Et dixit serpens mulieri: quid utique dixit deus: 
 ne edatis ex omni ligno quod est in paradiso? et 
 dixit mulier serpenti: ex omni ligno paradisi manducabimus, 
 de fructu autem ligni quod est in E 
 medio paradisi dixit deus: non manducabitis ex 
 eo neque tangetis ex eo, ne moriamini. cum audieris 
 sapientiorem bestiis omnibus esse serpentem, hic eius iam 
 quaere uersutiam. simulat se uerba dei dicere et proprios 
 intexit dolos. cum enim dixisset deus: ex omni ligno quod 
 est in paradiso edetis ad escam, de ligno autem 
 quod est scientiae boni et mali non edetis, qua 
 die autem manducabitis ex eo, morte moriemini, 
 serpens quasi interrogans mulierem, cum dixisset deus: ex F 
 omni ligno quod est in paradiso edetis, de ligno autem uno 
 non edetis\', inseruit mendacium, ut diceret: (ab omni ligno 
 non edetis\', cum de uno tantum ligno scientiae boni et mali 
 praeceperit deus non esse gustandum. qua ratione autem 
 fefellerit nihil mirum, quia iis qui aliquem circumscribere 
 conantur consuetudo est fallere. non est igitur interrogatio 
 otiosa serpentis. sed ut scias in mandato nullum uitium esse 
 potuisse, respondit mulier et ait: ex omni ligno paradisi 
 manducabimus, de fructu autem ligni quod est in 
 medio paradiso dixit deus: non manducabitis ex

 1 Gen. 3, 2 sq. 9 Gen. 2, 16 sq. 21 Gen. 8, 3 

 1 et dixit... 7 serpentem om. C\' (in quo deinde hic iam quaero serpentis 
 uers.) 2 ex] ab RV in medio p. SBP\'C\' paradisi P 
 4 ligni om. BP\' 5 deus om. APVD 6 neque] nec B ne V audieritis 
 II (ti eras. D) RV\' 8 queuero A quaero PYC 10 ad 
 escam edetis N, ad escam om. CC\' 11 quod est om. MCC\' et (in quo 
 de ligno ... boni in ras.) P* est 8. u. P edatis II et qua C\' 
 12 autem] enim 0, om. C 14 paradoso (i s. 0 pr.) A 16 ano] 
 ligno (g 8. u.) A, om. D 17 esęse (e pr. 8. u.) A 18 iis C\' is B sis S 
 (u eras.) his M (h in ras.) cet . 19 conantur (n s. u.) AC conator 
 RSBC et (a ex &) Y\' est otn. BV\' 20 uitiosa R post 
 otiosa add . responsio (om. ante interrogatio) B 21 et ait n ut 
 habes N 
 
 
 eo neque tangetis ab eo, ne morte moriamini. in 171 A 
 mandato quidem nullum uitium est, sed in relatione mandati. 
 etenim quantum praesens lectio docet. discimus nihil uel cautionis 
 gratia iungere nos debere mandato. si quid enim uel addas 
 uel detrahas, praeuaricatio quaedam uidetur esse mandati. pura 
 enim et simplex mandati forma seruanda uel testimoni series 
 intimanda est. plerumque testis dum aliquid ad seriem 
 gestorum ex suo adicit, totam testimonii fidem partis mendacio 
 decolorat. nihil igitur uel quod bonum uidetur addendum B 
 est. namque hic quid offensionis habet prima specie quod 
 addidit mulier: neque tangetis ex eo quicquam? — 
 tangetis enim deus non dixerat, sed non edetis — sed 
 tamen lapsus incipit esse principium. nam quae addidit uel 
 superfluum addidit uel addendo de proprio semiplenum intellexit 
 dei esse mandatum. docet igitur nos praesentis series 
 lectionis neque detrahere aliquid diuinis debere mandatis neque 
 C 
 addere. nam si Iohannes hoc micam ae suis scriptis: si 
 quis adposuerit inquit ad haec, adiciet in illum deus 
 plagas, quae scriptae sunt in libro isto, et qui 
 dempserit de uerbis his prophetiae huius, delebit 
 deus partem illius de libro uitae, quanto nihil 
 diuinis mandatis est detrahendum! hinc ergo coepit praeuaricatio 
 prima esse mandati. et plerique putant non mulieris 
 hoc uitium esse, sed Adae fuisse. ita Adam dixisse mulieri,

 17 Apoc. 22, 18 sq. 

 1 ab eo] ex eo B, ab eo (a. ex eo) pi, in 8 ras. 4 litt . ea BV 
 morte om. BMV 2 mandatum R VI reuelatione BV\' mandato 
 (i 8. o) A 8 dicimus R (corr. m2) V 4 quid (d ex t) P 5 detraas 
 A esse uidetur P\' 6 enimJ malim ergo testimoni R (i m2 s . 
 a) testimonii A (i ult. s. u.) cet . 7 gestorum seriem BV\' 9 uidetur 
 esse bonum B 11 addidit (i pr. postea add.) A addit R ea A 
 12 tengetis (a s. ę) A sed alt.] et BSBV 13 addit SBP\' 16 detraere 
 A mandatis debere B 19 scriptae A (ae ex a) scripta SP\' 
 et om. BV 20 delebit illum dfis B 21 quantum II quanto magis 
 B diuinis mandatis nihil est subtrahendum B 22 coepit P (o 
 s. u.) VMCP cepit AC cppit cet . 23 mandati om. B 
 
 
 dum eam uellet facere cautiorem, ut adderet mandasse deum: D 
 neque tangetis ex eo quicquam. habemus enim quia 
 Adam, non Eua mandatum acceperit a deo; non enim mulier 
 formata fuerat. ipsa quidem uerba Adae, quibus mulieri dicit 
 formam seriemque mandati, non prodit lectio, sed intellegimus 
 per uirum ad mulierem seriem transisse mandati. uidero tamen 
 quid alii sentiant; mihi tamen uidetur a muliere coepisse 
 uitium, inchoasse mendacium. nam etsi de duobus uideatur 
 incertum, tamen sexus prodit qui prius potuerit errare. adde E 
 quia praeiudicio illa constringitur, cuius et postea prior error 
 inuentus est. uiro enim mulier, non mulieri uir auctor erroris 
 est. unde et Paulus ait: Adam inquit non est deceptus, 
 mulier autem seducta in praeuaricatione fuit.