deinde tui municipes sunt illi quidem splendidissimi homines, sed tamen pauci, si quidem cum Atinatibus conferantur; huius praefectura plena virorum fortissimorum, sicsic est sic Mommsen ut nulla tota Italia frequentior dici possit; quam quidem nunc multitudinem videtis, iudices, in squalore et luctu supplicem vobis. hi tot equites Romani, tot tribuni aerariiaerarii TE: aeritimi cett.—nam plebem a iudicio dimisimus, quae cuncta comitiis adfuit— quid roboris, quid dignitatis huius petitioni attulerunt? non modomodo supplevi enim tribum TeretinamTeretinam TE: Terentinam cett. (ubique), de qua dicam alio loco, sed dignitatem, sed oculorum coniectum, sed solidam et robustam et adsiduam frequentiam praebuerunt. namnam scripsi: nostra TE: iam cett. municipia coniunctione etiam vicinitatis vehementer moventur.

omnia quae dico de Plancio dico expertus in nobis; sumus enim finitimi Atinatibus. laudanda est vel etiam amanda vicinitas retinens veterem illum offici moremmorem m̃tẽ T, non infuscata malivolentia, non adsueta mendaciis, non fucosafucosa TEa, Schol.: fucata cett., non fallax, non erudita artificio simulationis vel suburbano vel etiam urbano. nemo Arpinas non Plancio studuit, nemo Soranussopanus codd.: corr. ed. R, nemo CasinasCasinas E: cassinas cett., nemo Aquinas. tractustractus TE: tratas a: totus cett. ille celeberrimus Venafranus, Allifanusallisanus TE, tota denique ea nostra itaea nostra ita Baiter: anostra ita TEa: nostra illa cett. aspera et montuosa et fidelis et simplex et fautrix suorum regio se huius honore ornari, se augeri dignitate arbitrabatur, isdemque nunc ex municipiis adsunt equites Romani publice cum legationelegationis c etet suppl. Garatoni sunt om. E testimonio, nec minore nunc sunt sollicitudine quam tum erant studio. etenim est gravius spoliari fortunis quam non augeri dignitate.

ergo ut alia in te erant inlustriora, Laterensis, quae tibi maiores tui reliquerant, sic te Plancius hoc non solum municipi verum etiam vicinitatis genere vincebat; nisi forte te Labicana aut Gabina aut Bovillanaaut Gabina aut Bovillana Orelli, Schol. (in scholio): aut Bovillana aut Gabina Σ: aut Gabina aut Bovillana aut Gabinis (Gabinas agp: Sabina bkχ) cett. vicinitas adiuvabat, quibus e municipiis vix iam qui carnem Latinis petant reperiunturreperiuntur TE, Schol.: inveniuntur (-antur a2b) cett.. adiungamusadiungamus Schol.: adiungam cett., si vis, id quod tu huic obesse etiamhuic obesse etiam TE, Schol.: etiam huic obesse cett. putas, patrem publicanum; qui ordo quanto adiumento sit in honore quis nescit? Flos enim equitum Romanorum, ornamentum civitatis, firmamentum rei publicae publicanorum ordine continetur.

quis est igitur qui neget ordinis eiuseius ordinis E studium fuisse in honore Planci singulare? neque iniuria, vel quod erat pater is qui est princeps iam diu publicanorum, vel quod is ab sociis unice diligebatur, vel quod diligentissime rogabat, vel quia pro filio supplicabat, vel quodvel (ut T) quod TEa: vel quia cett. huius ipsius in illum ordinem summa officia quaesturae tribunatusque constabant, vel quod illi in hoc ornando ordinemordine TE se ornare et consulere liberis suis arbitrabantur.

aliquid praeterea—timide dicamdicam Schol.: dico cett., sed tamen dicendum est—non enim opibus, non invidiosa gratia, non potentia vix ferenda, sed commemoratione benefici, sed misericordia, sed precibus aliquid attulimus etiam nos. appellavi populum tributimtributim TE: tribuum ag: tribubus cett., submisi me et supplicavi; ultro me herculemehercules Ta se mihi etiam offerentis, ultro pollicentis rogavi. valuit causa rogandi, non gratia.

nec si vir amplissimus, cui nihil est quod roganti concedi non iure possit, de aliquo, ut dicis, non impetravit, ego sum adrogans quod me valuisse dico. nam utut om. T omittam illud quod ego pro eo laborabam qui valebat ipse per sese, rogatio ipsaipsa haec Schol. semper est gratiosissima quae estest om. T officio necessitudinis coniuncta maxime. neque enimenim TE: om. cett. ego sic rogabam ut petere viderer, quia familiaris esset meus, quia vicinus, quia huius parente semper plurimum essem usus, sed ut quasi parenti et custodi salutis meaesalutis meae TE: meae a: meo cett.. non potentia mea sed causa rogationis fuitfuit om. T gratiosa. nemo mea restitutione laetatus est, nemo iniuria doluit, cui non huius in me misericordia grata fuerit.