nihil est incertius volgo, nihil obscurius voluntate hominum, nihil fallacius ratione tota comitiorum. quis L. Lucium Philippum summo ingenio, opera opera opibus Hotoman , gratia, nobilitate a M. Marco Herennio superari posse arbitratus est? quis Q. Quintum Catulum humanitate, sapientia, integritate antecellentem a Cn. Gnaeo Mallio? quis M. Marcum Scaurum, hominem gravissimum, civem egregium, fortissimum senatorem, a Q. Quinto Maximo? non modo horum nihil ita fore putatum est sed, ne cum esset factum quidem, qua re ita factum esset intellegi potuit. nam , ut tempestates saepe certo aliquo caeli signo commoventur, saepe improviso nulla ex certa ratione obscura aliqua ex causa concitantur excitantur xy1 , sic in hac comitiorum tempestate populari saepe intellegas quo signo commota sit, saepe ita obscura causa est causa est scripsi ( fort. vis est): in est S : est cett. : est causa Lambinus ut casu casu sine causa Quintil. viii. 3. 80 excitata esse esse om. Quintil. videatur. sed tamen si est reddenda ratio, duae res vehementer in praetura desideratae sunt quae ambae in consulatu multum consulatu multum Orelli : consulatum ut tum S : consulatu tum cett. Murenae profuerunt, una exspectatio muneris quae et quae et quae ex A fw rumore non nullo et studiis sermonibusque competitorum creverat, altera altera y : om. cett. quod ei quos in provincia ac legatione omni omni S : omnis cett. et liberalitatis et virtutis suae testis habuerat nondum decesserant decesserant exercitum Luculli significat add. codd. ( y1 ): del. y2 . Horum utrumque ei fortuna ad consulatus petitionem reservavit. nam et L. Luculli exercitus qui ad triumphum convenerat idem comitiis comitiis Hotoman : comes codd. L. Lucio Murenae praesto fuit, et munus amplissimum quod petitio praeturae desiderarat desiderarat Ernesti : desiderabat codd. praetura restituit. num tibi haec parva videntur adiumenta et subsidia consulatus, voluntas militum, quae que quaeque scripsi : quae codd. : et illa quae Reid cum per se valet multitudine, cum apud suos gratia, tum vero in consule declarando multum etiam apud universum populum Romanum auctoritatis habet, suffragatio militaris? imperatores enim comitiis consularibus, non verborum interpretes deliguntur deliguntur xy : diliguntur cett. . qua re gravis est illa oratio: ' me saucium recreavit, me praeda donavit; hoc duce castra cepimus, signa contulimus; numquam iste plus militi laboris imposuit quam sibi sumpsit, ipse cum sumpsit ipse, cum Gulielmius fortis fortis est Nohl tum etiam felix.' hoc quanti putas esse ad famam hominum ac voluntatem? etenim , si tanta illis comitiis religio est ut adhuc semper omen valuerit praerogativum praerogativae Zumpt , quid mirum est in hoc felicitatis famam sermonemque valuisse? sed si haec leviora ducis quae sunt gravissima et hanc urbanam suffragationem militari anteponis, noli ludorum huius elegantiam et scaenae magnificentiam tam magnificentiam tam Wrampelmeyer : magnificentiam a S : magnificentiam cett. valde contemnere; quae huic admodum profuerunt. nam quid ego dicam populum ac volgus imperitorum imperitum Ernesti ludis magno opere delectari? minus est mirandum. quamquam huic causae id satis est; sunt enim populi ac multitudinis comitia. qua re, si populo ludorum magnificentia voluptati est, non est mirandum eam L. Lucio Murenae apud populum profuisse. sed si nosmet ipsi qui et ab delectatione oblectatione A communi communi Benecke : omni codd. negotiis impedimur et in ipsa occupatione delectationes alias multas habere possumus, ludis tamen oblectamur et ducimur, quid tu admirere admirere A y : admirare cett. de multitudine indocta? L. Lucio Otho Otho xy : Otito cett. , vir fortis, meus necessarius, equestri ordini restituit non solum dignitatem sed etiam voluptatem. itaque lex haec quae ad ludos pertinet est omnium gratissima, quod honestissimo ordini cum splendore fructus quoque iucunditatis est restitutus. qua re delectant homines, mihi crede, ludi, etiam illos qui dissimulant, non solum eos qui fatentur; quod ego in mea petitione sensi. nam nos quoque habuimus scaenam competitricem. quod si ego qui trinos ludos aedilis feceram tamen Antoni ludis commovebar, tibi qui casu nullos feceras nihil huius istam ipsam quam inrides argenteam scaenam adversatam putas?