vidi ego hoc, iudices iudices vidi Ta : om. e , nisi recenti memoria senatus auctoritatem huius indici monumentis publicis testatus essem, fore ut aliquando non Torquatus neque Torquati quispiam similis—nam id me multum fefellit—sed ut aliquis patrimoni patrimonii Te, Schol. : patrimonio cett. naufragus, inimicus oti, bonorum hostis, aliter indicata indic. Ta : iudic. cett. haec esse diceret, quo facilius vento aliquo in optimum quemque excitato posset in malis rei publicae portum aliquem aliquem hoc loco hab. Tec, post malorum cett. suorum malorum invenire. itaque introductis in senatum indicibus constitui institui Schol. senatores qui omnia indicum dicta, interrogata, responsa perscriberent. at quos viros! non solum summa virtute et fide, cuius generis erat erat Te π : om. cett. in senatu facultas maxima, sed etiam quos sciebam memoria, scientia scientia e, Schol. : consuetudine et add. cett. , celeritate scribendi facillime quae dicerentur persequi posse, C. Cosconium, qui tum erat praetor, M. Messalam, qui tum praeturam petebat, P. Nigidium, App. Claudium. credo esse neminem qui his hominibus hominibus TEe π : omnibus cett. ad ... referendum TEe : aut ... referendis cett. ad vere referendum aut fidem putet aut ingenium defuisse. quid deinde? quid feci? Cum scirem ita esse esse Te : om. cett. indicium relatum relatum Tea π : om. cett. in tabulas publicas ut illae tabulae privata tamen custodia more maiorum continerentur, non occultavi, non continui domi, sed statim statim hoc loco hab. Te, post describi πς , post omnibus cett. describi ab omnibus librariis, dividi passim et pervolgari atque edi populo Romano imperavi. divisi tota toti (-ae e ) Italiae codd. : corr. Madvig Italia, emisi emisi E : dimisi T π : divisi cett. in omnis provincias; eius indici ex ex (et e ) Te : e cett. quo oblata salus obl. salus Te : salus obl. cett. esset omnibus expertem esse neminem volui. itaque dico locum in orbe terrarum esse nullum, quo in loco populi Romani nomen sit, quin eodem perscriptum hoc indicium pervenerit. in quo ego tam tam g ς : tum cett. subito et exiguo et turbido tempore multa divinitus, ita ut dixi, non mea sponte providi, primum ne quis qui Reid posset tantum aut de rei publicae aut de alicuius periculo meminisse meminisse hic desinit e quantum vellet; deinde ne cui liceret umquam reprehendere illud indicium aut temere creditum criminari; postremo ne quid iam a me, ne quid ex meis commentariis quaereretur, ne aut oblivio mea aut memoria nimia videretur nimia vid. T : vid. nimia cett. , ne denique aut neglegentia turpis aut diligentia crudelis putaretur. sed tamen abs te, Torquate, quaero: cum indicatus tuus esset inimicus esset inim. T : inim. esset cett. et esset eius rei frequens senatus et recens memoria testis, et tibi et tibi Halm : tibi codd. : tibique Meerdervoort , meo familiari et contubernali, prius etiam edituri indicium fuerint scribae mei, si voluisses, quam in codicem rettulissent, cur cum cur cum Nohl : cum codd. videres aliter fieri ferri T : referri Orelli , tacuisti cur tacisti ς mg., π b1c2k, ed. V , passus es, non mecum aut ut ut supplevi cum familiarissimo familiarissimo scripsi : familiari meo codd. : familiari tuo Richter questus es aut, quoniam tam facile inveheris in amicos, iracundius et et π : aut cett. vehementius expostulasti? tu , cum tua vox numquam sit audita, cum indicio lecto, descripto, divolgato quieveris, tacueris, repente tantam rem ementiare ementiare T : enuntiare (audeas add. ς mg., bc2k ) cett. et in eum locum te deducas ut, ante quam me commutati indici coargueris, te summae neglegentiae tuo iudicio indicio ς convictum esse fateare? mihi cuiusquam salus tanti fuisset ut meam neglegerem? per me ego veritatem patefactam contaminarem aliquo mendacio? quemquam denique ego iuvarem, a quo et tam et tam Garatoni : etiam Ta : et cett. crudelis insidias rei publicae rei p. T π : in rem p. cett. me ... consule Ta : me ... consulem cett. factas et me potissimum consule constitutas constitutas E : om. cett. putarem? quod si iam essem oblitus severitatis et constantiae meae, tamne amens eram ut, cum litterae posteritatis causa repertae sint, quae subsidio oblivioni esse possent possint πς , ego recentem putarem memoriam cuncti senatus commentario meo posse superari?