<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xmlns:py="http://codespeak.net/lxml/objectify/pytype" py:pytype="TREE"><text><body><div type="translation" xml:lang="lat" n="urn:cts:greekLit:tlg0552.tlg011.1st1K-lat1"><div type="textpart" subtype="chapter" n="1"><head>1.</head><p>Si mutuo se tangant
duo circuli, ut duo circuli
AEB, CED in E, fuerintque
eorum diametri
parallelae, ut sunt duae
diametri AB, CD, et
iungantur duo puncta B,
D et contactus E <add cause="omitted">rectis</add>
DE, BD, erit linea
BE recta.</p><figure><graphic url="http://heml.mta.ca/lace/sidebysideview2/12871276"/></figure><p>Sint duo centra G, F,
et iungatur GF, et producam
ad E, et educamus
DH parallelam ipsi GF.</p><pb n="135"/><p>Et quia HF aequali est
ipsi GD, suntque GD,
EG aequales, ergo ex
aequa ibus FB, FE remanebunt
GF, nempe DH et
HB, quae erunt aequal es,
atque duo anguli HDB,
HBD aequa es. Et quia
duo anguli EGD. EFB
sunt recti, atque duo
anguli EGD, DHB sunt
aequales, remanebunt
duo anguli GEU, GDE,
qui inter se et duobus
angulis HDB, HBD
aequales erunt ; ergo angulus
EDG aequalis est
angulo DBF Et comprehensus
angulus GDB est
communis ; ergo erunt
duo anguli GDB, FBD,
(qui sunt pares duobus
rectis), aequales duobus
angulis GDB, GDE. Igitur
ipsi quoque sunt aequales
duobus rectis ; ergo linea
EDB est recta. Et hoc est
quod noluimus.</p></div><div type="textpart" subtype="chapter" n="2"><head>2.</head><p>Sit CBA semicirculus,
quem DC, DB tangant, et

<pb n="136"/>
BE perpendicularis super
AC, et iungamus AD ; 
erit BF aequalis ipsi FE.</p><figure><graphic url="http://heml.mta.ca/lace/sidebysideview2/12871276"/></figure><p>Demonstratio. lungamus
AB eamque producamus
us in directum et
educamus CD quousque
illi occurrat in G, et
iungamus CB. Et quia
angulus CBA est in
semicirculo, erit rectus ;
remanet CBG rectus, et
DBEC est parallelogrammum
rectangulum. Ergo
in triangulo GBC rectangulo
educitur perpendicularis
BD ex B erecta
super basim, et BD, DC
erunt aequales eo quod
tangunt circulum ; ergo
CD est etiam aequalis

<pb n="137"/>
ipsi DG, quemadmodum
ostendimus in propositionibus,
quas confecimus
de rectangulis. Et quia in
triangulo GAC linea BE
educta est parall ela basi,
et iam educta est ex D
semipartitione basis linea
DA secans parallelam in
F, erit BF aequalis ipsi
FE. Et hoc est quod
noluimus.</p></div><div type="textpart" subtype="chapter" n="3"><head>3.</head><p>Sit CA segmentum circuli
et B punctum super
illud ubicunque et BD
perpendicularis super
AC et segmentum DE
aequale DA et arcus BF
aequalis arcui BA ; utique
iuncta CF erit aequalis
ipsi CE.</p><figure><graphic url="http://heml.mta.ca/lace/sidebysideview2/12871276"/></figure><p>Demonstratio. lungamus
lineas AB, BF, FE,

<pb n="138"/>
EB. Et quia arcus ΒA
aequalis est arcui BF,
erit AΒ aequa is BF. Et
quia AD aequalis est ED,
et duo anguli D sunt
recti, et DB communis,
ergo AB aequalis est BE,
et propterea BF, BE sunt
aequales, et duo anguli
BFE, BEF sunt aequales.
Et quia quadrilaterum
CFBA est in circulo, erit
angulus CFB cum angulo
CAB ipsi opposito,
immo cum angulo BEA,
aequalis duobus rectis.
Sed angulus CEB cum
angulo BEA aequales sunt
duobus rectis ; ergo duo
anguli CFB, CEB sunt
aequales. Et remanent
CFE, CEF aequales ; ergo
CE aequalis est CF. Et
hoc est quod noluimus.</p></div><pb n="139"/><div type="textpart" subtype="chapter" n="4"><head>4.</head><p>Sit AHC semicirculus,
et fiant super A diametrum
duo semicirculi,
quorum unus AD, alter
uero DC, et DB perpendicularis;
utique figura
proueniens, quam uocat
Archimedes Arbelon (est
figura comprehensa ab
arcu semicircul i maioris
et duabus circumferentiis
semicirculorum minorum)
est aequalis circulo,
cuius di amet er est
perpendicularis DB.</p><figure><graphic url="http://heml.mta.ca/lace/sidebysideview2/12871276"/></figure><p>Demonstratio. Quia
linea OB media proportionalis

<pb n="140"/>
est inter duas
lineas DA, DC, erit
planum AD i n DC
aequale quadrato DB. Et
ponamus AD in DC cum
duobus quadratis AD,
DC communiter ; fiet planum
AD in DC bis cum
duobus quadratis AD,
DC, nempe quadratum
AC, aequale duplo quadrati
DB cum duobus
quadratis AD, DC. Et
proportio circulorum
eadem est ac proportio
quadratorum ; ergo circulus,
cuius diameter est
AC, aequalis est duplo
circuli, cuius diameter est
DB, cum duobus circulis,
quorum diametri sunt
AD, DC, et semicirculus
AC aequalis est circulo,
cuius diameter est DB,
cum duobus semicirculis
AD, DC. Et auferamus

<pb n="141"/>
duos semicirculos AD,
DC communiter ; remanet
figura, quam continent
semicirculi AC, AD,
DC et est figura quam
uocavit Archimedes Arbelos)
aequalis circulo,
cuius diameter est DB.
Et hoc est quod uoluimus.</p></div><div type="textpart" subtype="chapter" n="5"><head>5.</head><p>Si fuerit semicirculus
AB, et signatum fuerit in
eius diametro punctum C
ubicunque, et fiant super
diametrum duo semicirculi
AC, CB, et educatur
ex C perpendicularis CD
super AB, et describantur
ad utrasque partes duo
circuli tangentes illam et
tangentes semicirculos,
utique illi duo circuli sun
aequales.</p><figure><graphic url="http://heml.mta.ca/lace/sidebysideview2/12871276"/></figure><pb n="142"/><p>Demonstratio. Sit alter
circulorum tangens DC
in E et semicirculum AB
in F et semicirculum AC
in G, et educamus diametrum
HE ; erit parallela
diametro AB, eo quod
duo anguli HEC, ACE
sunt recti. Et iungamus
FH, HA ; ergo linea AF
est recta, uti dictum est
in propositione I. Et
occurrent AF, CE in D,
eo quod egrediuntur ab
angulis A, C, minoribus
duobus rectis.</p><p>Et iungamus etiam FE,
EB ; ergo EFB est etiam
recta, ut diximus, et perpendicularis
super AD,
eo quod angulus AFB
est rectus, quia cadit in
semicirculum AB. Et iungamus
HG, GC ; erit HC
etiam recta. Et iungamus
EG, GA erit EA recta ;
et producam us eam ad l
et iungam us BI, quae
erit etiam perpendicularis
super AI, et iungamus

<pb n="143"/>
DI. Et quia AD, AB sunt
duae rectae et educta ex
D ad ineam AB perpendicularis
DC et ex B ad
DA perpendicularis BF,
quae se mutuo secant in
E, et educta AE ad l est
perpendicularis super Bl,
erunt BID rectae, quemadmodum
ostendimus
in propositionibus, quas
confecimus nexpositione
tractatus de triangulis
rectangulis. Et quia duo
anguli AGC, AlB sunt
recti, utique BD, CG sunt
parallelae, et proportio
AD ad DΗ, quae est ut
AC ad HE, est ut proportio
AB ad BC ; ergo
rectangulum AC in CB
aequale est rectangulo
AB in HE. Et similiter
demonstratur in circuio
LMN quod rectangulum
AC in CB aequale sit
rectangulo AB in suam,
diametrum, et demonstratur
inde etiam quod
duae diametri circulorum
EFG, LMN sint aequales ;
ergo illi duo circuli sunt
aequales. Et hoc est quod
uoluimus.</p></div></div></body></text></TEI>