Tam sancto fessus officio propheta dum requiescit iu D cubiculo suo, cadenti de passerum nido albugine caecitatem incidit. nec conquestus ingemuit nec dixit: \'haec merces laborum 593 A meorum?\' fraudari se magis doluit obsequiorum quam 1 Tob. 2, 1-8 8 Matth. 25, 36 12 Iob 30, 25 13 Sir. 22, 11 (10) 14 Eccl. 7, 4 (5) 20 Tob. 2, 9 et 10 1 hiss (s pr. in ras. ex i, ut uidetur, sed del.) P 2 quaerebat DP\' et quaerens C 3 a aepulturae fessus DP\' aepultara VBT reuerteretur DP\' reuersus esset C munere] meridie B T sibi om. B 4 conuiuis (conuiuii m2) V 5 conuiuiutn om. DP\' 7 puplico P exanime DF\'TC 8 post opus add. et magnum opus P 9 quanto... solemus infra in mg. m2 V operibM? (re s. bu? m2) F defunctorum D defunctorum corpora P\' 10 longiora DP\' 11 perfectos B reuertentur DP\' 12 ego] ecce B 13 defuncto (n s. u.) V scriptura dicit BT super VC 18 feno V 20 sanctos (8 alt. del.) P cubile (i s. e m2) I* 21 cadente de stercore C 22 conquestus P conquaestus (a exp.) V oculorum munere nec caecitatem poenam, sed inpedimentum putabat. et cum uictum mercede leuaret coniugis, ne quid furtiuum domum suam intraret cauebat. uxor haedum pro mercede acceperat; at ille plus honestati quam pietati consulens cui suam debebat alimoniam <fidem non deferebat. pecuniam> conmendauerat proximo suo, quam toto uitae suae spatio in B tanta indigentia non poposcit. uix ubi se fessum uidit et depositum senectute, insinuauit filio non tam cupiens conmendatum reposcere quam sollicitus ne fraudaret heredem.

quod igitur conmendauit pecuniam et non faenerauit, iusti seruauit officium; malum est enim faenus, quo quaeruntur usurae. sed non illud faenus malum, de quo scriptum est: faenera proximo tuo in tempore necessitatis illius. nam et Dauid ait: iustus miseretur et commodat. aliud illud faenus est iure exsecrabile, dare in usuram C pecuniam, quod lex prohibet. sed Tobis hoc refugiebat, qui monebat filium, ne praeceptum domini praeteriret, ut ex substantia sua elemosynam faceret, non pecuniam faeneraret, non auerteret faciem suam ab ullo paupere. haec qui monet condemnat usuras faenoris, ex quo multi quaestum fecerunt et multis conmodare pecuniam negotiatio fuit. et quidem eam prohibuere sancti.

quo grauius malum faenus est, eo 2 Tob. 2, 11-14 7 Uerg. Aen. XII 395 13 Sir. 29, 2 14 Psalm. CXI 5 16 Deut. 23, 19 Basilii hom. alt. in psalmum XlIII (I 265 B M., I 107 C G) 18 Tob. 4, 7-10 2 cum om. B leuaret (ns s. ret m2) B 3 buxor chaec adum V mercide P 4 acciperat P fi (s. u. m2) plus V 5 aua deerat D aua deerant P\' fidem non deferebat. pccuniam V, om. cet. 6 ante proximo add. quandam pecuniam C quam] quamquam DP\' 8 cupi B -10 faenerauit VB fenerauit cet. 11 quo om. V (ubi s. «. m2) 14 et om. DP\' et miseretur T 15 est om. P4 usura B 16 tobias DPC 18 aua DP\', om. cet., fort. s ua s>ubstantia elemosynam V elemosinam cet. 20 condempnaret PBDP faeno res P fenoris (oris in ras.) B 21 comendare D et (J o 8. en) P\' pecunias VDP4 22 prohibuerunt DP faenus Y foenus PI\' fenus cet., semper fluctuant libri laudabilior qui illud refugit. da pecuniam, si habes: prosit D alii quae tibi est otiosa. da quasi non recepturus, ut de lucro cedat, si reddita fuerit. qui non reddit pecuniam reddit gratiam. si fraudaris pecunia, adquiris iustitiam; iustus est enim qui miseretur et commodat. si amittitur pecunia, comparatur misericordia; scriptum est enim: qui facit misericordiam faenerat proximo.

Multi dispendii metu non faenerant, dum fraudem uerentur, E et hoc est quod petentibus consueuerunt referre. horum unicuique dicitur: perde pecuniam propter fratrem et amicum et non abscondas illam sub lapide in perditionem. pone thensaurum tuum in praeceptis altissimi, et proderit tibi magis quam aurum. sed obsurduerunt aures hominum ad tam salutaria praecepta et F maxime diuites aere illo pecuniae suae aures clausas habent. dum pecuniam numerant, responsa non audiunt. simul ut aliqui necessitate constrictus aut pro suorum redemptione sollicitus, quos captiuos barbarus uendat, rogare coeperit, statim diues uultum auertit, naturam non recognoscit, humilitatem supplicis non miseratur, necessitatem non subleuat, 594 A fragilitatem communem non considerat, stat inflexibilis, resupinus, non precibus inclinatur, non lacrimis mouetur, non heiulatibus frangitur, iurans quod non habeat, immo et ipse faeneratorem requirat, ut necessitatibus subueniat suis. quid addis duritiae et auaritiae tuae sacramentum? non absolueris 4 Psalm. CXI ó 6 Sir. 29, 1 10 Sir. 29, 10 sq. (13 sq.) 19 Bas. 265 C (107 DE1 1 refugiat (i 8. u. m2) V 2 aliia V ociosa est DP* 3 non reddet PC reddet DPC 4 fraudaueris B pecuniA P adquires B 9 consuerunt V 11 illa P m lapidg B 12 thensaurum P thesaurum cet. 14 obsorduerunt P et (v m2 s. q alt.) B 15 illo (s. u., eras.) suae pecuniae D suae pecuniae (om. illo) P\' 16 nomerant (v s. o) P 17 aliqui ml PV aliquis m2 PV cet. redimptione P redemptione (p s. u. m2) V 18 sollicitos P barbaris D uendidit DP\' 20 supplicis (is ex es) P subplicis V misereatur P misereatur T (punctum sub e eras.) miseretur P () 23 heiulatibus (h exp.) V eiulatibus DPC periurio, sed ligans.

at ubi usurarum mentio facta fuerit aut pignoris, tunc deiecto supercilio faenerator adrisit et quem B ante sibi cognitum denegabat eundem tamquam paternam amicitiam recordatus. osculo suscipit, hereditariae pignus caritatis appellat, Here prohibet. quaeremus, inquit, domi si quid nobis pecuniae est, frangam propter te argentum paternum, quod fabrefacti est. plurimum damni erit. quae usurae conpensabunt pretia emblematorum? sed pro amico dispendium non reformidabo. cum reddideris, reficiam. itaque antequam det, recipere festinat et qui in summa subuenire se dicit C . usuras exigit. \'calendis\' inquit \'usuras dabis, faenus interim, si non habueris unde restituas, non requiro\'. ita ut semel det, frequenter exagitat et semper sibi debere efficit. hac arte tractat uirum. itaque prius eum chirographis ligat et adstringit uocis suae nexibus. numeratur pecunia, addicitur libertas, absoluitur miser minore debito, maiore alligatur.