<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xmlns:py="http://codespeak.net/lxml/objectify/pytype" py:pytype="TREE"><text><body><div type="edition" xml:lang="grc" n="urn:cts:greekLit:tlg0057.tlg077.1st1K-grc1"><div type="textpart" subtype="book" n="1"><div type="textpart" subtype="chapter" n="14"><p><milestone unit="ed2page" n="659"/>[Περὶ τῆς Ἀτταλικῆς Ἀνδρομάχου
                            <lb/>λευκῆς ἐξήγησις καὶ σύνθεσις, ὅτι ἧσσον βλάπτει τοὺς λυσσοδήκτους
                            <lb/>καὶ τοὺς νευροτρώτους.] Αἱ δι’ ἐλαίου νέου καὶ <lb/>ὕδατος
                            σκευαζόμεναι λευκαὶ, χωρὶς τοῦ τὸ πέπερι καὶ τὸν <pb n="420"/> λιβανωτὸν
                            λαβεῖν, ἀδικοῦσι μεγάλως τὰ δηχθέντα μόρια, <lb/>κᾂν βραχύτατον ἰώδους
                            ἔχῃ τὸ τοῦ δακόντος ζώου σίαλον. <lb/>ἧττον δ’ ἐκείνων ἁπασῶν ἡ Ἀτταλικὴ
                            βλάπτειν πέφυκε τῷ <lb/>τὴν τερμινθίνην ἐμβάλλεσθαι καὶ τὸ ἔλαιον τὸ
                            παλαιὸν καὶ <lb/>τὸν λιβανωτὸν καὶ τὸ πέπερι. κατὰ ταῦτα δὲ κᾀπὶ τῶν
                            <lb/>νευροτρώτων αἱ μὲν ἄλλαι λευκαὶ βλαβερώτεραι, πολὺ δὲ <lb/>ἐλάττων
                            ἡ ἐκ τῆσδε βλάβη, παλαιὸν μὲν ἔλαιον ἐχούσης, <lb/>ὕδωρ δ’ οὐκ ἐχούσης.
                            ἔτι δὲ μᾶλλον εἰ τὰς τρεῖς ὅλας οὐγγίας <lb/>ἔχει τοῦ λιβανωτοῦ καὶ μὴ
                            τὸ ἥμισυ. λέλεκται γάρ μοι <lb/>καὶ πρόσθεν, ὡς εἰ καὶ οὕτω σκευάζοιμεν,
                            ἐπὶ τῶν τοιούτων <lb/>λευκῶν ἡ στυπτηρία πρὸς κακοῦ γίνεται τῷ φαρμάκῳ.
                            <lb/>δεῖται γὰρ οὐ τῶν στυφόντων, ἀλλὰ τῶν ἱκανῶς ἑλκόντων <lb/>ἔξω τὰ
                            διὰ βάθους ἐνοχλοῦντα, τά τε νενυγμένα νεῦρα καὶ <lb/>τὸ τῶν ζώων ἰῶδες
                            σίαλον. καὶ πυρίκαυτα δὲ τὴν ἔμπλαστρον <lb/>ταύτην ἰᾶσθαί φησιν ὁ Ἥρας,
                            ἀνιεμένην ῥοδίνῳ ἢ <lb/>μυρσίνῳ ἢ μυῤῥίνῳ. πολὺ δὲ κᾀνταῦθα λείπεται τῶν
                            θεραπευόντων <lb/>καλῶς φαρμάκων τὰ πυρίκαυτα, περὶ ὧν καὶ αὐτῶν
                            <lb/>αὖθις εἰρήσεται. βελτίους γὰρ ἐπὶ τούτων αἱ ἄλλαι <pb n="421"/>
                            λευκαὶ μήτε λιβανωτὸν ἔχουσαι μήτε ῥητίνην. ἀπολείπονται <lb/>δὲ καὶ
                            αὗται πάμπολυ τῶν ἰδίως ἰωμένων τὰ πυρίκαυτα, <lb/>καθάπερ ἔφην τὴν ὑπ’
                            ἐμοῦ συντεθεῖσαν ἐκθεραπεύειν αὐτὰ <lb/>προσλαβοῦσαν ὄξος. ἐκείνη μὲν
                            γὰρ ἐν ἅπαντι καιρῷ χρήσιμος, <lb/>ἡ δὲ διὰ τοῦ πεπέρεως λευκὴ τοῖς
                            ἀποδαρεῖσι κατακαύμασιν. <lb/>ὅταν μὲν οὖν εἰς οὐλὴν ἄγηται, χρήσιμος,
                            ἔμπροσθεν <lb/>δὲ καθ’ ἑαυτὴν μὲν ἄχρηστος, ἀνεθεῖσα δ’ ἐν ἐλαίῳ
                            <lb/>μυρσίνῳ χρήσιμος, οὐ μὴν ἰσοσθενῶς γε τοῖς ἰδίως ἁρμόττουσι
                            <lb/>πρὸς τὰ πυρίκαυτα φαρμάκοις. καὶ δηχθεῖσιν αὐτὴν <lb/>ὁ Ἥρας
                            ἁρμόττειν φησίν. ἀλλὰ κᾀνταῦθα διορισμοῦ χρεία. <lb/>ἐπὶ μὲν <milestone unit="ed1page" n="322"/>γὰρ τῶν σκληρῶν καὶ δυσπέπτων ἀσθενέστερόν
                            <lb/>ἐστι τὸ φάρμακον, ἐπὶ δὲ τῶν μετριωτέρων ἱκανὸν <lb/>καὶ μάλιστα
                            ἐπὶ γερόντων καὶ παίδων καὶ γυναικῶν καὶ <lb/>συλλήβδην φάναι τῶν
                            ἁπαλοσάρκων. ἔστι δὲ καὶ τοῖς ἰόνθοις <lb/>τὸ φάρμακον χρήσιμον, ὡς καὶ
                            τοῦτο ἔγραψεν ὁ Ἥρας <lb/>ἀληθεύων, ἀδιορίστως δὲ περὶ τῶν ἐξανθημάτων
                            ἀπεφήνατο. <lb/>καὶ γὰρ καὶ τούτων ὅσα μετρίως ὑπόσκληρα θεραπεύει, τὰ
                            <lb/>δὲ ἐπὶ πλέον ἥκοντα θέρμης ἤ τι φλεγμονῶδες ἔχοντα, παροξύνει ﻿<pb n="422"/> καὶ μάλιστα ἐν ἀρχῇ. ἐφεξῆς δὲ τῶν εἰρημένων ὁ <lb/>Ἥρας
                            ἔγραψε κατὰ λέξιν οὕτως. ἐποίησε καὶ ἐπὶ σκληρίας <lb/>τριμηνιαίου, ἥτις
                            συνέστη ἐκ τόκου, καὶ διεφόρησεν, οὐκ ἀδύνατα <lb/>λέγων. ἐχρῆν δ’ αὐτὸν
                            προσγεγραφέναι τίνος ἦν ἡ <lb/>σκληρία, πότερον αὐτῆς ὅλης τῆς μήτρας ἢ
                            κατὰ τὸν αὐχένα <lb/>μόνον ἢ τὸ στόμιον, ἢ κατὰ τὰς κεραίας ἢ κατά τι
                            <lb/>τῶν ἔξωθεν ἐπικειμένων σωμάτων αὐτῇ. καὶ πρὸς σύριγγας <lb/>δὲ
                            ἐπαινεῖ τὴν ἔμπλαστρον αὐτὴν ὁ Ἥρας μειζόνως ἢ πέφυκεν, <lb/>ἁπάσας τε
                            τὰς ἄλλας καὶ μάλιστα τὰς ἐν δακτυλίῳ <lb/>γινομένας. αὐτὸς γὰρ οὕτως
                            ὠνόμασε, θεραπεύειν αὐτὴν ἀποφηνάμενος. <lb/>ὁμοίως δὲ καὶ πρὸς ποδάγραν
                            καὶ ἄνθρακας, <lb/>ἐπινυκτίδας τε καὶ κονδυλώματα, λέπρας τε καὶ
                            λειχῆνας <lb/>καὶ ὑπώπια τὴν προκειμένην ἔμπλαστρον ἐπαινῶν ἐστιν ὁ
                            <lb/>Ἥρας. εἰ μὲν οὖν ὡς τῶν βελτιόνων αὐτῷ μὴ παρόντων <lb/>χρησάμενός
                            τις αὐτῇ μετρίως ἂν ὠφελήσειεν, ἀληθῶς ὑπείληφεν· <lb/>εἰ δ’ ὡς ἀρίστῳ
                            φαρμάκῳ πρὸς ταῦτα, ψεύδεται φανερῶς, <lb/>ἑτέρων πολλῶν ἀμεινόνων
                            ὄντων. <milestone unit="ed2page" n="660"/>ἐπὶ δ’ οὖν <lb/>τῷ τέλει τῶν
                            ἐπαίνων αὐτῆς οὕτως ἔγραψεν αὐτοῖς ὀνόμασι. <pb n="423"/> χρῶ δὲ αὐτῇ
                            μάλιστα, ὅταν ἕλκος ὑπὸ δριμέων φαρμάκων <lb/>καὶ ἐναίμων ἀναλύηται καὶ
                            ἀναφλεγμαίνῃ καὶ ἐπὶ τῶν περὶ <lb/>τὸ γόνυ ἀποστημάτων. ἐχρῆν δὲ
                            κᾀνταῦθα προσγεγράφθαι, <lb/>κατὰ μὲν τὸν τῶν ἀποστημάτων λόγον τοὺς
                            ἁπαλοσάρκους <lb/>καὶ παῖδας καὶ γυναῖκας καὶ γέροντας, ἐπὶ δὲ τῶν ἑλκῶν
                            <lb/>τὰς ἰδέας αὐτῶν, ὡς ἡμᾶς ποιήσομεν ἐν τῷ περὶ τῶν κακοήθων
                            <lb/>ἑλκῶν λόγῳ. τῶν γὰρ οὕτως κακοήθων οὐδενός ἐστιν <lb/>ἡ προκειμένη
                            κατὰ τὸν ἐνεστῶτα λόγον ἔμπλαστρος ἐπουλωτική. <lb/>διορισμοῦ δὲ δεῖ
                            τοῖς δυσεπουλώτοις ἀπὸ τῶν κακοήθων. <lb/>οὐδὲ γὰρ πάντ’ ἐστὶ τὰ κακοήθη
                            δυσεπούλωτα. <lb/>καὶ λεχθήσεται δηλονότι προϊόντος τοῦ λόγου περί τε
                            τῆς <lb/>διαφορᾶς αὐτῶν καὶ τῶν φαρμάκων, ὅσα πέφυκεν ὠφελεῖν
                            <lb/>ἑκάτερα. καὶ διὰ μόνων δὲ τῶν μεταλλικῶν ἐγχωρεῖ σκευασθῆναι
                            <lb/>λευκὴν ἔμπλαστρον, ὡς ὀλίγον ἔμπροσθεν ἐπὶ τῆς <lb/>λιθαργύρου
                            μόνης ἑψηθείσης ἔλεγον. ἐὰν γὰρ τῇ λιθαργύρῳ <lb/>προσβληθῇ τὸ ψιμύθιον,
                            εἶτα ἐλαίου τε καὶ ὕδατος ἑκατέρου <lb/>διπλάσιον μιχθῇ καὶ τὴν ἕψησιν,
                            ὡς ἀρτίως εἶπον, ἐπ’ <lb/>ἀνθράκων προδιακεκαυμένων ἐν ἀέρι λαμπρῷ
                            ποιήσηταί τις, <pb n="424"/> ἐχέκολλόν τε τὸ φάρμακον ἔσται καὶ λευκὸν
                            τῇ χρόᾳ, τοῦ <lb/>δὲ διὰ μόνης λιθαργύρου κατασκευασθέντος
                            ἐμψυκτικώτερον. <lb/>ὥσπερ γὰρ ἡ μολύβδαινα ψυκτικωτέρας τε καὶ
                            παχυμερεστέρας <lb/>ἐστὶ φύσεως καὶ ἐὰν λιθαργύρῳ περιβάλλῃ τις αὐτὴν,
                            <lb/>οὕτω καὶ τὸ ψιμύθιον ἢ καὶ μᾶλλον ἔτι τῆς μολυβδαίνης. <lb/>εἰ δὲ
                            καὶ παλαιὸν ἐμβληθείη τὸ ἔλαιον, ἕξει καὶ τοῦτο <lb/>τὸ φάρμακον οὐκ
                            ὀλίγην γλισχρότητα πρὸς τὸ μὴ ῥᾳδίως <lb/>ἀποπίπτειν τοῦ σώματος, ᾧπερ
                            ἂν ἐπιτεθὲν τύχῃ. λευκὴν <lb/>δὲ γενέσθαι τὴν ἔμπλαστρον εἰ βούλοισθε,
                            καθαρώτατον ὡς <lb/>οἷόν τε καὶ λαμπρότατον ἔλαιον ἐμβάλλετε, πολλὰ γάρ
                            ἐστιν <lb/>οὐ τοιαῦτα. παρηγορικὸν δὲ καὶ ἀνώδυνον ἔσται τὸ φάρμακον,
                            <lb/>ἐὰν καὶ στέατος αὐτῷ τις ἐπεμβάλῃ, καθάπερ εἴωθα <lb/>ποιεῖν ἐγώ.
                            χήνειον δ’ ἔστω τὸ στέαρ ἢ τούτου μὴ παρόντος <lb/>ὀρνίθειον· εἰ δὲ μηδὲ
                            τοῦτ’ ἔχοιμεν, ὕειον ἐμβάλλωμεν, <lb/>εἰδότες μὲν οὐ σμικρὰν ὑπεροχὴν
                            εἶναι τοῦ χηνείου παρὰ <lb/>τὰ ἄλλα, χρώμενοι δὲ καὶ τοῖς χείροσιν, ὅταν
                            ἀπορῶμεν τοῦ <lb/>καλλίστου, καὶ γὰρ ὅταν μὴ παρῇ κιννάμωμον, ἐπὶ τὴν
                            ἀρίστην <lb/>ἐρχόμεθα κασσίαν. ἀρκεῖ δὲ ἐπὶ τῇ προειρημένῃ συμμετρίᾳ <pb n="425"/> μιγνύναι τοῦ στέατος ἥμισυ μέρος τοῦ σταθμοῦ <lb/>τῶν
                            μεταλλικῶν ἑκατέρου, ὡς εἶναι λιθαργύρου μὲν καὶ ψιμυθίου <lb/>μέρος ἓν
                            ἑκατέρου, διπλάσιον δὲ ἐλαίου καὶ διπλάσιον <lb/>ὕδατος ἢ καὶ πλεῖστον
                            ὀλίγῳ, τοῦ δὲ στέατος ἥμισυ <lb/>μέρος. ὅπως δὲ λέγω τοῖς ἱσταμένοις ἐπὶ
                            ζυγοῦ τὰ μετρούμενα, <lb/>διπλάσιά τε ἡμίσεα καὶ ἴσα, μικρὸν ἔμπροσθεν
                            ἐδήλωσα, <lb/>τὴν ὁμωνυμίαν ἐξηγησάμενος τῆς παρὰ Ῥωμαίοις σταθμικῆς
                            <lb/>λίτρας τῇ μετρικῇ. τοῦτο τὸ φάρμακον ἐσκεύασα πολυειδῶς· <lb/>καὶ
                            γὰρ ἴσα τὰ τέτταρα μίξας, ἥμισυ τοῦ στέατος <lb/>ἐνέβαλον εἰς αὐτὰ, καί
                            ποτε καὶ τῶν ὑγρῶν ἑκατέρου μέρους <lb/>ἓν καὶ ἥμισυ. γενήσεται δὲ ὡς
                            ἐπὶ παραδείγματος ἡ συμμετρία <lb/>τοιάδε. λιθαργύρου λίτρ. α΄. ψιμυθίου
                            λίτρ. α΄. τοῦ δὲ <lb/>ἐλαίου καὶ τοῦ ὕδατος ἑκατέρου λίτρας ἥμισυ καὶ
                            λοιποῦ <lb/>στέατος ἡμίλιτρον, ἔσθ’ ὅτε δὲ καὶ τὸ τρίτον τῆς λίτρας
                            <lb/>ἔβαλλον, ὥσπερ καὶ τοῦ ὕδατος μίαν λίτραν. ὃ δ’ εἰώθασι <lb/>λέγειν
                            πολλάκις οἱ ἰδιῶται καὶ τῶν ἰατρῶν οἱ τοιούτοις <lb/>ὅμοιοι, φυλάξασθέ
                            ποτε εἰπεῖν, ὡς αὐτοὶ λέγουσιν, ἄμεινον <lb/>γίγνεσθαι τόδε τι τὸ
                            φάρμακον, εἰ προσλάβοι τοῦδέ τινος, <pb n="426"/> ὅπερ ἂν ὀνομάσωσιν,
                            ἔνιοι δ’ αὐτῶν μὲν ἀγνοεῖν ὁμολογοῦσιν, <lb/>ἐρωτῶσι δ’ ἡμᾶς ὁποία τῶν
                            συνθέσεων καὶ σκευασιῶν <lb/>ἐστι καλλίστη, μὴ γινώσκοντες ἄλλην ἐπὶ
                            ἄλλης διαθέσεως <lb/>εἶναι χρησιμωτέραν, ἁπλῶς δὲ καὶ ἀδιορίστως
                            οὐδεμίαν <lb/>ἀρίστην. διὰ τοῦτ’ οὖν ἐγὼ τῶν ἁπλῶν φαρμάκων <lb/>ὑμᾶς
                            ἀξιῶ τὰς δυνάμεις ἀκριβῶς ἐπίστασθαι· <milestone unit="ed2page" n="661"/>χρῆσθαι <lb/>γὰρ οὐχ οἷόν τε καλῶς τῷ συνθέτῳ τούτων ἀγνοουμένων.
                            <lb/>αὐτίκα γοῦν ἐπὶ τῆς προκειμένης κατὰ τὸν λόγον τόνδε λευκῆς
                            <lb/>ἐμπλάστρου τὸ πρόσφατον στέαρ μιγνύμενον ἀνωδυνώτερον <lb/>μὲν
                            ἐργάσεται τὸ φάρμακον, ὡς κᾂν ὑποφλεγμαίνῃ <lb/>τὸ ἕλκος, ὠφελεῖν αὐτὸ,
                            χεῖρον δ’ εἰς τὴν ἐπούλωσιν ποιήσει. <lb/>τὸ δὲ χωρὶς τοῦ στέατος
                            ἐπουλωτικώτερον μὲν, οὐχ <lb/>ὁμοίως δὲ ἀνώδυνον. εἴρηται δὲ καὶ πρόσθεν
                            ὡς ὕδατος <lb/>μὲν προσλαβὸν ἐμψυκτικώτερον γίγνεται, παλαιοῦ δὲ ἐλαίου
                            <lb/>διαφορητικώτερον. ὁ δυνάμενος οὖν γνῶναι τίνος μᾶλλον <lb/>χρῄζοι
                            τὸ ἕλκος, οὗτος ἄριστα καὶ αὐτὸς συνθήσει τὰ φάρμακα <lb/>καὶ τοῖς ἤδη
                            συγκειμένοις χρήσεται. κᾀμὲ πολλάκις <lb/>ἐθεάσασθε τοῖς τῶν
                            παρακαλεσάντων ἰατρῶν εἰς συμβουλὴν ﻿<pb n="427"/> φαρμάκοις
                            θεραπεύσαντα πολλὰ τῶν ἐκείνοις ἀπορουμένων. <lb/>ἄριστον οὖν εἴρηται
                            φάρμακον οὐχ ἁπλῶς, ἀλλὰ τῶν ἐπαγγελλομένων <lb/>τόδε τι ποιεῖν, ὥσπερ
                            ἐγὼ τὴν φοινικίνην ἀρίστην <lb/>ἔφην εἶναι πρὸς τὰ ῥευματικὰ χρωμένων
                            αὐτῇ κατὰ <lb/>τοὺς προειρημένους διορισμούς. </p></div></div></div></body></text></TEI>