/>
            caelestium statutorum, maledictus eris. 
</p></div><div n="63" subtype="section" type="textpart"><p rend="script"><milestone n="19" unit="altchapter"/> Denique mysterium ecclesiae euidenter exprimitur. primum <note type="margin"> 613 AB </note> <lb/>
            enim dixit ad discipulum legis: &lt;si audieris legem et custodieris, <lb n="20"/>
            faenerabis gentibus.\' quod factum est a patribus <lb/>
            nostris. faenerauit Moyses gentibus, qui proselytos adquisiuit,

<note type="footnote"> 1 Act. 9, 15 4 Matth. 28, 19 5 Dent. 28, 12, cf. 28, 1 sq. <lb/>
            7 Deut. 28, 12 et 13. 11 Deut. 28, 15 et 16 12 Deut. 28, 4 et 18 <lb/>
            20 Deut. 28, 12, cf. 28, 1-</note>

<note type="footnote"> 2 qui... gentibue <hi rend="italic">om. C</hi> eet ad gentes <hi rend="italic">DP\'</hi> 3 iacobo et caeteria <lb/>
            dicitur fenerabitis (fenerabis <hi rend="italic">P\')</hi> gentibus quibus <hi rend="italic">DP\'</hi> lacunam <hi rend="italic">indicaui; <lb/>
            excidisse uid.etur</hi> faenerabis gentibus et sic apostolis omnibus <lb/>
            4 baptezate <hi rend="italic">P</hi> populo] paulo <hi rend="italic">BDP\'T</hi> si patrum <hi rend="italic">DP\'</hi> 6 denique <lb/>
            <hi rend="italic">s. u. P</hi> seqventia (v S. <hi rend="italic">u.) P</hi> 8 constituit <hi rend="italic">B</hi> constituet <hi rend="italic">C</hi> in <lb/>
            <hi rend="italic">ante</hi> caput <hi rend="italic">DP\', om. cet</hi>. 9 in <hi rend="italic">ante</hi> caudam <hi rend="italic">om. BT</hi> 10 exaudieretis <lb/>
            P exaudieris <hi rend="italic">B</hi> uestri] tui <hi rend="italic">B</hi> 11 audieretis P cxaudieris <hi rend="italic">B</hi> <lb/>
            .12 progies <hi rend="italic">V</hi> 13 bene dictum utique <hi rend="italic">B</hi> 16 etJ at <hi rend="italic">BT</hi> 18 staturtoruin <lb/>
            (r <hi rend="italic">pr. del.) P</hi> 19 misterium <hi rend="italic">PVDC</hi> expremitur P 20 dixit <lb/>
            <hi rend="italic">om. D</hi> 22 fenerabat (uit s. bat <hi rend="italic">m2) V</hi> proselytos <hi rend="italic">T</hi> (0 <hi rend="italic">alt. ex corr.)</hi> <lb/>
            proselitua <hi rend="italic">PB</hi> proselitos <hi rend="italic">cet</hi>. </note> <lb/>
             
<pb n="557"/>
            faenerauit Iesus Naue, faenerauit Gedeon, faenerauit Samuhel <lb/>
            Dauid Solomon Helias Helisaeus, et si quis uolebat uerbum <lb/>
            cognoscere, ad illos pergebat: regina austri uenit audire <lb/>
            sapientiam Solomonis. 
</p></div><div n="64" subtype="section" type="textpart"><p> ubi coepit populus Iudaeorum non <lb/>
            custodire legem, coeperunt aduenae, hoc est ex populo nati.. <note type="margin"> C </note> <lb n="5"/>
            onum. qui in esum dominum crediderunt, interpretationem <lb/>
            scripturarum illi uetusto populo faenerare. faenerauit Timotheus <lb/>
            patre Graeco ortus uerbum Iudaeis, cum sacerdotium <lb/>
            recepisset, faeneramus hodieque sacerdotes in ecclesia uerbum <lb/>
            Iudaeis, qui de synagoga ad ecclesiam transierunt, faeneramus <lb n="10"/>
            et nouam et uetustam pecuniam. etenim quam habuerunt iam <lb/>
            non habent, oculos habent et non uident. aures habent et <note type="margin"> D </note> <lb/>
            non audiunt. pecuniam habent et non habent, quia usum <lb/>
            eius ignorant, pretium eius nesciunt, figuram eius et formam <lb/>
            non cognouerunt. nam si cognouissent, numquam auctorem <lb n="15"/>
            eius pecuniae denegassent dicentes: nolumus hunc regnare <lb/>
            super nos. qui quidem accepto regno rediens iussit uocari <lb/>
            seruos suos, quibus dedit pecuniam et eos qui faenerassent <lb/>
            pecuniam praedicauit, ei autem qui pecuniam tenuit otiosam <lb/>
            domini sui respondit: sciebas quod ego austerus homo <lb n="20"/>
            sum: tollo quod non posui et meto quod non <note type="margin"> E </note> seminaui. <lb/>
            et quare non dedisti pecuniam meam ad mensam? <lb/>
            et ego ueniens cum usuris utique exegissem <lb/>
            illam.

<note type="footnote"> 3 Matth. 12, 42 Luc. 11, 31 7 Act. 16, 3 8 1 Tim. 4, 14; II <lb/>
            Tim. 1, 6 11 Cant. 7, 13 16 Luc. 19, 14 20 Luc. 19, 22 et 23 </note>

<note rend="script" type="footnote"> 1 fenerauit <hi rend="italic">pr</hi>. (b <hi rend="italic">s</hi>. u <hi rend="italic">m2) V</hi> ihu <hi rend="italic">B</hi> 2 solomon P salomon <hi rend="italic">eet</hi>. <lb/>
            3 <hi rend="italic">noscere B</hi> 4 solomonis P salomonis <hi rend="italic">cet</hi> 5 popnlo (po <hi rend="italic">ex</hi> pu) P <lb/>
            6 dñiñ ihm <hi rend="italic">BDP\'TC</hi> credederunt P 7 fenerare illi uet. populo <hi rend="italic">DP\'</hi> <lb/>
            8 patre] fr <hi rend="italic">DP\'</hi> 9 recipissit P recipisset <hi rend="italic">DP\'</hi> 10 sinagoga <hi rend="italic">PT</hi> <lb/>
            foeneremus <hi rend="italic">B</hi> foeneraemus <hi rend="italic">T</hi> 11 iam <hi rend="italic">om. BT</hi> 12 oculus habent <lb/>
            et (et <hi rend="italic">postea add) P</hi> oculos habentes <hi rend="italic">(om</hi>. et) C 13 audient <hi rend="italic">T</hi> 14 eius - <lb/>
            <hi rend="italic">post</hi> formam <hi rend="italic">transponit B</hi> 15 aucturem P 16 pecuniae <hi rend="italic">eras. B</hi> <lb/>
            19 ąęąit (s. tenuit) <hi rend="italic">V</hi> 20 auster <hi rend="italic">B</hi> homo austerus P\' 21 tol- <lb/>
            -lens (ns s. <hi rend="italic">u. m2) V</hi> et <hi rend="italic">exp. F, om. B</hi> 22 dedisti mihi <hi rend="italic">DP\'</hi> <lb/>
            24 illam <hi rend="italic">V</hi> </note>
<pb n="558"/>
             
</p></div><div n="65" subtype="section" type="textpart"><p> Audistis quae pecunia boni faeneratoris sit, quae pecunia <lb/>
            bonas adquirat usuras, quae pecunia non infamet faeneratorem, <lb/>
            non opprimat debitorem, quam pecuniam aerugo non possit <lb/>
            obducere, non penetrare tinea, quae pecunia non de terreno <lb/>
            thensauro sit, sed aeterno, quae pecunia diuitem faciat accipientem<lb n="5"/>
            nec aliquid imminuat faeneranti. haec pecunia usuram <note type="margin"> F </note> <lb/>
            habet, &lt;ut&gt; non centesimam eius quod dederis portionem, sed <lb/>
            centuplum ferat fructum. expande igitur sinum mentis, ut <lb/>
            huius pecuniae numeratam tibi suscipias quantitatem: intende <lb/>
            cordis optutum, ut agnoscas pecuniae huius imaginem et<lb n="10"/>
            inscriptionem. certe hanc pecuniam excute, tabulam supra <lb/>
            mensam animae tuae, quae stabilis uirtutibus sit, quadratam <lb/>
            constitue, conde in thensauro pectoris tui de quo doctus <lb/>
            scriba depromit noua et uetera. uides qualis haec pecunia <lb/>
            sit, quemadmodum creditorem debitoremque inuisa in se <note type="margin"> 614 A </note> <lb n="15"/>
            coniungat nomina. qui inuehebar in faeneratores, iam prouoco <lb/>
            debitorem. huius ergo faeneratores pecuniae uos esse desidero, <lb/>
            ut ad uos qui mutuum sumant sponte festinent, per quam <lb/>
            non nummum, sed regnum possitis adquirere, per quam non <lb/>
            maledicta quaeratis, sed benedictionis gratiam. 
</p></div></div></body></text></TEI>