sed tamen et Crassus a consulibus meam causam suscipiendam esse dicebat, et eorum fidem Pompeius implorabat neque se privatum publice susceptae causae defuturumdefuturum s. l. suppl. man. rec. in P: om. BΣ esse dicebat; quem virum studiosum mei, cupidissimum rei publicae conservandae, domi meaedomi meae del. Ernesti certi homines ad eam rem positiad eam rem positi del. Bake monuerunt ut esset cautior, eiusque vitae a me insidias apud me domi positas esse dixerunt; atque hanc eius suspicionem alii litteris mittendis, alii nuntiis, alii coram ipsi excitaverunt, ut ille, cum a me certe nihil timeret, ab illis, ne quid meo nomine molirentur, sibi cavendum putaret. ipse autem Caesar, quem maxime homines ignari veritatis mihi esse iratum putabant, erat ad portas, erat cum imperio; erat in Italia eius exercituserat ... exercitus del. Ortmann, etiam eo Kimmig, inque eo exercitu ipsius tribuni plebis, inimici mei, fratrem praefecerat.

haec ergo cum viderem,—neque enim erant occulta,—senatum, sine quo civitas stare non posset, omnino de civitate esse sublatum; consules, qui duces publici consili esse deberent, perfecisse ut per ipsos publicum consilium funditus tolleretur; eos qui plurimum possent opponi omnibus contionibus falso, sed formidolose tamen, auctores ad perniciem meam; contiones haberi cotidie contra me; vocem pro me ac pro re publica neminem mittere; intenta signa legionum existimari cervicibus ac bonisac bonis om. Schol. vestris falso, sed putari tamen; coniuratorum copias veteres et effusam illam ac superatamsuperatam codd.: dissupatam Orelli (de Leg. Agr. ii, §89) Catilinae importunam manum novo duce et insperata commutatione rerum esse renovatam:—haec cum viderem, quid agerem, iudices?

scio enim tum non mihi vestrum studium, sed meum propeme prope Fleckeisen vestro defuisse. contenderem contra tribunum plebis privatus armis? vicissent improbos boni, fortes inertis; interfectus esset is qui hac una medicina sola potuit a rei publicae peste depelli. quid deinde? quis reliqua praestaretquis reliqua praestaret Gulielmius: quis reliqua irae staret P rell. (quis reliquiarum restaret in P man. rec.): quid reliqui restaret k? cuiCui Gulielmius: quod (ex quoi) P: quid P2 rell. denique erat dubium quin ille sanguis tribunicius, nullo praesertim publico consilio profusus, consules ultores et defensores esset habiturus? cum quidamquidam Schol.: quid P rell.: quidem in P man. rec. in contione dixisset aut mihi semel pereundum aut bis esse vincendum. quid erat bis vincere? id profecto, ut, sisi hic add. Halm, ante decertassem Wesenberg cum amentissimo tribuno plebis decertassem, cum consulibus ceterisque eius ultoribus dimicarem.

ego vero, vel sivel si Madv.: veni codd. pereundum fuisset ac non accipienda plaga mihi sanabilis, illi mortifera qui imposuissetqui imposuisset Halm: que inpos. P (corr. man. rec. quam), semel perire tamen, iudices, maluissem quam bis vincere; erat enim illa altera eius modi contentio ut neque victi neque victores rem publicam tenere possemus. quid, si in prima contentione vi tribunicia victus in foro cum multis bonis viris concidissem? senatum consules, credo, vocassent, quem totum de civitate delerant; ad arma vocassentvocassent Ern. (et del. vocassent l. 6 Weidner): vocarent codd.: cf. victi essent ... superessent §47, qui ne vestitu quidem defendi rem publicam sissent; a tribuno plebis post interituminteritum meum ed. Ascens. 1531 dissedissent, qui eandem horam meae pestis et suorum praemiorum esse voluissent.

unum autemautem scripsi: enim P rell. (sed in P -nim m. sec. in rasura script.): om. k: etiam Halm: tamen Keil mihi restabat illud quod forsitan non nemo vir fortis et acris animi magnique dixerit: restitisses, repugnasses, mortem pugnans oppetisses. de quo te, te, inquaminquam om. Schol, patria, testor et vos, penates patriique dei, me vestrarum sedumsedum PG et Priscianus: sedium P2 rell. templorumque causa, me propter salutem meorum civium, quae mihi semper fuit mea carior vita, dimicationem caedemque fugisse. etenim si mihi in aliqua nave cum meis amicis naviganti hoc, iudices, accidisset, ut multi ex multis locis praedones classibus eam navem se oppressuros minitarentur nisi me unum sibi dedidissentdedissent P k all. (l. 28), si id vectores negarent ac mecum simul interire quam me tradere hostibus mallent, iecissem ipse me potius in profundum, ut ceteros conservarem, quam illos mei tam cupidos non modo ad certam mortem, sed in magnummagnum susp. Kayser: minimum Bake vitae discrimen adducerem.