<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xmlns:py="http://codespeak.net/lxml/objectify/pytype" py:pytype="TREE"><text><body><div type="edition" xml:lang="lat" n="urn:cts:latinLit:stoa0022.stoa039.opp-lat1"><div n="86" subtype="section" type="textpart"><p><milestone n="24" unit="altchapter"/> Et benedixit dominus Noe et filios eius dicens: <note type="margin"> D </note>

<note type="footnote"> 26 Gen. 9, 1 sq. Philo Quaest. II 56 </note>

<note type="footnote"> 2 partus m3<hi rend="italic">ex</hi> portos <hi rend="italic">P</hi> aedunt P (a <hi rend="italic">cr&lt;M.)</hi> educant <hi rend="italic">DNCM</hi> 4 ad <lb/>
            (t N. d) P M&lt;J <hi rend="italic">T</hi> m1 5 <foreign xml:lang="grc">έαρί</foreign> <hi rend="italic">scripsi</hi> aere <hi rend="italic">Mft</hi> 6 !ap <hi rend="italic">scripsi</hi> aer P <hi rend="italic">(ex</hi> <lb/>
            ear) <hi rend="italic">ce&lt;</hi>. 8 phoeniciae <hi rend="italic">B</hi> foeniciae <hi rend="italic">fT</hi> fpniciae <hi rend="italic">D</hi> frniciae <hi rend="italic">cc&lt;</hi>. 12 neceaae <lb/>
            eat <hi rend="italic">om. DN</hi> 13 corporea nec. natura <hi rend="italic">T</hi> 19 in <hi rend="italic">(eras.)</hi> iracundiam <lb/>
            P 20 temperantiam P &lt;m <hi rend="italic">aJt. eras.) T</hi> (m <hi rend="italic">alt. exp.)</hi> aliquis <lb/>
            <hi rend="italic">TB et</hi> (s s. u.) <hi rend="italic">T\'</hi> resolQantur <hi rend="italic">DNCM</hi> 21 timore dirigatur <hi rend="italic">T</hi> per <lb/>
            timorem dirigantur <hi rend="italic">M</hi> timorem dirigat (dirigant <hi rend="italic">DNC) cet</hi>. 23 subplicia <lb/>
            <hi rend="italic">T</hi> 24 accen iaris <hi rend="italic">P</hi> &lt;c <hi rend="italic">pr. ex</hi> d) 25 diuini commotionem (m <lb/>
            <hi rend="italic">ult. eras..)</hi> timoris <hi rend="italic">T</hi> </note> <lb/>
             
<pb n="474"/>
            crescite et multiplicamini et replete terram et <note type="margin"> E </note> <lb/>
            dominamini eius. et timor uestri et tremor erit <lb/>
            omnibus bestiis terrae et omnibus auibus caeli <lb/>
            et in omnibus quae mouentur super terram et in <lb/>
            omnibus piscibus maris. haec praerogatiua potestatis in<lb n="5"/>
            cetera animalia. uidetur homini adtributa et in superioribus <lb/>
            partibus, sed eo loco ubi dixit quod deus hominem ad imaginem <lb/>
            dei fecit, &lt;ait&gt;: masculum et feminam fecit eos <lb/>
            et benedixit eos dicens: crescite et multiplicamini <lb/>
            et replete terram et do minamini eius et potestatem<lb n="10"/>
            habete super pisces maris et uolatilia et bestias <note type="margin"> F </note> <lb/>
            terrae et reptilia. quod eo admonui, ut intellegas <lb/>
            geminam) hominis generationem expressam: unam secundum <lb/>
            imaginem dei, alteram secundum figmentum de luto terrae. <lb/>
            denique illa creatio hominis de luto terrae uidetur esse facta<lb n="15"/>
            post mundum, postquam requieuit deus ab operibus suis. <lb/>
            sero quodammodo terrenae statuae figmentum gignitur. non <note type="margin"> 264 A</note> <lb/>
            erat pluuia super terram nec homo terram operabatur. <lb/>
            tunc de limo terrae finxit deus hominem et <lb/>
            insufflauit in faciem eius spiritum uitae, et factus <lb n="20"/>
            est homo in animam uiuentem. ille autem qui sexto <lb/>
            die quasi perfecto numero, quo omnia conclusa sunt opera <lb/>
            dei, quasi perfecta operatione constitutus est homo secundum <lb/>
            imaginem dei est &lt;factus&gt;. cui etiam iste comparatur qui in <lb/>
            diluuio iustus inuentus est. et ideo supra terrena omnia eum

<note type="footnote"> 8 Gen. 1, 27 sq. 17Gen.2,5 19Gen.2.7 23Gen. <lb/>
            1.26sq. </note>

<note rend="script" type="footnote"> 1 repleta P 2 urt <hi rend="italic">T</hi> 4 in <hi rend="italic">pr. OMt. B</hi> terramj aquam <hi rend="italic">T</hi> 5 potest <lb/>
            atis <hi rend="italic">oMt. B</hi> 6 cetera anitnaHn <hi rend="italic">FtKjfr</hi> ceteris animalibus Pm3 cet. <lb/>
            hominibus -D.Y superioribus <hi rend="italic">P</hi> (or ?. M.) 7 loco <hi rend="italic">ac</hi> locum P <lb/>
            ad imaginem dl <hi rend="italic">T</hi> di P eras., om. <hi rend="italic">cet</hi>. 8 ait <hi rend="italic">addidi, OM. Pm1 T</hi> <lb/>
            dicitur <hi rend="italic">PM!3 ce&lt;</hi>. 9 eis <hi rend="italic">DN</hi> 10 terram <hi rend="italic">P</hi> (r alt s. u. m3)12 eo <lb/>
            <hi rend="italic">ed. Rom</hi>. ideo <hi rend="italic">T</hi> ego <hi rend="italic">cet</hi>. 15 denique ... terrae <hi rend="italic">in M«y. tM/\'</hi>. M!jf <hi rend="italic">P, OM. J</hi>? <lb/>
            20 insuSauit P 21 qui <hi rend="italic">om. DNCM</hi> 22 sunt opera ... imaginett) ow. <hi rend="italic">T</hi> <lb/>
            23 est <hi rend="italic">T\', om. cet</hi>. 24 factus <hi rend="italic">addidi</hi> 25 super <hi rend="italic">T</hi> </note> <lb n="25"/>
             
<pb n="475"/>
            constituit deus, sicut et illum ad imaginem dei factum, quia <note type="margin">B </note> <lb/>
            uterque a terrenis uitiis temperabat, ille qui ita generatus <lb/>
            est, ut nihil ten-eno deberet contagio, iste qui et in periculis <lb/>
            fuerat adprobatus et examinatus in passionibus et repertus
</p></div><div n="87" subtype="section" type="textpart"><p> quod in confusione non fuisset obnoxius confusioni. altior <lb n="5"/>
            autem sensus habet quod iustus magnitudine et multitudine <lb/>
            uirtutis augetur atque doctrinae et replet terram quasi cor <lb/>
            quoddam, in quo sit receptaculum intellegibilium. ita nihil <lb/>
            uacuum sapientiae esse patitur, quod insipientia possit <note type="margin">c </note> inuadere. <lb/>
            dominatur igitur terrenis omnibus passionibus, sed etiam <lb n="10"/>
            sensibus corporalibus, bestias quoque sibi quodam terrore <lb/>
            subigit et timore, m quibus species uidetur inesse malitiae <lb/>
            atque feritatis. inmitis enim et agrestis est omnis malitia: <lb/>
            inflatur aerio quodam tumore. nec illud obscurum quod reptilia <lb/>
            quaedam letalium quandam habent speciem passionum, a <lb n="15"/>
            quibus uenenum quoddam menti uidetur infundi. omnibus <lb/>
            ergo his imperat iustus, quibus non commiscetur, sed coercet <note type="margin"> D </note> <lb/>
            ea, si mens eius non delectatione, non cupiditate ducatur, non <lb/>
            tristitia et timore frangatur, non etiam luxuria atque deliciis <lb/>
            tamquam lubricum et caducum uitae istius agat cursum, sed <lb n="20"/>
            continentia ac temperantia ableget a se uir sapiens huiusmodi  <lb/>
            passiones. 
</p></div><div n="88" subtype="section" type="textpart"><p> sed quia subdidit statim: omnia reptilia quae <lb/>
            sunt uiua erunt uobis in escam, ne forte te moueat

<note type="footnote"> 22 Gen. 9, 3 Philo Quaest. II 57 </note>

<note type="footnote"> 2 uterq; <hi rend="italic">P</hi> (q; <hi rend="italic">m r&lt;M.)</hi> ita s. tt. F 8 cont.agio P 5 confusioni <lb/>
            <hi rend="italic">PTB</hi> passioni <hi rend="italic">cet</hi>. 6 magnitadinem P (m del. m3) 7 doctrinae 2\' <lb/>
            doctrina <hi rend="italic">cet</hi>. 9 sapientia <hi rend="italic">TDN</hi> 10 dominatur igitur <hi rend="italic">T et in spatio<lb/>
             uacuo</hi> m2 <hi rend="italic">7x</hi> donatur (s. m3 t domat is) igitur P donatur igitur <hi rend="italic">CJtf</hi> <lb/>
            domatis igitur D dogmatis (g s. u. m2 B<hi rend="italic">)</hi> igitur <hi rend="italic">NB</hi> terrenis ?\' non <lb/>
            solum terrenis P (non solum s. u. m3) <hi rend="italic">ce&lt;</hi>. 11 senaibua <hi rend="italic">P</hi> (ib a. tt. m3) <lb/>
            12 anbigit P (g &lt;. u.) T sobdidit <hi rend="italic">B</hi> aubicit <hi rend="italic">T</hi> (c s. <hi rend="italic">u.) cet</hi>. inesse <lb/>
            <hi rend="italic">PTB</hi> esse <hi rend="italic">ce&lt;</hi>. 14 ac inSatur C illud <hi rend="italic">P</hi> (m <hi rend="italic">scribere uoluit libra-</hi> <lb/>
            rius, sed statim d correxit) 16 uidetur menti <hi rend="italic">B</hi> 17 iustas OM. <hi rend="italic">B</hi> <lb/>
            18 ea*** P dilectione (corr. m2) <hi rend="italic">P</hi> 19 etia P (tia in ras. m2) <lb/>
            luxoria <hi rend="italic">P et</hi> (v s. o m2) <hi rend="italic">T</hi> 21 ac] et <hi rend="italic">DN</hi> ab!egpt <hi rend="italic">T</hi> abliget F <lb/>
            <hi rend="italic">(corf. M&lt;3j T\' (corr</hi>. m1) <hi rend="italic">CM</hi> abiget <hi rend="italic">B</hi> abigat DJV </note> <lb/>
             
<pb n="476"/>
            quia ante de reptilibus diximus uenenatis, cognosce alia esse <note type="margin"> E </note> <lb/>
            reptilia uenenata, alia mansueta. de mansuetis igitur reptilibus&lt;&lt; <lb/>
            accipe, quae etsi non omnia uentre et pectore repunt sicut <lb/>
            colubres, exiguos tamen pedes habent, ut repere magis quam <lb/>
            ambulare uideantur. ergo uenenatorum reptilium similes inmundas<lb n="5"/>
            corporeas accipe passiones, mansuetorum autem <lb/>
            decoras. omnis enim affectus, qui est praeter deformis delectationis <lb/>
            inlecebram. passio quidem est, sed bona passio. <lb/>
            cupiditas mollior et ira ac timor, haec noxiae animae <note type="margin"> F </note> passiones  <lb/>
            sunt, affectus autem innoxii passiones bonae sunt. et his <lb n="10"/>
            uiuendi quidam nobis usus ministratur et causa, harum cibo <lb/>
            utimur ad uitae gratiam, harum epulis delectamur. 
</p></div><div n="89" subtype="section" type="textpart"><p><milestone n="25" unit="altchapter"/> Quid est etiam quod ait: sicut holera pabuli dedi <note type="margin"> 265 AB </note> <lb/>
            uobis omnia? in quo et hi qui simpliciter intellegunt, ut <lb/>
            non expendant sermonis examen, non nobis uidentur esse <lb n="15"/>
            contrarii. sunt enim qui putant quod holera ad escam nobis <lb/>
            dei iussu adtributa uideantur, quo his magis uti quam carnalibus <lb/>
            epulis debeamus: ego autem libenter his adquiescerem, <lb/>
            ut generi hominum ad parsimoniam magis et temperantiam <lb/>
            holerum usus inolesceret, nisi uiderem ab his qui id non <lb n="20"/>
            libenter accipiunt posse referri mihi quia non omnia holera <note type="margin">c </note> <lb/>
            escae hominum inueniantur adcommoda, deinde quia non omne <lb/>
            hominum genus sapientiae et continentiae amore ducitur, ut <lb/>
            continentiam sequi possit. et ideo quod generale praeceptum

<note type="footnote"> 13 Gpn. 9, 3 Philo Quaest. II 58 </note>

<note type="footnote"> 2 reptilia P (s. ia ras.) mansuetis ergo <hi rend="italic">B</hi> 4 colubres <hi rend="italic">T</hi> (i s. es<lb/>
            m2) 5 inmundas <hi rend="italic">T\'D-y et</hi> (a ttt rM.) <hi rend="italic">M</hi> inmundos C inmundo <hi rend="italic">JTJS</hi> <lb/>
            6 corporeas <hi rend="italic">T</hi> corpore <hi rend="italic">PBCM et</hi> (corporia <hi rend="italic">corr.) T\'</hi> in corpore <hi rend="italic">DN</hi> 7 dcformes <lb/>
            P (i N. ę alt.) <hi rend="italic">B</hi> 8 inlecebras <hi rend="italic">B</hi> quedam <hi rend="italic">T</hi> (e ex i m2) <lb/>
            9 cupiditas enim B haec F (c <hi rend="italic">o\'a&lt;t.) T</hi> (c <hi rend="italic">&amp;Ep. m2) M</hi> hae cet. <lb/>
            12 et harum P (et N. tt.) <hi rend="italic">rB</hi> 13 olera <hi rend="italic">TBCM</hi> 15 uidentur P (n <lb/>
            s. M.) 16 qaod] ut <hi rend="italic">DN, ow. CJf</hi> holera <hi rend="italic">D</hi> (h s. u.) olera <hi rend="italic">NB</hi> <lb/>
            17 d! e.c dS <hi rend="italic">T</hi> iussu <hi rend="italic">PTB</hi> nata cet. uideantur ont. M magis <lb/>
            tanquam carnalibus epulis uti <hi rend="italic">B</hi> 20 holrrum <hi rend="italic">T</hi> (h <hi rend="italic">e.ep.)</hi> olerum <hi rend="italic">B</hi> <lb/>
            inholesceret <hi rend="italic">P</hi> (h eras.) <hi rend="italic">T\'</hi> (h <hi rend="italic">del.)</hi> qui id <hi rend="italic">P (exp. m1) B</hi> quid <hi rend="italic">T</hi> <lb/>
            qui <hi rend="italic">ce&lt;</hi>. 21 olera <hi rend="italic">BM</hi> </note> <lb/>
             
<pb n="477"/>
            est, ad portiunculam paucorum hominum diriuare non possumus;  <lb/>
             omnibus enim hominibus hoc praeceptum datur. 
</p></div><div n="90" subtype="section" type="textpart"><p> ideoque <lb/>
            consideremus quid dixerit. sicut holera inquit pabuli <lb/>
            dedi uobis omnia.. non holera omnia dedi uobis ad escam. <lb/>
            utantur igitur qui utuntur carne tamquam holeribus non ad <note type="margin"> D </note> <lb n="5"/>
            distentionem nec ad aruinam corporis, quam epulae carnis <lb/>
            facere consuerunt. sed quemadmodum et holera non omnia ad <lb/>
            escae usum habilia sunt, ita etiam non omne uiuum reptile <lb/>
            adcommodum ad usum epulandi, siquidem ab omnibus uenenatis <lb/>
            abstinere debemus, licet huc quoque processerit luxuria, <lb n="10"/>
            ut magis delectationi consulat quam periculo et m plerisque <lb/>
            resecto quod dicitur uenenatum naturaliter inesse reliquam <lb/>
            partem ad cibum uindicet, quae etsi non plena periculi, tamen <note type="margin"> E </note> <lb/>
            uicina periculo est et con\'uptela aliqua necesse est in totius <lb/>
            sucum se carnis infuderit. plerique etiam sagittis uenenatis <lb n="15"/>
            transfigunt ceruos et huiusmodi uelocia animalia et postea <lb/>
            resecta quadam parte membrorum reliquo corpore ad cibum  <lb/>
            utuntur. 
</p></div></div></body></text></TEI>