nullum in hac causa testem timemus, nihil quemquam scire, nihil vidisse, nihil audisse arbitramur. sed tamen, si nihil vos P. Sullae fortuna movet, iudices, vestra moveat. vestra enim, qui cum summa elegantia atque integritate vixistis, hoc maxime interest, non ex libidine aut simultate aut levitate testium causas honestorum hominum ponderari, sed in magnis disquisitionibus disceptationibus Madvig repentinisque periculis vitam unius cuiusque esse testem. quam vos, iudices, nolite armis suis spoliatam atque nudatam obicere invidiae, dedere suspicioni; munite communem arcem bonorum, obstruite perfugia improborum; valeat ad poenam et ad salutem vita vita π : om. cett. plurimum, quam solam videtis per se per se Mommsen : ipse T : ipsam cett. ex sua T : ex vi sua (ex nat. sua et in π ) cett., cf. § 71, Caec. 88. 104 natura T π : naturaque cett. ex sua natura facillime perspici, subito flecti fingique non posse. quid vero? haec auctoritas—saepe saepe Spengel : semper codd. enim est de ea dicendum, quamquam a me timide modiceque modiceque T π k : et modice b : modice cett. dicetur—quid? inquam inquam om. bc1 , haec auctoritas nostra, qui a ceteris coniurationis causis abstinuimus, P. Sullam defendimus, nihil hunc tandem iuvabit? grave est hoc dictu grave est hoc dictum ( corr. Madvig ) fortasse iudices E : om. cett. fortasse, iudices, grave, si appetimus aliquid; si, cum ceteri de nobis silent, non etiam nosmet ipsi tacemus, grave; sed, si laedimur, si accusamur, si in invidiam vocamur, profecto conceditis concedetis ς , iudices, ut nobis libertatem retinere liceat, si minus liceat dignitatem. accusati sunt uno nomine omnes omnes supplevi ( hoc loco, ante uno Lambinus ) consulares, ut iam videatur honoris amplissimi nomen plus invidiae quam dignitatis adferre. ' adfuerunt ,' inquit, 'Catilinae illumque laudarunt.' nulla tum tum tamen abc patebat, nulla erat cognita coniuratio; defendebant amicum, aderant supplici, vitae eius turpitudinem in summis eius periculis non insequebantur. quin etiam parens tuus, Torquate, consul reo de pecuniis repetundis repetundis hic incipit E Catilinae fuit advocatus, improbo homini, at supplici, fortasse audaci, at aliquando amico. cui cum adfuit post delatam ad eum primam illam coniurationem, indicavit iudicavit T ς se audisse aliquid, non credidisse. ' at idem non adfuit alio in iudicio, cum adessent ceteri.' si si ς bk : sed cett. postea cognorat ipse aliquid quod in consulatu ignorasset, ignoscendum est eis iis edd. VR : his codd. qui postea nihil audierunt; sin illa res prima valuit, num num TE : non cett. inveterata quam recens debuit esse gravior? sed si tuus parens etiam in ipsa ipsa TE : illa cett. suspicione periculi sui tamen humanitate adductus advocationem hominis improbissimi sella curuli atque ornamentis et suis et consulatus honestavit, quid est quam ob rem consulares qui Catilinae adfuerunt reprendantur reprehendantur codd. ?